Xərçəng metastazının yeni səbəbi tapıldı

Rokfeller Universitetinin alimləri aşkar ediblər ki, xərçəng metastazı şişin özündə olan mutasiyalarla deyil, orqanizmin fərdi genetik xüsusiyyətləri ilə bağlı ola bilər. Oxuməni.az “Gazeta.ru”-ya istinadən xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri “Cell” jurnalında dərc olunub.
Əvvəllər hesab olunurdu ki, xərçəng hüceyrələrinin ilkin şişdən qoparaq qan və limfa sistemi vasitəsilə yayılmasına imkan verən bədxassəli mutasiyalar şişlərin DNT-sində inkişaf edir. Bununla belə, yeni araşdırmalar göstərir ki, kritik mutasiyalar şişin özündə deyil, insanın genlərində baş verə bilər.
Alimlər döş xərçəngi xəstələrinin genetik quruluşunu tədqiq edərək müəyyən ediblər ki, ağdərili qadınların 70%-nin germ hüceyrələrində olan PCSK9 geninin ümumi variantı metastaz riskinin artması ilə əlaqələndirilə bilər. Bu variantı olan qadınlarda sağ qalma müddəti daha az və metastazların inkişaf riski əhəmiyyətli dərəcədə yüksək olub, 22%, bu variantı olmayan qadınlarda isə 2%.
Bu nəticələri təsdiqləmək üçün komanda erkən mərhələdə döş xərçəngi olan xəstələrdə tədqiqat apardı, bu da PCSK9 variantı olan qadınlarda metastaz riskinin artdığını göstərdi.
Alimlər fərz edirlər ki, PCSK9 xərçəng hüceyrələrindəki LRP1 reseptoruna təsir edir və bu, metastazı təşviq edən genlərin aktivləşdirilməsi kaskadını tetikleyir. Eyni reseptor əvvəllər melanomada metastazla əlaqələndirilmişdir və bu, müxtəlif xərçənglər arasında oxşar mexanizmləri təklif edir.
Bununla belə, tədqiqatçılar xəbərdarlıq edirlər ki, PCSK9 geninin olması metastazların inkişafının qaçılmaz olduğu demək deyil. Bu variantı olan xəstələrin əksəriyyəti metastatik xəstəlik keçirməyəcək və erkən döş xərçəngi olan qadınların əksəriyyəti üçün risk nisbətən aşağı olaraq qalır.
Almaz Həsənli