Icma.az
close
up
RU
Urbanizasiyanın yeni mərkəzi Cakarta

Urbanizasiyanın yeni mərkəzi Cakarta

Xalq qazeti saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

BMT-nin urbanizasiya üzrə yenilənmiş metodologiyası dünyanın ən böyük şəhərlərinin reytinqində kəskin dəyişiklik yaradıb və bu dəyişiklik qlobal demoqrafik meyllərin istiqamətini daha dəqiq göstərməyə başlayıb. Cakartanın 42 milyon nəfərlik əhalisi ilə Tokionu birinci yerdən sıxışdırması təsadüfi deyil- bu, həm regional, həm də qlobal səviyyədə dərin struktur trendlərin nəticəsidir.

Cakartanın liderliyi həm də onun “gizli meqapolis” statusunun rəsmi təsdiqi kimidir. Jabodetabek adlı nəhəng aglomerasiya - Cakarta, Boqor, Depok, Tangeranq və Bekasini birləşdirən vahid urbanist məkandır və əhalinin kəskin artımı əsasən bu zonada müşahidə olunur. Lakin belə böyümə yalnız iqtisadi cazibə deyil, həm də ciddi çağırışlar yaradır. Cakarta dünyanın ən sürətlə çökən böyük şəhərlərindən biridir: bəzi rayonlar ildə 10-15 santimetr aşağı enir. Daşqınlar, nəqliyyat böhranı, qeyri-bərabər yaşayış şəraiti və infrastrukturun həddindən artıq yüklənməsi şəhəri faktiki olaraq idarəolunmaz səviyyəyə yaxınlaşdırır. Məhz buna görə İndoneziya hökuməti paytaxtı mərhələli şəkildə Borneoda inşa edilən yeni Nusantara şəhərinə köçürmək qərarı verib.

BMT-nin yenilənmiş urbanizasiya məlumatları qlobal miqyasda daha geniş tendensiyanı nümayiş etdirir. Belə ki, 1950-ci ildə dünya əhalisinin cəmi 20 faizi şəhərlərdə yaşayırdısa, bu gün 8,2 milyard nəfərin təxminən yarısı urbanizasiya olunmuş məkanlarda yaşayır. Bu proses 2050-ci ildə dünyanın 68 faizdən çoxunun şəhər sakinlərinə çevriləcəyi ilə bağlı proqnozlarla birləşir və planetin sosial-iqtisadi strukturlarının köklü şəkildə dəyişdiyini göstərir. Sürətlənən urbanizasiya həm iqtisadi aktivlik, həm də ciddi sosial, ekoloji və idarəetmə problemləri də deməkdir.

Asiyanın meqapolislərinin reytinqdəki dominantlığı regionun qlobal iqtisadi və geosiyasi çəkisini artırır. Qlobal istehlak bazarlarının yönü getdikcə daha çox Asiya şəhərlərinə doğru dəyişir, böyük infrastruktur sərmayələri yenə bu regiona axır və dövlətlər arasında rəqabət urbanist məkan üzərində daha qabarıq şəkildə hiss olunur. Cakartanın birinci yerə çıxması isə yalnız demoqrafik fakt deyil: bu, XXI əsrdə urbanizasiyanın qlobal xəritəsinin yenidən çəkildiyinin ən simvolik nümunələrindən biridir.

Hazırladı:

S.ELAY

XQ

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:251
embedMənbə:https://xalqqazeti.az
archiveBu xəbər 27 Noyabr 2025 15:57 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see321

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see306

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see293

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see287

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see286

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see273

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see255

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see252

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see249

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see245

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see243

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see240

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see236

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see229

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see228

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see227

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see214

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see203

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see201

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see187
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri