Icma.az
close
up
RU
Menu

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

Tarixdən bu həqiqəti az adam bilir: niyə Selsi məşhur dərəcələri icad etməyib?

Tarixdən bu həqiqəti az adam bilir: niyə Selsi məşhur dərəcələri icad etməyib?

Icma.az, Lent az portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Bu gün adi əşyalar çox vaxt maraqlı bir keçmişi gizlədir və Selsi şkalası da istisna deyil.

Lent.az-ın xarici mediaya istinadən xəbərinə görə, Selsi şkalası dünyada milyardlarla insan tərəfindən gündəlik istifadə olunur, lakin onun müasir formasının yaradıcısının orijinal konsepsiyasından əhəmiyyətli dərəcədə fərqləndiyini az adam bilir. Üstəlik, Anders Selsi özü də bizə tanış olan termometri çətin ki, tanısın. Gəlin Selsi şkalasının nə olduğunu, hazırkı formasını kimin icad etdiyini və niyə əvvəllər fərqli göründüyünü araşdıraq.

Selsi şkalasının mənşəyi - yaranmasının təkamülü

Beləliklə, 18-ci əsrdə İsveç astronomu Anders Selsi 0 dərəcənin suyun qaynama nöqtəsinə, 100 dərəcənin isə donma nöqtəsinə uyğun olduğu bir şkala təklif edib. Başqa sözlə, müasir şkala ilə müqayisədə tərs çevrilib.

Bu qərarın arxasındakı məntiqi anlamaq üçün sadə bir sual vermək kifayətdir: Selsi şkalası nə deməkdir? Alimin fikrincə, o, bir növ maddənin "sakitlik dərəcəsini" əks etdirir: dəyəri nə qədər yüksəkdirsə, maddə bir o qədər soyuqdur və buna görə də onun molekulları bir o qədər az hərəkətlidir.

Lakin, başqa bir İsveç alimi Karl Linney şkalanın dəyişdirilməsində həlledici rol oynayıb. 1745-ci ildə o, bitkiləri müşahidə etmək üçün bir termometr sifariş edib və dəyərlərin tərsinə çevrilməsini xahiş edib: donmuş su üçün 0 dərəcə, qaynama üçün 100 dərəcə.

Bir botanik kimi Linney üçün bu tənzimləmə daha əlverişli olub: sıfır dərəcə şaxta həddini qeyd edib, bu da bitkilər üçün təhlükəli idi, temperaturun yüksəlməsi isə əksinə, istiliklə və buna görə də daha güclü bitki böyüməsi ilə əlaqələndirilirdi.

Selsi şkalası necə inkişaf edib - bu günə qədər bir tarix

Selsi dərəcələrinin orijinal adını saxlamasının səbəbi əsasən Linneyin özünə bağlıdır - o, heç vaxt sistemi öz adını daşımayıb və ya müəllifliyini iddia etməyib, sadəcə mövcud bir ixtiranı təkmilləşdirdiyinə inanıb.

Yeri gəlmişkən, İsveç alimləri hələ də öz miqyaslarını inkişaf etdirərkən, alman fiziki Daniel Farenqeyt 1724-cü ildə öz versiyasını təklif edib və Selsi temperaturunu 20 il üstələyib.

O, sıfırı buz və ammonyak qarışığının temperaturu (təxminən -18°C) kimi təyin edib və 100 dərəcəni normal insan bədən istiliyi (təxminən 37,7°C) ilə əlaqələndirib.

Lakin nəticədə elmi ictimaiyyət Selsi şkalasına üstünlük verib, çünki bu, elmi hesablamalar üçün daha əlverişli olduğunu sübut edib. Və 19-cu əsrə qədər əksər Avropa ölkələri onu qəbul edib.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:116
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 20 Sentyabr 2026 16:57 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see348

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see329

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see309

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see303

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see301

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see292

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see284

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see270

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see268

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see254

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see249

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see244

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see239

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see231

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see227

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see224

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see224

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see219

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see214

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see209
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri