Ağız sağlamlığı ilə həyat tərzi xəstəlikləri arasında əlaqə tapılıb TƏDQİQAT

Son illərdə aparılan elmi araşdırmalar ağız sağlamlığının yalnız diş və diş ətləri ilə məhdudlaşmadığını, ümumi sağlamlıq vəziyyətimiz və həyat keyfiyyətimizlə sıx əlaqədə olduğunu göstərməkdədir. Yaponiyanın Fujita Sağlamlıq Universitetində professor Mitsuyoshi Yoshida və həmkarlarının rəhbərliyi ilə həyata keçirilən və “Journal of Oral Rehabilitation” jurnalında onlayn dərc olunan yeni tədqiqat bu istiqamətdə mühüm nəticələr ortaya qoyub.

AZƏRTAC “MedicalXpress” portalına istinadla xəbər verir ki, tədqiqatın əsas məqsədi ağız funksiyası ilə həyat tərzi xəstəlikləri, xüsusilə də qlükoza metabolizmi, lipid səviyyələri və böyrək funksiyası arasında mümkün əlaqələri araşdırmaq olub. Araşdırma Fujita Sağlamlıq Universitetinin Beynəlxalq Tibb Mərkəzinin direktoru professor Hitomi Sasaki ilə əməkdaşlıq çərçivəsində aparılıb. Tədqiqat çərçivəsində 50 yaş və yuxarı 118 nəfər iştirakçı 2021 və 2023-cü illər ərzində həm stomatoloji, həm də fiziki müayinədən keçib. İştirakçılar yeddi müxtəlif ağız funksiyası testinə cəlb olunub. Bu testlərə dil örtüyü indeksi (TCI), ağız quruluğu, qalan funksional diş sayı, maksimum dil təzyiqi, çeynəmə funksiyası, udma qabiliyyəti və ağız diadokokinezi (OD) daxildir. İştirakçılar, eyni zamanda, qan analizi nəticələrinə, o cümlədən oruc qan qlükoza və xolesterin səviyyələrinin istinad aralığında olub-olmamasına əsasən qruplara bölünüb. Təhlillər göstərib ki, oruc qan qlükozası və HbA1c səviyyələri istinad aralığından kənarda olan şəxslərdə həm qalan diş sayı, həm də OD dəyərləri əhəmiyyətli dərəcədə aşağı olub. Eyni zamanda, xolesterin səviyyəsi normadan yüksək olan qrupda TCI səviyyəsinin daha yüksək, OD dəyərlərinin isə daha aşağı olduğu müşahidə edilib. Bundan əlavə, böyrək funksiyasının göstəricisi olan təxmin edilən qlomerular filtrasiya sürətinin (eGFR) normadan kənar olduğu şəxslərdə də bəzi ağız funksiyası testləri üzrə ciddi fərqlər aşkarlanıb. Professor Yoshidanın sözlərinə görə, bu nəticələr ağız funksiyası və ümumi sağlamlıq arasında ciddi və qarşılıqlı əlaqənin olduğunu göstərir. “Əldə etdiyimiz nəticələr ağız funksiyasının zəifləməsinin həyat tərzi ilə əlaqəli xəstəliklər üçün risk faktoru ola biləcəyini sübut edir. Bu baxımdan, ağız sağlamlığının qorunması ümumi sağlamlığın qorunması üçün ilkin və vacib addımdır,” – deyə o bildirib.

Tədqiqatçılar belə nəticəyə gəliblər ki, gələcəkdə universal stomatoloji müayinələrin tətbiqi və inteqrativ sağlamlıq yoxlamalarına ağız funksiyası testlərinin daxil edilməsi, həyat tərzi xəstəliklərinin erkən diaqnostikası və qarşısının alınması baxımından əhəmiyyətli ola bilər. Nəticə olaraq, bu tədqiqat ağız sağlamlığı ilə sistemik sağlamlıq göstəriciləri arasında möhkəm bir əlaqənin mövcudluğunu ortaya qoyur və diş sağlamlığına yanaşmada daha kompleks və inteqrativ metodların tətbiqinin vacibliyini ön plana çıxarır.