Icma.az
close
up
RU
Menu

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

Bakıda temperatur 7 8 dərəcə enəcək Növbəti 3 günün hava proqnozu

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

“Ağıllı Yaxın Şərq Rivyerası: Trampın Qəzza sonrası planı“ “The Washington Post“

“Ağıllı Yaxın Şərq Rivyerası: Trampın Qəzza sonrası planı“ “The Washington Post“

Moderator.az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

"İsrailin təklif etdiyi "Yeni Qəzza" layihəsi fələstinlilərin məcburi deportasiyasına bənzəyir..."

Tramp administrasiyası Qəzza üçün 38 səhifəlik bərpa planını hazırlayıb. Layihə bölgəni hərbi dağıntılardan "ağıllı şəhərlər"ə və kurortlara çevirəcək iddiasındadır.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "The Washington Post" nəşri məlumat yayıb.

10 illik nəzarət və müvəqqəti köçürülmə

Sənədlərə görə, ABŞ Qəzza bölgəsini ən azı on il müddətinə nəzarətə götürmək və bu ərazini yüksək texnologiyalar klasterinə və lüks turizm zonasına çevirmək niyyətindədir. Plan əhalinin bərpa dövründə ya digər ölkələrə, ya da xüsusi qorunan zonalara müvəqqəti köçürülməsini nəzərdə tutur. Köçməyə razılaşan hər bir sakin 5 min dollar birdəfəlik yardım, başqa ölkədə dörd illik kirayə subsidiyası və bir illik ərzaq təminatı alacaq. Müəlliflərin hesablamasına görə, əhalinin köçürülməsi yerində sosial təminatdan 23 min dollar ucuz başa gəlir.

"Ağıllı şəhərlər" və yeni iqtisadi düzən

Torpaq sahiblərinə rəqəmsal tokenlər veriləcək - onlar bunu ya pula, ya da planlaşdırılan 6-8 "ağıllı şəhər"də mənzilə dəyişə biləcəklər. Bu şəhərlərdə çoxmərtəbəli yaşayış binaları, ticarət mərkəzləri, yüngül sənaye müəssisələri, klinikalar, məktəblər və parklarla birlikdə kənd təsərrüfatı sahələri və hətta qolf meydançaları nəzərdə tutulub.

Planın əsas üstünlüklərindən biri odur ki, ABŞ büdcəsindən maliyyələşməyəcək, bütün işlər özəl sərmayədarlar hesabına aparılacaq. Onlara isə 10 ilə dördqat gəlir vəd edilir. İlk mərhələ - qalıq partlamamış sursatların təmizlənməsi, elektrik və kommunal xidmətlərin bərpası olacaq.

"Şərq Rivyerası" və regional rəmzlər

Trampın ideyasına görə, Qəzza sahilləri "Beynəlxalq Rivyera"ya çevrilməlidir - Dubaydakı kimi süni adalar, dünya səviyyəli kurortlar tikiləcək. Eyni zamanda, Rafah yaxınlığında yeni liman və hava limanı inşa olunacaq, Misir, Səudiyyə Ərəbistanı və İsrailə quru yolları ilə bağlanacaq. Anklavın şərq hissəsi "ağıllı sənaye zonası"na çevriləcək, burada ABŞ-ın elektromobil istehsalçıları və regional məlumat mərkəzləri fəaliyyət göstərəcək.

Səudiyyə və BƏƏ liderlərinin adları ilə yeni magistrallar salınacaq. Bu, həm regional dəstək, həm də siyasi simvolizm üçün nəzərdə tutulub. Bundan əlavə, Sinay yarımadasında günəş elektrik stansiyası və suyun duzsuzlaşdırılması zavodu tikiləcək, onlar Qəzzanı elektrik və su ilə təmin edəcək.

Hüquqi əsas və təhlükəsizlik

Müəlliflər planı İkinci Dünya müharibəsindən sonra Yaponiyanın və Almaniyanın bərpası ilə müqayisə edirlər. Lakin bu dəfə BMT mandatı almaq çətindir. Ona görə də sənəddə "uti possidetis juris" (ərazi statusunun saxlanması) doktrinasına və 1993-cü il Oslo sazişlərinə istinad edilir. İsrailin təhlükəsizlik hüquqları saxlanacaq, daxili asayiş isə ilk illərdə "üçüncü ölkə vətəndaşları" və Qərb özəl hərbi şirkətləri tərəfindən qorunacaq. Sonrakı mərhələdə məsuliyyət "yerli polis"ə ötürüləcək.

Fələstin dövlətinə yer yoxdur

Sənəddə "Fələstin dövləti" anlayışı demək olar ki, çəkilmir. Sadəcə, gələcəkdə "Abraham sazişlərinə qoşula biləcək" qeyri-müəyyən bir fələstinli idarə orqanından bəhs olunur. Planın müəllifləri Qəzzanı "Amerika yönümlü Yaxın Şərqin kəsişmə nöqtəsi" kimi görürlər. Bu layihə ABŞ-a həm enerji resurslarına, həm də strateji faydalı qazıntılara çıxış qazandırmalı, eyni zamanda Hindistan-Yaxın Şərq-Avropa iqtisadi dəhlizində logistika mərkəzinə çevirməlidir.

Beləliklə, görünən odur ki, bu plan həm ambisiyalı, həm də mübahisəli görünür: Qəzza əhalisinin "müvəqqəti" köçürülməsi praktikada məcburi deportasiyaya bənzəyir. "Ağıllı şəhərlər"və "Riviera" ideyası daha çox investor maraqları və qlobal imic layihəsi kimi dəyərləndirilə bilər. Ən önəmlisi, sənəddə fələstinlilərin siyasi gələcəyi demək olar ki, nəzərə alınmır.

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:205
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 01 Sentyabr 2025 11:00 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see268

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see261

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see257

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see255

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see250

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see244

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see241

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see236

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see224

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see215

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see211

Bakıda temperatur 7 8 dərəcə enəcək Növbəti 3 günün hava proqnozu

15 Noyabr 2026 09:13see205

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

15 Noyabr 2026 15:38see203

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see200

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see200

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see198

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see197

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see194

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

15 Noyabr 2026 17:27see191

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see186
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri