Təbii loğman, çox dərdə dərman

Arıçı fermer Hikmət Əliyevlə bal kimi söhbət

Ana təbiətin insanlara bəxş etdiyi əvəzsiz nemət olan balın hikməti haqqında çox yazılıb. Bal həqiqətən möcüzə – min bir dərdin dərmanıdır.

Ancaq biz bu yazıda təkcə balın hikmətindən yox, həm də Hikmətin balından söhbət açmaq istəyirik. Söhbət yaşadığı Biləsuvar rayonunun Amankənd kəndində deyil, bütün bölgədə məşhur arıçı kimi tanınan fermer Hikmət Əliyevdən gedir.

Yaşadığı kənddəki həyətyanı sahədə halal zəhməti ilə möcüzə yaradan bu ailənin işgüzarlığına, zəhmətsevərliyinə qibtə etməmək olmur. Ailə başçısı Hikmət söhbət zamanı bildirir ki, arıçılıqla məşğul olmağa başladığı vaxtdan 25 il ötür. Sübhün gözü açılandan gün batana kimi ailənin bütün üzvləri onlara firavan həyat, gün-güzəran və dolanışıq qazandıran arı ailələrinə qulluq edir, necə deyərlər, onların nazı ilə oynayırlar. Çəkdikləri zəhmət isə öz bəhrəsini verir.

Muğan düzündə əhali əsasən əkin-biçin, heyvandarlıqla məşğul olur. “Bəs siz necə oldu ki, arıçılıq peşəsini seçdiniz” sualına cavabında Hikmət deyir:

- Məndə bu marağı dünyasını dəyişmiş anam yaradıb. O vaxt cəmi üç-dörd pətək arımız var idi. Anam boş vaxtlarını bağçamızda, arı pətəklərinin yanında keçirirdi. Mən də hərdən gedib tamaşa edirdim. Bir dəfə anam gözləmədiyim halda “görürəm çox marağın var. Bəlkə bir arı ailəsi verim, özün məşğul olasan, – dedi. İnanın ki, sevincimdən qanadım olsaydı uçardım...

O gündən arıçı oldum, – deyə Hikmət gülümsəyir. Anamın bu xeyirxahlığı gələcək həyat yolumu müəyyənləşdirdi, – deyə söhbətinə davam edir. Xeyirxah insanlar hər zaman olub, bu gün də var. İndi mən özüm də bu işə marağı olanlara köməyimi əsirgəmirəm.

Hikmətgilin bağçasındayam. Bağça müxtəlif meyvə ağacları, gül-çiçək kolları ilə doludur. Arıların “öz işlərini” görmələri üçün gözəl şərait var. Yaz-yay fəslində əsl cənnət olur. Səliqə ilə düzülmüş arı pətəkləri göz oxşayır. Hikmət sayı 120-ni keçmiş bu pətəklərin hər birində nə qədər arı olduğunu bilir. Arılar da sanki bu zəhmətkeş insanın gündəlik hərarətini duyurlar.

- Çox maraqlı işdir. Ayrılmaq olmur. Mən də, ailə üzvlərimiz də bu işə çoxdan alışıb. Ailə üzvlərimdən müxtəlif peşənin sahibləri olanlar var. Amma hər birinin ikinci peşəsi arıçılıqdır. Oğlum Xilqətin ilk illərdə on pətək arı ailəsi vardı. Hazırda sayı otuzu keçir.

- İndi saxta balçılar da peyda olub. Ancaq əsl təbii, ətirli, gül-çiçəkdən çəkilmiş bal gözəl nemətdir, – deyə oğul Xilqət söhbətə qoşulur:

- Düzü hərdən mənə elə gəlir ki, bu işlə məşğul olmasaydıq, həyatımızda nə isə bir boşluq yaranardı. Çoxlarına bəlkə də asan görünən arıçılığın da öz çətinlikləri var. Bu işlə ötəri məşğul olmaq nəticə vermir. Süfrələrimizin bəzəyi olan əsl bal yemək istəyirsənsə, gərək özünü bu işə həsr edəsən.

