Icma.az
close
up
RU
ABŞ lə İranın nüvə gərginliyi: Yeni danışıqlar, köhnə etimadsızlıq ANALİZ

ABŞ lə İranın nüvə gərginliyi: Yeni danışıqlar, köhnə etimadsızlıq ANALİZ

Sherg.az saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

Rəsmi Tehranyeni savaşın qarşısını almaq üçün nüvə danışıqlarının bərpasına yönəlik addımlar atmalı olacaq


Mümkün müharibə təkcə Yaxın Şərq üçün yox, ABŞ üçün də ciddi təhlükə mənbəyidir


ABŞ və İran arasında nüvə proqramı ilə bağlı danışıqlar yenidən beynəlxalq gündəmin əsas mövzularından birinə çevrilib. Hazırda tərəflər arasında ciddi fikir ayrılıqları, qarşılıqlı etimadsızlıq və ziddiyyətli mövqelər fonunda diplomatik prosesin gələcəyi qeyri-müəyyən olaraq qalır.

Vaşinqtonun mövqeyinə görə, İranın nüvə silahına sahib olması regionda silahlanma yarışını sürətləndirə, qeyri-rəsmi nüvə təhlükəsini dərinləşdirə və “Hizbullah”, “Hüseynilər”, “HƏMAS” kimi silahlı qruplara nüvə texnologiyası və material ötürülməsi riskini artıraraq regional sabitliyi ciddi şəkildə təhdid edə bilər. Bu səbəbdən ABŞ, uranın yalnız dinc məqsədlərlə və məhdud zənginləşdirmə səviyyəsində istifadə olunmasını Tehranla danışıqların əsas şərti kimi təqdim edir.

Qeyd edək ki, 2025-ci ilin aprelində Oman və Roma vasitəsilə keçirilən beş raundlu danışıqlar çərçivəsində İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi ilə ABŞ-nin xüsusi nümayəndəsi Stiff Vitkoff arasında ortaq mövqeyə gəlinməyib. Razılaşmanın əldə olunmamasına səbəb Tehranın uranın zənginləşdirilməsi hüququnu qorumaq istəyinə qarşılıq olaraq, Vaşinqtonun bu fəaliyyətin sərt şəkildə məhdudlaşdırılmasında israrlı mövqe nümayiş etdirməsi olub.

İranın nüvə proqramı uzun illərdir ki, həm ABŞ, həm də İsrail üçün təhlükə kimi qiymətləndirilir. Məhz bu narahatlıqlar 2025-ci il iyunun 13-də İsrailin İrana qarşı genişmiqyaslı hərbi əməliyyatlara başlamasına səbəb olub.

Hazırkı mərhələdə ABŞ prezidenti Donald Tramp nüvə məsələsi ilə bağlı Tehranla yeni danışıqlar raundunun planlaşdırıldığını bəyan etsə də, İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqayi bildirib ki, danışıqların vaxtı və məkanı hələlik müəyyən edilməyib. Bu isə rəsmi Tehranın diplomatik prosesə hazırlaşdığını göstərir.


Məsələ ilə bağlı Sherg.az-a açıqlama verən politoloq Elçin Xalidbəylinin sözlərinə görə, ABŞ və İran arasında nüvə proqramı üzrə danışıqların yenidən gündəmə gəlməsi qaçılmaz görünür:


“Əvvəllər ABŞ ilə İran arasında keçirilən nüvə danışıqlarında razılıq əldə olunmamışdı və müzakirələr dalana dirənmişdi. İsrail bu situasiyadan bəhanə kimi istifadə edərək, İrana hücum etdi. İndi isə oxşar bir prosesin yenidən baş verdiyini müşahidə edirik”.


E. Xalidbəyli qeyd edib ki, Vaşinqton rəsmi Tehrandan yenidən nüvə danışıqlarına qayıtmağı tələb edir:

"Lakin İran tərəfinin məsələyə dair verdiyi açıqlamalar ziddiyyətlidir. Bəzi mənbələrin məlumatına görə, Tel-Əviv və Vaşinqton arasında İrana qarşı yeni hərbi zərbələrlə bağlı məsləhətləşmələr aparılır. Tramp administrasiyası hələlik İranla yeni müharibə ideyasına neqativ yanaşır. ABŞ prezidenti İranla razılaşmaq istəmədiyini desə də, nüvə proqramı ilə bağlı problemin siyasi-diplomatik yollarla həll edilməsinin vacibliyini önə çəkir. Bununla belə, Tramp administrasiyası paralel olaraq bildirir ki, əgər İranla razılaşma əldə olunmasa və İsrail-İran münaqişəsi yenidən başlasa, ABŞ İsraili dəstəkləyəcək”.


Politoloqun fikrincə, bu yanaşma Ağ Evin növbəti münaqişədə də İsrailin yanında yer almağa hazır olduğunu göstərir:

“Bu baxımdan hesab etmək olar ki, rəsmi Tehranyeni savaşın qarşısını almaq üçün nüvə danışıqlarının bərpasına yönəlik addımlar atmalı olacaq. Mövcud vəziyyət siyasi və diplomatik vasitələrlə ABŞ-İran arasında müzakirə edilməli və həll olunmalıdır. Çünki mümkün müharibə təkcə Yaxın Şərq üçün yox, ABŞ üçün də ciddi təhlükə mənbəyidir”.


Aybəniz Səfərova

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:209
embedMənbə:https://sherg.az
archiveBu xəbər 14 İyul 2025 15:13 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see290

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see285

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see248

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see234

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see232

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see231

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see230

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see229

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see221

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see219

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see215

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see212

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

15 Noyabr 2026 20:52see204

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see195

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see195

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see191

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see191

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see186

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see185

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see179
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri