Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Üstü mayonezli Nobel

Üstü mayonezli Nobel

Icma.az, Qaynarinfo portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Hər il ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatına layiq görülən yazıçının adı açıqlananda bizim ədəbi mühitdə bir qaynaşma hiss edirəm. Qaynaşmanın içindən ah-uf səsləri də eşidilir, yəni, mükafat bu dəfə də bizə verilmədi. Əlbəttə, bu cür köksötürmələrin müəlliflərini qınamıram, hələ nə yaşları var ki, yavaş-yavaş bədii söz sənətinin nə demək olduğunu anlayacaqlar. Qırxında öyrənib gorunda çalanlar o qədər olub ki! 

Hələ bir vaxtlar Vaqif Bayatlı müsahibələrinin birində demişdi ki, vaxt gələcək, mükafatı bizə vermədiyinə görə  Nobel komitəsi Azərbaycan ədəbiyyatından üzr istəyəcək! 

Bayatlının bu sözündən sonra Nobel komitəsi zəng edib soruşmuşdu ki, mayonez də vuraqmı? Şəxsən məndən soruşsaydılar deyərdim, mayonez vurun, ama, soğan lazım deyil. Həqiqətən ee, indiki soğanlar yeyiləsi deyil. 

Vaxt var idi şeiri-zadı qəzet-jurnallardan oxuyardıq, indi  sosial şəbəkələrin hansını silkələyirsən şeir tökülür. Hamısı da qəmli, mərsiyə ladında. Bizim şairlər elə bilir, oxuyanı təsirləndirmək üçün şeir mütləq qəmli olmalıdı. Şeirdə ki, ölüm, kəfən, meyit olmadı – apar qaytar! 

Bir dəfə oksigen balonunu belimə bağlıb ümman poeziyamızın dərinliyinə endim ki, görüm, şairlərimiz hansı mövzularda gərdiş edirlər. Biri yazır, göz yaşım bulaq kimi qaynayır, o biri yazır, bulaq nədi, məndə leysandı, digəri yazır, məndəki uje, qanlı göz yaşıdı, bu yandakı deyir, əl vurma yaram dərindi. 

Hamısının da sevgilisi şeirdə harasa gedir: "Sən getdin...”

Baxdım ki hamısı eşq dəlisi, gözəllik aşiqi, ayrılıqlar məcnunu! 

Bu yerdə, gəlin sizi əsil Məcnunla, yəni, Qeysin özü ilə tanış edim. Qədim ərəb tayfalarından bir ailə balaca  Qeysi mollaxana məktəbinin ibtidai sinfinə qoyur. Başqa bir tayfa da balaca Leylisini həmin məktəbə göndərir. Yerdə bardaş qurub oturan bu iki balaca uşaq biri-biri ilə mehribanlaşır, dost olurlar. Dərsdən sonra evlərinə qayıdan balacalar biri-birindən ötrü darıxır, mollaxanada görüşəndə sevinib gülümsəyirlər. Onlar balacadırlar, sadəcə bir yerdə oynamaq istəyirlər. Balacaların mehribanlığını görən molla-məllim qızın oğlana meyillənməsini onun atasına çatdırır. Söhbəti eşidən ata qızını okuldan çıxardır. Balaca Qeys məktəbə gələndə  dostu Leylini görmür. Sevginin nə olduğunu bilməyən  Qeys məktəbdə, evdə hamıdan Leylinin hara getdiyini soruşur, onunla oynamaq istədiyini söyləyir. Leyli isə yoxdu! Buna görə uşaq hər şeydən, hər kəsdən küsür, həyata, yaşamağa marağı sönür. O, yaşa dolduqca Leylini sevdiyini anlayır. Beləcə, dəhşətli bir istəklə görmək istədiyi dostunu gizlətdiklərinə görə onda psixi problemlər yaranır və o, dəlilik vəziyətinə gəlir. Qeyri-adi davranışlarına görə ətrafdakılar ona Məcnun deyirlər. Məsələ burasındadır ki, Qeys Leyli ilə evlənsəydi belə, yenə də onda dəlilik simptomları olacaqdı. Dostunu görmədiyi üçün ruhi müvazinətini tezcə itirdiyinə görə onun elə, anadangəlmə psixi problemlərinin olmasını  düşünmək olar. 

