Trampdan İran açıqlamaları “100 faiz əminəm”

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranla davam edən münaqişə əsnasında aparılan danışıqların səylərinə dair geniş açıqlama verib. O, Vaşinqtonun İrandan iki əsas tələb irəli sürdüyünü və bu məsələlərin tezliklə həll ediləcəyinə 100 faiz əmin olduğunu bildirib.

Bakupost.az “Reuters”ə istinadən xəbər verir ki, Tramp danışıqlar nəticəsində iki tərəf arasında artıq əhəmiyyətli razılaşma məqamları əldə olunduğunu deyib və prosesi davam etdirdiklərini vurğulayıb.

Tramp jurnalistlərə açıqlamasında deyib ki, ABŞ və İran arasında apardıqları danışıq məhsuldar olub və yaxın günlərdə formal razılaşma əldə edilə biləcəyi gözləntiləri var. O qeyd edib ki, ABŞ İranla bütün məsələlərdə ortaq məxrəcə gəlməyə çalışır, sadəcə müəyyən şəxslərlə yox, hərtərəfli razılaşmanın tərəfdarıdır.

Xüsusilə Tramp vurğulayıb ki, Vaşinqton İrandan iki əsas məsələ istəyir və onları alacağını düşünür. ABŞ administrasiyasının yüksək səviyyəli nümayəndələri — Trampın Yaxın Şərq üzrə xüsusi elçisi Stiv Vitkoff və kürəkəni Cared Kuşner danışıqlarda yer alıb.

Tramp həmçinin İrana qarşı planlaşdırılan hərbi zərbələrə dair qərarın beş günə qədər təxirə salındığını bildirib. Bu addım daha məhsuldar danışıqlar üçün vaxt vermək üçün atıldığını deyib. Əvvəlcə o, İranın Hörmüz boğazını tam açmağa çağırmış, əks halda enerji infrastrukturuna zərbələr endirəcəyini xəbər vermişdi.

Bu təxirə salma qərarı qlobal bazarlarda da təsir göstərib – neft qiymətləri düşüb, maliyyə indeksləri artıb.

***

Buna baxmayaraq İran rəsmiləri danışıqların aparıldığını rəsmən inkar edib. Tehran mətbuat orqanları Trampın iddialarını rəsmi danışıqların olmaması kimi təqdim ediblər və Vaşinqtonun bəyanatlarını yalnız vaxt qazanmaq cəhdi saydıqlarını bildiriblər.

***

Bu açıqlama ortaq danışıqlar cəhdlərinin İran və ABŞ arasında davam edən gərginliklərlə eyni dövrdə baş verməsi ilə yadda qalır. Münaqişə fevralın sonunda ABŞ və İsrailin İran ərazilərinə qarşı hərbi əməliyyatlarla başlayıb və bu, Hörmüz boğazında nəqliyyatın bağlanması və qlobal enerji bazarında ciddi dalğalanmalara səbəb olub.

İran da ABŞ‑ın enerji infrastrukturu hədəflərinə qarşı ciddi cavablar verəcəyini bildirmiş, hətta Hörmüz boğazını tamamilə bağlamaqla bağlı təhdidlər səsləndirmişdi.