ABŞ Avropa razılaşması: hər kəsə sadiq tərəfdaşlar lazımdır

Son həftələrdə ABŞ-ın bir neçə müdafiə şirkəti yüksək texnologiyalı pilotsuz uçuş aparatlarının “Avropa versiyalarını” birgə hazırlamaq və istehsal etmək üçün avropalı tərəfdaşları ilə müqavilələr imzaladıqlarını açıqladı. Bu süni intellektlə işləyən reaktiv dronlar avtonom şəkildə və ya pilotlu qırıcılarla tandemdə işləyə, daha az risk və xərclə geniş spektrli missiyaları yerinə yetirə bilər.

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə CEPA yazır.

İyun ayında ABŞ Anduril və Almaniyanın Rheinmetall şirkətləri YFQ-44 Fury PUA-nın Avropa versiyasını Battlesuite rəqəmsal sisteminə inteqrasiya etmək barədə razılığa gəliblər ki, bu da ona nəzarəti xüsusi hava qüvvələrinin ehtiyaclarına uyğunlaşdırmağa imkan verəcək. Tezliklə General Atomics şirkəti YFQ-42-nin Avropa versiyasının hazırlanmasını elan etdi və Kratos və Airbus, Airbus sistemi ilə 2029-cu ilə qədər Almaniya Hərbi Hava Qüvvələrinə XQ-58A Valkyrie pilotsuz uçan aparatının çatdırılmasını elan etdilər.

Artan maraq Avropada genişmiqyaslı yenidən silahlanma proqramı və NATO-nun hərbi büdcələrinin artması ilə əlaqələndirilir.

“Avropa al” prinsipi investisiyanın əhəmiyyətli hissəsinin qitədə qalmasını tələb edir, lakin Avropanın hələ ki, kifayət qədər daxili imkanları yoxdur.

ABŞ artan bazara çıxış əldə edərək və strateji əlaqələri gücləndirərək texnologiya və təcrübə təklif edir.

Şirkətlər vurğulayırlar ki, pilotsuz təyyarələrin yeni versiyaları ABŞ Hərbi Hava Qüvvələrinin təcrübəsi nəzərə alınmaqla yaradılır və layihə institusional səviyyədə dəstəklənir.

Avropa üçün bu, ABŞ-da artıq başa çatmış bahalı Ar-Ge mərhələlərini keçərək müdafiə sənayesini tez uyğunlaşdırmağın bir yoludur.

Bu, əsasən, indilik plan olsa da, uğurlu icra qabaqcıl hərbi texnologiyalar sahəsində uzunmüddətli ABŞ-Avropa əməkdaşlığı, artan qlobal rəqabət şəraitində transatlantik alyansın tarazlığının və dayanıqlığının gücləndirilməsi üçün model ola bilər.

Əli Babayev