Icma.az
close
up
RU
Zorakılıq psixoloji müstəvidə köklənmiş bir problemdir PSİXOLOQ İZAH ETDİ

Zorakılıq psixoloji müstəvidə köklənmiş bir problemdir PSİXOLOQ İZAH ETDİ

Sia Az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

"Zorakı münasibətdən uzaqlaşmaq sadəcə fiziki bir məsafə deyil bu, həm də psixoloji və emosional bir mübarizədir". Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında psixoloq, Psixologiya Elmi Tədqiqat İnstitutunun sədri Elnur Rüstəmov deyib.

O bildirib ki, zorakılığa məruz qalan şəxslərin bu münasibətdən çıxmaqda çətinlik çəkməsinin bir neçə əsas psixoloji səbəbi var: "Bunlardan birincisi travmatik bağlanmadır. Zorakı münasibətlərdə tez-tez “şiddət – peşimançılıq – bağışlanma – yenidən zorakılıq” dövrü yaşanır. Bu dövrlər nəticəsində zərərçəkən şəxslə zamanla təcavüzkar arasında emosional asılılıq formalaşır. Zorakılığı törədən şəxs bəzən mehriban, şəfqətli davranaraq, qurbanın ümidlərini diri saxlayır və onu özündən asılı saxlayır. Nəticədə, Stockholm sindromuna bənzər bir psixoloji hal yaradır.

Digər bir səbəb Qurban kompleksidir. “Qurban kompleksi” — şəxsiyyətin uzunmüddətli zorakılıq və travmalar fonunda inkişaf edən bir vəziyyətidir. Bu halda insan, özünü daim əzab çəkən, aciz və çarəsiz biri kimi görür. Öz dəyərini aşağı qiymətləndirir, azad ola biləcəyinə inanmır və zamanla “bu mənim taleyimdir” düşüncəsi ilə barışır. Qurban kompleksi həm özünə qarşı mərhəmətsizlik, həm də zorakılığı “haqlı çıxarma” meyilləri ilə müşayiət olunur. Digər bir səbəb iqtisadi və sosial asılılıqdır. Zorakılığa məruz qalanların çoxu təcavüzkarla eyni evdə yaşayır, maddi cəhətdən ondan asılıdır və ya uşaqları olduğu üçün ayrılmaqdan çəkinir. Sosial çevrənin dəstəksizliyi, cəmiyyətin “ailəni qorumaq vacibdir” təzyiqi bu insanları zorakı münasibətdə qalmağa məcbur edir.

Digər bir səbəb isə özünədəyər problemidir. Belə ki, uzunmüddətli zorakılıq insanın mənlik dəyərini sarsıdır. Şəxs zamanla düşünür ki, “mən daha yaxşı münasibətə layiq deyiləm”, “heç kim məni istəməz” və ya “bəlkə də mən günahkaram”. Bu düşüncə tərzi onu passiv hala salır və hərəkətə keçməsinə mane olur. Birada qorxu və təhlükə hissi də mühüm rol oynayır. Zorakı tərəf ayrılıq cəhdlərini təhdidlərlə qarşılayırsa, bu, qurbanın geri çəkilməsinə səbəb olur. Qadınların və uşaqların zorakılıqla bağlı həyatlarında itirdikləri hallar, bu qorxunun nə qədər əsaslı olduğunu göstərir. Ona görə də zorakılıq yalnız fiziki deyil, eyni zamanda psixoloji müstəvidə köklənmiş bir problemdir. Qurban kompleksi və travmatik bağlanma bu münasibətin davamını təmin edən əsas psixoloji mexanizmlərdir. Cəmiyyət olaraq, hər birimiz bu insanlara qarşı həssas davranmalı və dəstək olmalıyıq".

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:157
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 19 İyun 2025 14:54 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see289

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see278

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see275

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see270

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see270

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see261

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see256

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see252

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see248

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see246

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see232

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see227

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see226

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see226

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see223

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see220

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see215

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see214

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see208

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see207
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri