Alimlər: Teatra getmək uzunömürlülüyə kömək edir

Teatra getmək ömrü uzadır: alimlər uzunömürlülüyün mədəni sirrini açdı

Britaniya alimləri müəyyən ediblər ki, teatr və sərgi, muzey kimi mədəni tədbirlərə mütəmadi gedən insanlarda vaxtsız ölüm riski əhəmiyyətli dərəcədə azalır, həmin insanların ömrü digərlərinə nisbətən daha uzun olur.

Tədqiqatçılar bildiriblər ki, incəsənətlə təmasda olmaq beynin fəaliyyətini stimullaşdırır, stressi azaldır və sosial əlaqələri gücləndirir. Bu isə həm psixoloji, həm də fiziki sağlamlığa müsbət təsir göstərir.

Tribuna bildirir ki, London Universitet Kollecinin (UCL) mütəxəssisləri 14 il ərzində 50 yaşdan yuxarı 7 min nəfəri müşahidə ediblər. Araşdırmanın nəticələri BMJ (British Medical Journal) jurnalında dərc olunub.

Nəticələr göstərib ki, ayda bir dəfə teatra və ya konsertə gedən insanların vaxtsız ölüm riski 31 faiz, ildə bir neçə dəfə gedənlərin isə 14 faiz azalıb.

Maraqlıdır ki, bu nəticələr bütün digər amillər — sağlamlıq vəziyyəti, gəlir səviyyəsi, təhsil, sosial aktivlik və s. — nəzərə alınandan sonra belə dəyişməyib— yəni mədəniyyət hər kəs üçün faydalıdır.

Alimlər hesab edirlər ki, bu, bir neçə amillə bağlıdır:

Teatr və incəsənət tədbirləri beyində “xoşbəxtlik hormonu” sayılan dopaminin ifrazını artırır.

İnsanlar özlərini daha az tənhalıq içində hiss edir, bu da depressiya riskini azaldır.

Mütəxəssislər xüsusilə yaşlı insanlara sosial və mədəni fəaliyyətlərə daha çox vaxt ayırmağı tövsiyə edirlər. Onların fikrincə, “emosional zənginlik və mədəni təcrübə” uzun ömrün ən təbii sirridir.

Mədəniyyət sağlamlığa necə təsir edir?

Alimlərə görə, incəsənət və mədəni fəaliyyətlər insanın zehni fəaliyyətini stimullaşdırır, sosial əlaqələri gücləndirir və stress hormonlarını azaldır. Nəticədə ürək-damar sistemi sabit qalır, psixoloji rahatlıq artır, bu da uzunömürlülüyə müsbət təsir göstərir.

 İncəsənət beyni işlək saxlayır

Tədqiqatın müəlliflərindən biri, doktor Deyzi Fankurt bildirib ki, teatr və sərgilər təkcə emosional zövq deyil, həm də “beyin üçün idmandır”. Onun sözlərinə görə, bu fəaliyyətlər Alzheimer və demensiya riskini azaldır, emosional dayanıqlığı gücləndirir.

Teatr yalnız ruhu yox, ömrü də uzadır

Başqa bir mütəxəssis, həkim Nikola Gill isə qeyd edib:

“Mədəniyyət möcüzə deyil, amma insan ömrünü uzada bilən əlçatan və təsirli bir resursdur.”

Alimlər bildirirlər ki, bu, hələ səbəb-nəticə baxımından tam sübut edilməyib, amma mədəni həyat tərzinin sağlamlığa təsiri danılmazdır.
Teatr, sərgi, muzey və konsertlər təkcə zövq deyil — uzun ömrün “dərmanı”dır.

Teatrın beyinə və hisslərə təsiri

Hollandiyalı və britaniyalı psixoloqların digər araşdırmalarına görə, teatr tamaşalarına baxmaq zamanı beyində dopamin və serotonin kimi “xoşbəxtlik hormonları” ifraz olunur.
Bu, stress hormonlarını azaldır, qan təzyiqini sabitləşdirir, ürək döyüntüsünü tənzimləyir və immun sistemini gücləndirir.

Maraqlıdır ki, teatrı seyr edən insanlarda empatiya hissi artır, bu da gündəlik həyatda daha səbirli, anlayışlı və müsbət davranışlara gətirib çıxarır.

Bu o deməkdir ki, incəsənət və mədəniyyət — yalnız zövq deyil, həm də sağlamlığın və ömrün qoruyucusudur.
Teatra, sərgiyə və ya konsertə getmək bəzən idmandan da faydalı ola bilər.

Bir tamaşa, bəlkə də, bəzən bir dərmandan daha çox kömək edir.

İmran Kərimli