“Tomahavk” raketləri Ukraynada: Qərbin yeni güc nümayişi, Rusiyanın isə siyasi sınağı

ABŞ Prezidenti Donald Trampın “Tomahavk” raketlərinin Ukraynaya təhvil verilməsi barədə qərarı beynəlxalq siyasətdə yeni gərginlik dalğası yaradıb. Bu addım, hər şeydən əvvəl, Qərbin Ukraynaya hərbi deyil, siyasi dəstəyinin də davam etdiyini göstərir.

Raketlərin təchizatı Ukraynanın müdafiə potensialını artırmaqla yanaşı, NATO-nun Şərqi Avropadakı strateji çəkisini də möhkəmləndirəcək. Alyans üçün bu, yalnız bir silah tədarükü deyil, eyni zamanda regionda balansın yenidən formalaşdırılması üçün simvolik bir addımdır. ABŞ bu qərarla göstərir ki, artıq Qərb bloku Rusiya ilə “nəzarətli gərginlik” siyasətinə üstünlük verir və Ukraynanın təhlükəsizliyini regional deyil, qlobal məsələ kimi qəbul edir.

Ukraynalı diplomat Klimkinin fikrincə, “Tomahavk” raketləri ilə bağlı qərar Rusiya rəhbərliyinə açıq siyasi mesajdır. Vaşinqton Kremlin hərbi strategiyasını dəyişdirməyə məcbur etmək, eyni zamanda Moskvanın təcridini daha da dərinləşdirmək istəyir. Bu, həm də Qərbin Putinə qarşı diplomatik deyil, texnoloji üstünlük vasitəsilə cavab verdiyini nümayiş etdirir.

Tramp administrasiyası beləliklə həm NATO-nun birliyini nümayiş etdirir, həm də ABŞ-ın Avropadakı hərbi liderliyini bərpa etmək niyyətini gizlətmir. Rusiya üçün bu, təkcə hərbi deyil, həm də siyasi sınaqdır. Çünki “Tomahavk” kimi uzaqmənzilli silahların Ukrayna ərazisində yerləşdirilməsi Moskvanın təhlükəsizlik doktrinasını köklü şəkildə yenidən nəzərdən keçirməsini tələb edəcək.

Hüquqi aspektdən baxdıqda, bu proses beynəlxalq hüququn sərhədlərində hərəkət edir. Əgər Ukrayna bu silahları öz müdafiə ehtiyaclarına uyğun şəkildə və ABŞ ilə qarşılıqlı razılaşma çərçivəsində yerləşdirərsə, bu addım suveren dövlətin təhlükəsizliyini təmin etmək hüququ çərçivəsində qiymətləndirilə bilər. Lakin Rusiya bu qərarı öz milli təhlükəsizliyinə təhdid kimi görəcək və beynəlxalq arenada etiraz kampaniyasını gücləndirəcək.

Beləliklə, “Tomahavk” məsələsi təkcə bir silah tədarükü deyil, həm də Qərb-Rusiya münasibətlərində psixoloji üstünlüyün kimdə qalacağını müəyyənləşdirəcək siyasi oyuna çevrilir.

Ruslan Zəngəzur