Icma.az
close
up
RU
Vaşinqtonun güzəştli sülh təşəbbüsü

Vaşinqtonun güzəştli sülh təşəbbüsü

Icma.az, Xalq qazeti portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Kiyev və Moskva anlaşa biləcəkmi?

Beynəlxalq ictimaiyyət ABŞ prezidenti Donald Trampın Rusiya və Ukrayna ilə bağlı 28 bənddən ibarət planını müzakirə etməkdə davam edir. Plan müxtəlif dairələrdə ziddiyyətli reaksiyalar doğurub: bir qisim bunu Vaşinqtonun münaqişənin həlli üçün yeni yanaşması kimi qiymətləndirir, digərləri isə sənədin praktiki icrasının nə dərəcədə mümkün olacağı ilə bağlı suallar qaldırır.

Ukrayna prezidenti Volodimir Zelenski xalqa videogörüşündə planı “ya ləyaqətin, ya əsas tərəfdaşın itirilməsi riski” kimi dəyərləndirərək, ölkənin çox çətin seçim qarşısında qala biləcəyini bildirib.

Rusiya prezidenti Vladimir Putin də Vaşinqtonun təklifini şərh edərək, Moskvanın sənədi aldığını təsdiqləyib. Lakin Avropa İttifaqı və Kiyev sülh planının bir sıra müddəalarından ciddi narahat olduqlarını gizlətmirlər. Bu səbəbdən ötən şənbə Cenevrədə Ukrayna, ABŞ və Avropa ölkələrinin nümayəndələri arasında intensiv danışıqlar keçirilib.

Qərb analitiklərinin fikrincə, 28 bəndlik sənəd Rusiyanın uzun müddətdir irəli sürdüyü tələblərə böyük ölçüdə oxşayır və Ukrayna bu şərtlərin əksəriyyətilə razı deyil. Buna baxmayaraq, prezident Tramp sənədin hələ yekun variant olmadığını bildirib.

Cenevrədə danışıqlara Ukrayna tərəfdən administrasiya rəhbəri Andrey Yermak, ABŞ tərəfindən dövlət katibi Marko Rubio və prezidentin xüsusi nümayəndəsi Stiv Uitkoff qatılıb. Avropanın mövqeyi Böyük Britaniya, Fransa və Almaniyanın təhlükəsizlik müşavirləri, həmçinin Aİ nümayəndəsi tərəfindən təmsil olunub.

Görüşlərin ardıcıllığı Yermakın Avropa rəsmiləri ilə məsləhətləşmələri ilə başlayıb. Daha sonra ABŞ–Ukrayna nümayəndələri arasında görüş keçirilib. Rubio “əhəmiyyətli irəliləyiş” əldə olunduğunu, “yenilənmiş və təkmilləşdirilmiş sülh çərçivə sənədi”nin formalaşdığını bildirib. Bununla belə, ABŞ-ın son tarix kimi göstərdiyi cümə axşamına qədər sənədin tam hazır olmayacağı ehtimalı da istisna edilməyib.

Rubio daha sonra Vaşinqtona qayıdaraq, “hələ görüləsi işlərin qaldığını” deyib. O, texniki müzakirələrin davam etdiriləcəyini və “məqbul zaman kəsiyində” nəticəyə nail olunacağına ümid etdiyini vurğulayıb. Andrey Yermak da “ilk görüşün məhsuldar keçdiyini” və ədalətli, uzunmüddətli sülh istiqamətində irəliləyiş əldə olunduğunu bildirib.

Görüşlərin yekununda tərəflər birgə bəyanat qəbul ediblər. Bəyanatda ABŞ və Ukraynanın “yenilənmiş və təkmilləşdirilmiş” sülh çərçivə sənədi hazırladığı təsdiqlənir. Bununla belə, sənədin ən çox müzakirə olunan hissələri – Ukrayna ordusunun məhdudlaşdırılması və ərazi güzəştləri barədə konkretlik açıqlanmır.

Ağ Evin əlavə bəyanatında planın yenilənmiş variantının Ukraynanın təhlükəsizlik təminatlarını gücləndirdiyi vurğulanır. Kiyevin narahat olduğu əsas məsələlərin “diqqətlə nəzərdən keçirildiyi” qeyd olunsa da, Ukrayna tərəfi bu açıqlamaya münasibət bildirməyib.

Rubio NATO-nun roluna dair məsələlərin də hələ tam razılaşdırılmadığını bildirib. Onun sözlərinə görə, tərəflər sənədi bənd-bənd gözdən keçirir, ziddiyyətləri yumşaldır və hər iki paytaxt üçün qəbul edilə bilən variantlara yaxınlaşırlar.

“Reuters”in məlumatına görə, Zelenskinin yaxın günlərdə Vaşinqtona səfər edərək Tramp ilə sülh planının ən həssas məqamlarını – xüsusilə ərazi məsələlərini – müzakirə edə biləcəyi ehtimal edilir. Lakin səfərin tarixi hələ dəqiqləşməyib.

Bu arada Tramp planla bağlı bəzi tənqidi qeydlər etsə də, sonradan ABŞ administrasiyası Cenevrədə əldə olunan irəliləyişin prezident tərəfindən müsbət qarşılandığını bildirib.

Avropa dövlətlərinin alternativ planla çıxış etdiyi barədə məlumatlar da yayılıb. “Reuters”in iddiasına görə, Avropa versiyasında Ukrayna ordusunun sayının 800 minlə məhdudlaşdırılması nəzərdə tutulur (ABŞ planında 600 min). ABŞ layihəsi, həmçinin Ukraynanın NATO üzvlüyündən imtina etməsini, bəzi ərazilərdən geri çəkilməsini və cəbhə xəttinin müəyyən hissələrdə dondurulmasını nəzərdə tutur. Əvəzində Kiyev “etibarlı təhlükəsizlik zəmanətləri” almalıdır.

Bütün bu proseslərin hamını qane edən sonluqla nəticələnib-nəticələnməyəcəyi isə hələ də açıqdır. Son olaraq, ABŞ prezidenti Tramp sosial şəbəkəsində yazıb: “Rusiya və Ukrayna arasında əhəmiyyətli irəliləyiş mümkündürmü? Görənə qədər inanmayın, amma görünür, nəsə yaxşı bir şey baş verir”.

Bizə isə proseslərin sonunu gözləmək qalır.

Səbuhi MƏMMƏDOV
XQ

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:210
embedMənbə:https://xalqqazeti.az
archiveBu xəbər 25 Noyabr 2025 10:29 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see293

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see282

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see279

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see274

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see274

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see269

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see260

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see259

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see253

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see252

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see234

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see229

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see228

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see228

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see225

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see222

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see217

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see216

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see213

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see210
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri