“40 dəfə desən, gerçəkləşər” fikri doğrudurmu?

İnsan öz-özünə dediyi sözlərlə düşüncələrinə, emosiyalarına və davranışlarına təsir göstərə bilər. Lakin bir fikri dəfələrlə təkrarlamaq onun mütləq gerçəkləşəcəyi demək deyil.

Sherg.az xəbər verir ki, Türkiyənin “Milliyet” nəşri bu mövzuda nevroloq Vüqar Cəfər və psixoloq Begüm Demirin fikirlərini dərc edib.

Mütəxəssislərin sözlərinə görə, insanın özünə ünvanladığı ifadələr hadisələri necə qiymətləndirməsinə və çətinliklər qarşısında hansı addımları atmasına təsir göstərə bilər. Məsələn, “Mən bunu bacarmaram” demək insanın diqqətini məhdudiyyətlərinə yönəldə bilər. “Hələ bacarmıram” ifadəsi isə vəziyyətə dəyişə bilən bir proses kimi yanaşmağa və çıxış yolları axtarmağa kömək edə bilər.

Psixoloq Begüm Demir vurğulayıb ki, sözləri dəyişmək özlüyündə həyatı dəyişdirmir. Nəticə əldə etmək üçün öyrənmək, çalışmaq və lazım gəldikdə dəstək almaq da vacibdir.

Təkrarlanan fikirlər davranışlara necə təsir edir?

Nevroloq Vüqar Cəfərin fikrincə, eyni düşüncənin davamlı təkrarlanması onun beyində daha möhkəm yer tutmasına və insanın hadisələri həmin düşüncəyə uyğun şərh etməsinə səbəb ola bilər.

Məsələn, özünü daim “bəxtsiz” hesab edən insan uğursuzluqları daha çox xatırlaya, qarşısına çıxan imkanları isə nəzərdən qaçıra bilər. Eyni şəkildə, insanlara etibar etməyin mümkün olmadığını düşünən şəxs münasibətlərdə şübhə doğuran məqamlara daha çox diqqət yetirə bilər. Beləliklə, düşüncə, emosiya və davranış arasında təkrarlanan bir dövr yarana bilər.

Demir qeyd edib ki, psixoterapiyanın məqsədi insana əsassız müsbət fikirlər aşılamaq deyil, daha real, çevik və faydalı düşüncə tərzi formalaşdırmaqdır. “Mən uğursuzam” əvəzinə “Bu sahədə uğursuz təcrübəm olub”, “Bunu bacarmaram” əvəzinə isə “Hazırda bunu etməkdə çətinlik çəkirəm, nəyə ehtiyacım olduğunu müəyyənləşdirə bilərəm” demək insanın vəziyyətə yanaşmasını dəyişə bilər.

Mütəxəssislərin yanaşmasına görə, “40 dəfə desən, gerçəkləşər” fikrini sehrli və ya elmi cəhətdən zəmanətli qayda kimi qəbul etmək olmaz. Bununla belə, insanın özünə ünvanladığı ifadələr düşüncə tərzinə və davranışlarına təsir göstərə bilər. Əsas məsələ yalnız sözləri təkrarlamaq deyil, həmin düşüncələrin istiqamətində real addımlar atmaqdır.