Həmişə fikirləşmişəm, həmin Qeys, məsələn, Rusiyanın hansısa orta məktəbində təhsil alsaydı heç də bir qızın yoxluğuna taxılıb dəliliyə qədər sapmazdı. 

Nəysə! Sonralar bu hadisəni şişirdərək yekə-yekə dastanlar yaratdılar. Şərqdə bu sevgi haqda şifahi yaranan nağıl-dastanlardan qidalanan çoxlu sayda yazılı əsərlər ortaya çıxdı. 

Yaxşı, deyək ki, qapalı cəmiyətlər, ciddi qayda-qanunlar bir uşağı o hala saldı, bəs, ay mənim şairlərim, sizə nə oldu? Siz niyə o saat Məcnuna çevrildiniz? Bu nə gopdu, bu nə şeirlərdi yazırsınız? Hələ yazdıqlarınıza Nobel mükafatı da umursunuz! Nəhayət bilməlisiniz ki, Nobel pəncərədən baxıb kədərli fikirləri qafiyələndirənlər üçün deyil! Paravoza oxşayan bir rədif tapıb müxtəlif fikirləri  qafiyələndirərək həmin paravozun arxasına qoşmaqla şeir yazılmaz! Biri ala dağdan, o biri qara dağdan xəbər gətirən misralar yazıb şeir düzəldirsiniz. Rədif də zarıya-zarıya bu əcaib misraları çəkib aparır öz arxasınca. Yəni, sizin yazdıqlarınızı vahid bir mövzunu ifadə edən şairanə düşüncə, sərrast müşahidədən yaranmış bədii ifadələr yox, yerli-yersiz səsləşən qafiyələr idarə edir. 

Nəsriniz də ondan betər! Guya sənin ayaqyalın uşaqlığın, nə bilim, hansı düzdə dana otarmağın, yetim böyüməyin avropalı üçün çox maraqlıdı. Kitab oxumursan, eybi yox, heç olmasa müasir filmlərə bax gör, nə süjetlər düşünən, nə ssenarilər yaradan beyinlər var! Hara dürtürsən özünü?  

Nobel komitəsi bir yana, sənin o ağlaşman, qanlı göz yaşların, "nöş gəlib insan?” fəlsəfən, sevgilinin əğyara qoşulub getməsi heç bir qərbli üçün maraqlı deyil. Demirəm yazmayın, yazın, yazdıqlarınızı da tində, məhlədə biri-birinizə oxuyub kayf tutun, ta, yekə-yekə düşünüb beynəlxalq mükafat-zad ummayın. Çünki sənin yazdıqların insanlığa heç bir fayda gətirməyən, heç bir ictimai çəkisi olmayan söz yığınıdı. Ona görə də sənin yazdıqlarının başqa dilə tərcüməsi sivilizasiyadan aralı bir cəngəllikdə yaşayan qəbilə adamının yazdığı mətn kimi mənasız səslənəcək. Təxminən belə: 

Mən göylərə baxırdım,

Çəmənlikdən sənə

Qurbağa çiçəyi yığırdım.

Baxdım ki, bir meymun 

Qonşunun bambukuna dırmaşdı.

Bil ki, o məndən 

Ucalara dırmaşa bilməz.  

Sərinləşdirici yağış yağdı,

Timsah ruhumu dişlədi 

Mən kolluğa girdim

Ayağımı sancdı tarantula

Belə yaşayışı apar tulla... 

Murad Köhnəqala

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:260
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 31 Dekabr 2024 17:34 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see383

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see312

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see292

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see291

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see287

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see285

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see282

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see266

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see265

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see260

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see255

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see249

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see248

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see239

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see237

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see231

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see225

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see203

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see200

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see177
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri