Yer üzündə həyat necə yaranıb? Əvvəlki nəzəriyyələr səhv imiş

Yeni elmi araşdırma Yer üzündə həyatın mənşəyi ilə bağlı geniş yayılmış nəzəriyyələrdən birinin yenidən nəzərdən keçirilməsinə səbəb olub. Kompüter modelləşdirməsi 4 milyard ildən çox əvvəl baş verən hadisələrin düşünüldüyündən fərqli inkişaf edə biləcəyini göstərib.

Modern.az xəbər verir ki, “Scientific Reports” jurnalında dərc olunan araşdırmaya görə, uzun müddət Yerə üzvi molekullar gətirən mümkün mənbə hesab edilən kometlər bu maddələri planetə salamat çatdıra bilməmiş ola bilər.

Alimlərin fikrincə, 4 milyard ildən çox əvvəl Yer intensiv kometa bombardmanına məruz qalıb. Hesab edilirdi ki, kometlər həyatın yaranması üçün zəruri olan su və üzvi maddələri planetə gətirib.

Lakin yeni kompüter modelləri göstərib ki, kometlərin əksəriyyəti Yerə çox yüksək sürətlə çırpılıb. Zərbə zamanı yaranan yüksək temperatur və təzyiq üzvi molekulları məhv etmiş ola bilər.

Tədqiqatçılar 100 min simulyasiya aparıblar. Nəticələrə əsasən, halların 54 faizində zəruri maddələrin qorunub saxlanıla biləcəyi heç bir toqquşma baş verməyib. Digər ssenarilərdə isə belə toqquşmalar mümkün olsa da, kifayət qədər üzvi birləşmələrin Yerə çatma ehtimalı aşağı olub.

Alimlər xüsusilə amin turşularının yaranmasında iştirak edə bilən hidrogen-sianid maddəsinə diqqət yetiriblər. Bu maddə bir çox kometin tərkibində olsa da, modelləşdirməyə görə, Yerə çırpılma zamanı nadir hallarda salamat qala bilərdi.

Tədqiqat müəllifləri üzvi maddələrin digər mümkün mənbələrini də nəzərdən keçirirlər. Bunlara daha aşağı sürətlə toqquşan asteroidlər və gənc Yer kürəsində kimyəvi reaksiyalar nəticəsində yaranan molekullar daxildir.

Maraqlıdır ki, qədim Marsda kometlərin üzvi maddələri çatdırması üçün şərait daha əlverişli ola bilərdi. Çünki orada toqquşma sürəti daha aşağı olub.

Bununla belə, alimlər kometlərin həyatın yaranmasında rolunu tamamilə istisna etmirlər. Onların fikrincə, bəzi üzvi birləşmələr zərbələrdən sonra salamat qala bilərdi və bu nəzəriyyənin dəqiqləşdirilməsi üçün əlavə araşdırmalara ehtiyac var.