Yanğın anında yol verilən ölümcül səhvlər Fotolar

Son günlər yaşayış binalarında baş verən güclü yanğınlar hadisə anında riayət edilməli olan təhlükəsizlik tədbirlərini yenidən gündəmə gətirir.

“Qafqazinfo” xəbər verir ki, yanğın zamanı sakinlərin liftdən istifadə etməsi ən yüksək risk yaratdığı üçün bütün təlimatlarda bu, qadağan olunur.

Belə ki, lift şaxtalarının tüstünü daha sürətli ötürdüyü, elektrik kəsiləndə isə insanların içəridə qalıb boğulmasına gətirib çıxara bilər.

Yataqxana və çoxmərtəbəli binalarda tüstünün əsas zərərverici faktor olduğunu bildirilir.

Dünya miqyasında aparılan tədqiqatlar da oxşar nəticələr göstərir.

Beynəlxalq Yanğın Təhlükəsizliyi Assosiasiyasının (IFSA) 2024-cü il hesabatına əsasən, qapı altının isladılmaması, otağın ventilyasiyasına nəzarət edilməməsi və əşyaların toplanmasına vaxt sərf edilməsi yanğın zamanı ölüm riskini 35-40 faiz artırır.

Hesabatda insanların əksəriyyətinin təhlükə anında instinktiv qərarlar verdiyi, lakin bu qərarların çox vaxt qaydalara zidd olduğu vurğulanır.

O da bildirilib ki, bina sakinləri arasında aparılan tədqiqatlara əsasən 10 nəfərdən yalnız 2-si balonu düzgün işə sala bilir. Bu isə yanğının ilkin mərhələdə nəzarət altına alınmasına mane olur.

Yanğın anında balkonda kömək gözləmək də təhlükəli davranışlardan biridir.

Tüstü yuxarıya doğru hərəkət etdiyi üçün yüksək mərtəbələrdə balkona çıxmaq da, həmçinin boğulma riskini artırır.

Yanğın zamanı tüstü və alov ən kiçik boşluqlardan belə içəri sızaraq insanın nəfəs almasını çətinləşdirə bilər. Bu səbəbdən mümkün olduqca qapının altındakı boşluq nəm dəsmallar və ya su tökülərək isladılmış parçalarla bağlanmalıdır.

Rütubət tüstünün keçməsini əhəmiyyətli dərəcədə azaldır və otaqda havanı daha uzun müddət təmiz saxlayır.

Bu üsul beynəlxalq fövqəladə hallar təlimatlarında da yer alır və xüsusilə çoxmərtəbəli binalarda evakuasiya imkanı olmadığı hallarda tətbiq olunur.

Qapı altını islatma texnikası ABŞ Yanğın Akademiyası (U.S. Fire Administration), Britaniya Yanğın Xidməti (UK Fire & Rescue), Avstraliya Yanğın Taktikası Qaydaları kimi rəsmi təhlükəsizlik təlimatlarında açıq şəkildə qeyd olunur.

Bu təlimat çölə çıxmaq mümkün olmadığı halda xilasedicilər gələnə kimi otaqda qalmaq məcburiyyəti yarananda tətbiq edilir.

Otaqda uşaqlar, yaşlılar olan zaman bu, daha da vacibdir.

Həmçinin, qapının kənarlarını da nəm parça ilə bağlamaq, otağın içində pəncərə varsa tüstünü bayıra yönləndirmək, döşəməyə yaxın oturmaq məsləhətdir (çünki tüstü yuxarı qalxır).