“Aztelekom”un əhalidən ala bilmədiyi nədir? Osman Gündüzdən sərt ittiham

“Aztelekom” internetin qiymətini qaldıracaqmış, Prezidenti yanında Antiinhisar və İstehlak Bazarına Nəzarət Dövlət Agentliyi imkan verməyib. Bəladan sovuşmuşuq. Amma hansı müddətədək? 2 il əvvəl qymətləri kəllə-çarxa qaldıran, əvəzində isə heç 100 Mgb sürət də verməyən “Aztelekom” rahat dayanmır. Vurnuxa-vurnuxa qalıb, hər cür yolla qiymətləri yenə qaldırmaq istəyindədir. 

Nədir bu şirkətin əhaliyə verib, ala bilmədiyi? Zatən aşağı sürətə görə yüksək ödəniş edirik. Nəyi çatmır “Aztelekon”un? 

“Aztelekom”un qiymət dəyişikliyinə Antiinhisarın icazə verməməsi barədə Multimedia Mərkəzinin direktoru, Azərbaycan İnternet Forumun prezidenti Osman Gündüz sosial şəbəkədə məlumat verib. O.Gündüz qeyd edir ki, Antiinhisar “Aztelekom”un qiymət artımı müraciətini rədd edib: 

- Son bir neçə ayda hiss olunurdu ki, təbii inhisarçımız, AZCON tabeliyində olan “Aztelekom” internetin minimum qiymətini yenidən qaldırmağa hazırlaşır. Daha yüksək sürətlərin zəruriliyi barədə bəzi “ekspertlərin” yazıları və müsahibələri göstərirdi ki, provayderlər nəsə hazırlayırlar. Açıq-aşkar görünürdü ki, növbəti qiymət artımı üçün ictimai zəmin hazırlanır. İndi isə məlum olur ki, Antiinhisar təbii inhisarçı olan “Aztelekom”un minimal sürəti və buna uyğun qiyməti artırmaq müraciətinə razılıq verməyib.

O.Gündüz hesab edir ki, Antiinhisarın bu qərarı ədalətli və qanunauyğun, məntiqli bir yanaşmadır. Çünki rəsmi statistika da göstərir ki, hazırda 90%-dən çox istifadəçi elə 100 Mbit/s üzərində “oturub”. Yəni böyük əksər istiafdəçilərin minimal sürəti artırmaq deyə bir tələbatı yoxdur. Provayderlərin hazırda da təklif etdikləri 200 Mbit/s və daha yuxarı sürətlərdən çox cüzi sayda insan istifadə edir: 

- Necə deyərlər, bu dəfə Aztelekom üçün “sürəti artırırıq” arqumenti ilə minimum ödənişi də artırmaq mümkün olmayıb. Xatırladaq ki, 15 avqust 2024-cü ildə ölkədə internet üçün böyük tarif şoku yaşandı. Aztelekom-un təşəbbüsü ilə bütün provayderlər eyni anda minimal qiymətləri qaldırdılar. Minimal internet paketi 40 Mbit/s sürət və 18 manatlıq tarifdən 100 Mbit/s sürət və 25 manatlıq tarifə keçirildi. Aylıq minimum ödəniş o zaman təxminən 40 faiz artırılmışdı. Halbuki rəsmi statistikalar göstərirdi ki, o zaman istifadəçilərin 90%-i məhz həmin 40 Mbit/s sürətindən istifadə edirdi. Daha ucuz paketdən istifadə etmək istəyən vətəndaşlara seçim imkanı verilmədi. Xatırlayıram ki, bölgələrdə o zaman şərikli internetə keçənlər, hətta imtina edənlər də oldu. O zaman Antiinhisar bununla bağlı iş qaldırdı. Antiinhisar bəlkə də Azərbaycanda inhisarçılıq tarixində ilk dəfə olaraq Aztelekom-un bu addımını “kartel sövdələşməsi” olaraq qiymətləndirdi. Təəssüf ki, o zaman Antiinhisarın Xidmət statusunun ləğvi və Agentliyə çevrilməsi ilə bu proses başa çatdırılmadı. 

O.Gündüz qeyd edir ki, məlumatlara görə, internet istifadəçilərindən toplanan həmin vəsaitlər hesabına Azteelekom aylıq dövriyyəsini az qala 100 milyona qədər qaldıra bilib. Yəni həmin “15 avqust” tarif şokundan sonra Aztelekom artıq illik dövriyyəsi milyard manat olan nəhəng bir təbii inhisar subyektinə çevrilib: 

- Bizim mövqeyimiz dəyişməzdir. Bütün ölkə boyu keyfiyyətli internetə əlçatanlığın təmin edilməsi istiqamətində RİNN-in, Aztelekomun səyləri təqdirəlayiq olub. Eyni zamanda, əlbəttə, əlçatanlıqla bərabər yüksək sürətlərə də ehtiyac var. Lakin bu, heç bir halda hamı üçün minimal qiyməti qaldırmaq hesabına olmalı deyil. İstifadəçilərə seçim imkanı verilməlidir. Hər bir ailənin həmin xidmətə hər ay pul ödəyə bilməsi də əlçatanlığın əsas şərtidir. Beləliklə, Antiinhisarın bu dəfə təbii inhisarçı olan Aztelekoma qiymət artımına imkan verməməsi təqdirəlayiqdir. Əminəm ki, asan olmayıb. Əvvəlki artımla bağlı suallar açıq qalsa da, heç olmasa növbəti bahalaşmanın qarşısı alınıb. Buna da şükür. Ümid edirəm ki, bu prinsipiallıq davamlı olacaq.