Antonio Quterreş ölkələri bərpaolunan enerji mənbələrindən daha geniş istifadə etməyə çağırıb

Bakı, 8 oktyabr, AZƏRTAC

BMT-nin Baş katibi təmiz enerjinin mənbələrinin artması fonunda ölkələrə qlobal istiləşməyə səbəb olan qazıntı yanacaqlarından istifadəni azaltmaq üzrə uzun müddətdir etdiyi çağırışı təzələyib.

AZƏRTAC təşkilatın saytına istinadla xəbər verir ki, bu sahədə ən son stimul oktyabrın 7-də bərpaolunan enerji inqilabının görünməmiş sürətlə genişlənməsini təsdiqləyən iki hesabatın yayımlanması olub. Təmiz enerjiyə keçidi sürətləndirmək üçün çalışan qlobal beyin mərkəzi olan “Emberi”n yeni təhlilinə əsasən, bərpaolunan enerji ilk dəfə kömürdən daha çox enerji istehsal edib.

Günəş və külək mənbələri bu ilin birinci yarısında elektrik enerjisinə olan qlobal tələbat artımını üstələyib, nəticədə 2024-cü ilin eyni dövrü ilə müqayisədə kömür və qazda kiçik azalma müşahidə olunub.

Başqa bir hesabatda Beynəlxalq Enerji Agentliyi (IEA) quraşdırılmış bərpaolunan enerji mənbələrindən istifadənin geniş vüsət aldığını və 2030-cu ilə qədər iki dəfə artacağını açıqlayıb. Qlobal bərpaolunan enerji potensialının 4,600 giqavat (GW) artacağı proqnozlaşdırılır ki, bu da təxminən Çin, Avropa İttifaqı və Yaponiyanın ümumi elektrik istehsal gücünün əlavə edilməsinə bərabərdir. Artım günəş işığını enerjiyə çevirən günəş PV (fotovoltaik) texnologiyasının sürətli yüksəlişi ilə baş verir. Onun təxminən 80 faizini külək, su, bioenerji və geotermal mənbələri izləyəcək.

Bu hesabatları şərh edən BMT-nin Baş katibi Antonio Quterreş sosial şəbəkələrdəki hesabında yazıb: “Təmiz enerji gələcəyi artıq uzaq bir perspektiv deyil”. O, beynəlxalq ictimaiyyəti “bu tarixi fürsətdən istifadə etməyə və hamı üçün daha yaxşı gələcəyə doğru qlobal keçidi gücləndirməyə” çağırıb.

Hesabatlar Baş katibin iyul ayında dərc edilmiş “Fürsət anı” hesabatının nəticələrini əks etdirir. Onlar, həmçinin bu ilin noyabrında Braziliyada keçiriləcək COP30 konfransına hazırlıq çərçivəsində keçən ay yüksəksəviyyəli həftə ərzində keçirilən iqlim sammitində iştirak edən dünya liderlərinin mesajlarını əks etdirir.

Bununla belə, BMT rəhbəri ardıcıl olaraq vurğulayır ki, irəliləyiş əldə olunsa da, enerji keçidi hələ kifayət qədər sürətli və ədalətli deyil. Buna görə də dünya birliyi iqlim dəyişikliyi üzrə Paris Sazişində qeyd olunduğu kimi, qlobal temperatur artımını sənayedən əvvəlki səviyyədən 1,5 dərəcə Selsi ilə məhdudlaşdırmaq məqsədinə çatmaq üçün səyləri artırmalıdır.