Əliyevlər ailəsi kənddə ziyalı ailəsi kimi tanınır. 8 nəfərlik bu ailənin hər biri bu işdən zövq alır. Axı, ağız dadını dəyişmək istəyənlər, müalicə adı ilə təmiz bal axtaranlar tez-tez bu qapıya üz tutur və razı halda geri dönürlər.

Peşəkar arıçılar, bu sahəyə bələd olanlar yaxşı bilirlər. Pətəkləri açıb aylarla damla-damla toplanmış məhsulu təkcə götürməklə iş bitmir. Təbii ki, söhbət üç-beş kiloqramlıq məhsuldan getmir. Hikmət də şəxsi həyətində əsl emalatxana yaradıb. Hazır məhsul burada bir neçə prosesdən keçir. Əvvəlcə toplanmış balı süzən aqreqat işə düşür. Sonra isə balı və mumunu bir-birindən ayıran aqreqat davam etdirir. Digər aqreqatda ayrılmış mum əridilib sıxılır, təmizi əldə olunur. Bütün bu işləri Hikmət övladlarının köməyi ilə həyata keçirir. Özü də bu işdən zövq ala-ala.

Arıçı fermer Hikmət daha sonra deyir ki, təsərrüfatı ilbəil genişlənir. Fəsildən asılı olaraq pətəkləri gəzdirir, daha əlverişli yerlərə qoyur. Bu məqsədlə qonşu rayonların ərazilərində əlverişli sahələr seçilir. Torpaqlarımız işğaldan azad olunandan sonra bəhrəli Qarabağ torpaqlarına da üz tutub. Hazırda Xocavənd rayonunun ərazisində də arı pətəkləri var. Oraların gözəl təbiəti arıçılıq üçün çox əlverişlidir.

Peşəkar arıçı, fermer kimi tanınan Hikmət bizə indiyədək iştirak etdiyi yarmarkalardan yadigar olan fotoşəkilləri, layiq görüldüyü fəxri fərmanları, sertifikatları göstərir. Onların isə sayı bir deyil, iki deyil – yüzlərlədir. Hikmət hətta Türkiyə, Rusiya, Ukrayna kimi ölkələrdə keçirilən beynəlxalq yarmarkalarda öz məhsulları ilə iştirak edib. O, bu yarmarkalardan xüsusi sertifikatlarla qayıdıb. IX Azərbaycan Arıçılıq Beynəlxalq Konfransının iştirakçısı olmuş Hikmət Əliyev “Arıçılığın çinarı” adlı mükafata layiq görülüb. 2019-cu ildə Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin təqdimatı əsasında Prezident İlham Əliyevin sərəncamı ilə “Tərəqqi” medalı ilə təltif olunmuşdur.

Bacarıqlı fermer Hikmət Əliyev Azərbaycan Arıçılar Assosiasiyasının Biləsuvar şöbəsinə rəhbərlik edir. Rayon şöbəsi ətrafında birləşmiş yüzlərlə həvəskar arıçılıqla həvəslə məşğul olurlar.

Hikmətlə görüşümüz onun fermer kimi, İDEA İctimai Birliyinin təşəbbüsü ilə Kəlbəcərdə keçirilən bal Festivalından yenicə qayıtdığı ərəfəyə düşmüşdü. Çox məmnun idi: “Belə tədbirlər biz fermerlərə böyük dəstəkdir, bir-birimizdən çox şey öyrənirik...”

Bu zəhmətkeş ailə üzvlərinin hər biri ilə bal kimi şirin söhbətdən ayrılmaq olmur. Ancaq hərənin öz işi, öz qayğıları var. Əsl halal zəhməti özlərinə həyat yolu seçmiş bu ziyalı ailədən, bal qoxuyan həyət-bacadan minnətdarlıq hissi ilə ayrılırıq...

Müşfiq MİRZƏ
XQ