Axşamdan qalan suyu içmək olarmı? Əslində onunla nə baş verir

Yatmazdan əvvəl çarpayının yanına bir stəkan su qoymaq bir çox insanın vərdişidir. Ancaq səhər həmin suyu içərkən sual yaranır: bütün gecəni otaqda qalan suyu içmək təhlükəsizdir, yoxsa təzəsini tökmək daha yaxşıdır?

Yaxşı xəbər budur ki, su normal otaq temperaturunda qalıbsa, çirklənməyibsə və yüksək temperatura məruz qalmayıbsa, adətən ertəsi gün də içmək üçün yararlı olur. Lakin xüsusilə stəkanın ağzı açıq qaldıqda suyun dadı və keyfiyyəti müəyyən qədər dəyişə bilər.

Lent.az  xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, ilk baxışdan suyun sadəcə olduğu kimi qaldığını düşünmək olar. Ancaq hava ilə uzun müddət təmas zamanı müəyyən dəyişikliklər baş verir. Su açıq stəkanda bir neçə saat qaldıqda havadakı karbon qazı ilə təmas edir.

Bu proses suyun turşuluğuna və dadına müəyyən qədər təsir göstərə bilər. Məhz buna görə bütün gecəni açıq stəkanda qalan su səhər bir qədər “köhnə” və ya fərqli dada malik ola bilər. Lakin dadın dəyişməsi suyun avtomatik olaraq təhlükəli hala gəlməsi demək deyil.

Suda bakteriyalar çoxala bilərmi?

Hər dəfə birbaşa stəkandan və ya butulkadan su içdikdə ağız boşluğundakı mikroorqanizmlərin bir hissəsi suya keçə bilər. Stəkanın kənarına yuyulmamış əllərlə toxunmaq, çirkli içmə borusundan istifadə etmək və ya eyni butulkadan başqa insanlarla birlikdə içmək də suya əlavə bakteriyaların düşməsinə səbəb ola bilər.

Adi ev şəraitində bu, mütləq təhlükə yaratmır. Ancaq isti mühit bakteriyaların çoxalması üçün daha əlverişli şərait yaradır. Buna görə gecə yatağın yanında qalan bir stəkan su ilə isti avtomobildə saxlanılan su eyni deyil. Açıq stəkandakı su havadakı toz və digər xırda hissəciklərlə də təmas edə bilər. Bunlar ciddi təhlükə yaratmasa belə, suyun dadına təsir göstərə bilər.

Gecədən qalan kran suyunu içmək olarmı?

Söhbət təmiz stəkanda, otaq temperaturunda bir gecə qalmış adi içməli kran suyundan gedirsə, onu içmək olar. Kran suyunda mikroblara və viruslara nəzarət məqsədilə xlordan istifadə olunur. Su uzun müddət hava ilə təmasda olduqda xlorun bir hissəsi tədricən buxarlanır. Buna görə açıq qabda suyu uzun müddət saxlamaq yaxşı seçim hesab edilmir. Gündəlik istifadə üçün ən sadə üsul açıq qabda uzun müddət su saxlamamaq və hər dəfə təzə su tökməkdir.

Suyun hansı qabda saxlanılması vacibdirmi?

Bəli. Suyun saxlanıldığı qabın materialı da əhəmiyyətlidir. Suyu müntəzəm saxlamaq üçün qapaqlı şüşə və ya keyfiyyətli, təkrar istifadə edilə bilən metal butulkalara üstünlük vermək olar. Qapalı qab suyu tozdan, əllə təmasdan və digər mümkün çirkləndiricilərdən qoruyur.

Birdəfəlik plastik butulkalarla bağlı vəziyyət isə fərqlidir. Yüksək temperatur və günəş işığına uzun müddət məruz qalmaq plastikdəki müəyyən maddələrin suya keçməsinə şərait yarada bilər. Plastik qablardan içkilərə keçə bilən mikroplastiklər də araşdırılır. Bununla belə, mikroplastiklərin insan sağlamlığına təsiri ilə bağlı araşdırmalar davam etdiyi üçün qəti nəticələr çıxarmaq hələ tezdir. Xüsusilə plastik su butulkalarını günəş altında və ya qızmış avtomobildə saxlamaq məsləhət görülmür.

İçməli su nə qədər qala bilər?

“24 saatdan sonra su mütləq atılmalıdır” kimi dəqiq və universal qayda yoxdur. Burada suyun hansı temperaturda saxlanılması, qabın təmizliyi, qapağın olub-olmaması və suyun birbaşa qabdan içilib-içilməməsi rol oynayır. Normal şəraitdə təxminən bir sutka qalmış su, yüksək temperatura məruz qalmayıb və çirklənməyibsə, sağlam insan üçün adətən problem yaratmır.

Bununla belə, həm daha yaxşı dad, həm də gigiyena baxımından suyun mütəmadi olaraq təzələnməsi məsləhətdir. Suyun qoxusu, dadı və ya görünüşündə qəribəlik varsa, risk etməmək və təzə su götürmək daha yaxşıdır.

Suyu necə saxlamaq lazımdır?

Suyun daha uzun müddət təmiz və təravətli qalması üçün bir neçə sadə qaydaya əməl etmək olar:

Suyu bir neçə saat saxlamaq istəyirsinizsə, stəkanın üzərini örtün.

Daimi istifadə üçün şüşə və ya keyfiyyətli metal butulkalara üstünlük verin.

Butulkanı, xüsusilə çantada daşıyırsınızsa, qapaqla bağlı saxlayın.

Plastik butulkadakı suyu günəş altında və ya isti avtomobildə qoymayın.

Eyni butulkadan bir neçə nəfərin su içməsindən çəkinin.

Təkrar istifadə edilən su qablarını hər gün yuyun. İçmə borusu olan butulkaların borularını da yaxşı təmizləyin.

Böyük qabda saxlanılan suyu birbaşa qabın ağzından içmək əvəzinə təmiz stəkana tökün.

Su bir gündən çox qalıbsa, nə etməli?

Su təmiz və qapalı qabda, sərin yerdə saxlanılıbsa və ağızla təmas etməyibsə, vəziyyət açıq stəkanda saxlanılan sudan fərqlidir. Ancaq su açıldıqdan sonra nə qədər uzun müddət saxlanılırsa, saxlama şəraiti bir o qədər əhəmiyyətli olur. Qabın təmizliyindən əmin deyilsinizsə və ya su uzun müddət isti yerdə qalıbsa, onu təzə su ilə əvəz etmək daha təhlükəsizdir.

İmmuniteti zəif olan insanların isə gigiyenaya daha çox diqqət yetirməsi və hər gün təmiz stəkan və ya təzə su istifadə etməsi məsləhətdir. Beləliklə, gecədən stəkanda qalan su əksər hallarda təhlükəli hesab edilmir. Lakin suyun açıq qabda uzun müddət saxlanılması onun dadına və gigiyenik keyfiyyətinə təsir edə bilər. Buna görə imkan olduqda səhər stəkana təzə su tökmək daha məqsədəuyğundur.