Tarixin susmayan həqiqəti Xocalı soyqırımı

Fevralın 26-sı Azərbaycan xalqının tarixində dərin iz buraxan Xocalı faciəsinin 34 cü ildönümüdür. Bu gün biz yalnız acını xatırlamırıq, həm də günahsız insanların xatirəsi qarşısında baş əyərək ədalətin və həqiqətin yaşadılmasının vacibliyini bir daha anlayırıq. Xocalı şəhərində dinc insanlara qarşı törədilmiş bu soyqırım yalnız bir şəhərin deyil, bütün bir xalqın qəlbində dərin yaralar açdı.
Həmin gecə qadınlar, uşaqlar, yaşlılar və sadə insanlar öz evlərində olarkən erməni silahlı qüvvələri şəhəri mühasirəyə aldı və amansızcasına hücum etdi. Bu hücum nəticəsində 613 nəfər vəhşicəsinə qətlə yetirildi, öldürülənlərin arasında uşaq, qadın və yaşlı insanlar var idi. Onlar təkcə öldürülmədi, ağır xəsarətlər aldılar, ailələr dağıldı və şəhərin dəyərləri məhv edildi. 1275 nəfər isə əsir götürüldü və ya itkin düşdü. Xocalı yalnız bir şəhər kimi deyil, hər bir insanın yaddaşında yaşayan faciəvi simvola çevrildi.
Prezident İlham Əliyev Xocalı soyqırımının dünya ictimaiyyəti tərəfindən tanıdılması və beynəlxalq aləmdə soyqırımı kimi qəbul edilməsinə dair təşəbbüslərini uzun illər ərzində davam etdirir.
Xocalı soyqırımı ilə bağlı həqiqətlərin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması istiqamətində müxtəlif illərdə aparılan araşdırmalar, hüquqi sənədlər və beynəlxalq məhkəmə səviyyəsində görülən işlər xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu ağır cinayətlərin hüquqi qiymət alması üçün şahid ifadələri toplanmış, sağ qalan sakinlərin və hadisələri görən insanların dəlilləri təqdim edilmişdir. Məhkəmə proseslərində Xocalıda dinc əhaliyə qarşı törədilmiş zorakılıqlar, qəsdən qətllər, işgəncələr və insanlığa sığmayan davranışlar faktlarla sübut olunmuşdur. Bu proseslər yalnız hüquqi mübarizə deyil, həm də tarixi ədalətin bərpası yolunda atılan mühüm addımlar hesab olunur.
Əvvəllər çox az ölkə Xocalı soyqırımını soyqırım aktı kimi tanıyırdı, lakin ölkəmizin mütəmadi və sistemli fəaliyyəti nəticəsində bu rəqəm tədricən artmış və bir sıra dövlətlər, parlamentlər və beynəlxalq təşkilatlar bu faciəni soyqırımı kimi qiymətləndirmişlər.
Bu il Xocalı soyqırımının 34-cü ildönümüdür və biz bu faciəni unutmadan, şəhidlərin xatirəsini yad edirik. Hər il 26 fevral günü Xocalı soyqırımı xatırlanır, qurbanları yad edilir, sağ qalanlar və ailələr dəstəklənir və bu faciənin unudulmaması üçün tədbirlər keçirilir. Xocalı bizə xatırladır ki, hər insanın həyatı dəyərlidir, uşaqların gülüşü, qadınların sevgisi və yaşlıların hikməti heç bir silahın dağıda bilməyəcəyi ən qiymətli dəyərlərdir. Bu faciə həm də gələcəyə çağırışdır. İnsanlıq üçün sülh, ədalət və bir-birinə hörmət hər zaman qorunmalıdır.
Xocalı faciəsi zamanın ötüb keçməsi ilə unudulan deyil, əksinə hər il daha dərindən dərk edilən bir tarixdir. Bu gün biz günahsız qurbanların xatirəsini ehtiramla yad edir, insanlığa qarşı törədilmiş bu faciənin bir daha təkrarlanmaması üçün yaddaşımızı diri saxlayırıq. Xocalı faciəsi kimi ağır hadisələri yaddaşımızda yaşatmaq, həqiqətləri dünyaya çatdırmaq və insanlıq əleyhinə törədilən cinayətlərin bir daha təkrarlanmaması üçün birlik nümayiş etdirmək hər birimizin mənəvi borcudur.
Xocalı soyqırımı qurbanlarının əziz xatirəsini dərin ehtiram və sonsuz hörmətlə yad edirik.
Dürdanə Qaraşova, Şəhid Ailələri, Əlilləri və Müharibə Veteranlarının Müdafiəsi İctimai Birliyinin Cəbrayıl Rayon Şöbəsinin hüquqi işlər üzrə müavini