Yas mərasimlərinin keçirilməsi ilə bağlı VACİB AÇIQLAMA

Son illər Azərbaycanda yas mərasimlərində artan xərclər və israfçılıq halları cəmiyyətdə ciddi narazılıq doğurur. Maddi imkanından asılı olmayaraq ailələrin sosial təzyiq altında qalması fonunda bu mərasimlər üçün dövlət tərəfindən standart sosial paketin tətbiqi məsələsi gündəmə gəlib. Maraqlıdır, bu sahədə inzibati tənzimləmə mümkündürmü, yoxsa problemin həlli cəmiyyətin öz daxilində formalaşacaq yeni davranış modellərindən asılıdır?

Mövzu ilə bağlı KONKRET.az-a açıqlama verən iqtisadçı Natiq Cəfərli bildirib ki, bu tip məsələlərin həlli dövlətin birbaşa müdaxiləsi ilə deyil, cəmiyyətdə formalaşan ənənələrlə mümkündür.

Onun sözlərinə görə, yas mərasimlərində israfçılığın qarşısını qanunla almaq olduqca çətindir:

“Bu, insanların davranış azadlıqlarına birbaşa təsir edən məsələdir. Qanunla bunu necə qadağan etmək olar? Qadağalar tətbiq edilərsə, mütləq şəkildə onlardan yan keçməyin yolları da tapılacaq”.

Natiq Cəfərli qeyd edib ki, əsas çıxış yolu cəmiyyətdə yeni sosial davranış modelinin formalaşdırılmasıdır:

“İsrafçılığın qarşısını almaq üçün ənənə yaranmalıdır. Məsələn, Türkiyədə bununla bağlı xüsusi qanun yoxdur, amma cəmiyyət daxilində formalaşmış bir ənənə mövcuddur”.

İqtisadçı vurğulayıb ki, bu prosesdə tanınmış şəxslərin, ictimai rəy formalaşdıran insanların rolu böyükdür:

“Cəmiyyətdə söz sahibi olan şəxslər bu mövzuda maarifləndirici fəaliyyət göstərməli, sosial çarxlar hazırlanmalı, ictimai müzakirələr aparılmalıdır. İnsanların davranışları təbii şəkildə dəyişməlidir”.

Onun fikrincə, yas mərasimləri ilə bağlı məsələlərin köklü həlli yalnız qadağalarla deyil, ictimai şüurun dəyişməsi və müsbət nümunələrin yaradılması yolu ilə mümkündür.

Aynurə İsmayıl
KONKRET.az