Bakıdan Belemə gedən yol...

COP29 qlobal iqlim gündəliyində dönüş nöqtəsi oldu

Məlumdur ki, Braziliyanın Belem şəhərində Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İqlim Dəyişmələri üzrə Çərçivə Konvensiyasının Tərəflər Konfransının 30-cu sessiyası (COP30) keçirilir. COP30 ötən il Bakıda baş tutan COP29-un məntiqi davamıdır. Qeyd edək ki, Belemdəki tədbir Azərbaycanda iqlim sammitində əldə edilən razılaşmaları möhkəmləndirməyi hədəfləyir. Azərbaycan nümayəndə heyəti də Belemdə keçirilən sammitdə iştirak edir. Artıq bir neçə gündür ki, konfrans çərçivəsində müxtəlif tematik tədbirlər keçirilir.

Dünən Belemdə Yaşıl İqlim Fondu (GCF) və Beynəlxalq Miqrasiya Təşkilatının (IOM) birgə təşkilatçılığı ilə, COP29-un aparıcı təşəbbüsü olan Bakı İqlim və Sülh Fəaliyyəti Mərkəzinin (Bakı Mərkəzi) İllik Yüksəksəviyyəli Dialoqu keçirilib. Tədbirdə BMT-nin İqlim Dəyişmələri üzrə Çərçivə Konvensiyasına (UNFCCC) üzv ölkələrin nazirləri, yüksək səviyyəli hökumət nümayəndələri, BMT qurumları və beynəlxalq maliyyə institutlarının təmsilçiləri iştirak ediblər.Görüşün əsas məqsədi iqlim dəyişiklikləri və sülh əlaqəsi üzrə qlobal gündəliyin daha da irəlilədilməsindən ibarət olub.

“Sülh, Yardım və Bərpa naminə İqlim Fəaliyyəti üzrə Bakı Çağırışı”

Tədbirin açılışında çıxış edən COP29-un Sədri Muxtar Babayev qeyd edib ki, COP29 zamanı təsis edilmiş Bakı Mərkəzi, iqlim fəaliyyəti ilə sülh və sabitlik arasında yeni əməkdaşlıq mərhələsinin əsasını qoyub.

Mərkəzin təqdimatı ilə çıxış edən xarici işlər nazirliyinin xüsusi tapşırıqlar üzrə səfiri Elşad İskəndərov bildirib ki, Bakı Mərkəzi artıq iqlim və münaqişələrdən əziyyət çəkən ölkələrdə innovativ modellərə əsaslanan pilot layihələrin icrasına başlayır. Natiq bu vəzifənin COP29 təşəbbüsü olan Bakı Mərkəzinə həvalə edilməsini beynəlxalq tərəfdaşların ölkəmizin etibarlı xarici siyasəti və iqlim diplomatiyasına inamının nümunəsi kimi dəyərləndirib.

Tədbirdə çıxış edən Yaşıl İqlim Fondunun İcraçı direktoru xanım Mafalda Duarte Bakı Mərkəzinə tam dəstəkyini ifadə edib və sözügedən təşəbbüsün iqlim maliyyəsini sülh və dayanıqlılıq nəticələri ilə birləşdirmək, həssas ölkələrə yardımın artırılması sahəsində vacib beynəlxalq mexanizmə çevrildiyini vurğulayıb.

Bu xüsusda çıxış edən Azərbaycan xarici işlər nazirinin müavini Yalçın Rəfiyev Mərkəzin ölkəmizin digər vacib təşəbbüsü olan “Bakıdan Belemə Yol Xəritəsi”nin icrasında əhəmiyyətli rol oynayacağına ümid etdiyini bildirib.

Tədbirdə ilk pilot layihələr üzrə birgə işçi qruplarının yaradılmasına dair Bakı Mərkəzi ilə Qvineya-Bisau Ətraf Mühit, Biomüxtəliflik və İqlim Fəaliyyəti Nazirliyi, eləcə də Qambiya Ətraf Mühit, İqlim və Təbii Sərvətlər Nazirliyi arasında əməkdaşlıq haqqında Anlaşma memorandumları imzalanıb.

İmzalanma mərasimindən əvvəl çıxış edən Qambiya və Ficinin iqlim nazirləri, Qvineya-Bissau, İraq və Malavinin yüksəksəviyyəli hökumət nümayəndələri, Bakı Mərkəzinin qısa müddətdə qlobal müstəvidə vacib əməkdaşlıq platformasına çevrildiyini vurğulayaraq, Azərbaycan dövlətinə və COP29 sədrliyinə beynəlxalq sülhün irəlilədilməsi sahəsindəki liderliyə, həmçinin həssas ölkələrə göstərdiyi davamlı dəstəyə görə təşəkkürlərini bildiriblər.

Tədbirin sonunda Bakı Mərkəzinin Yüksəksəviyyəli Dialoqunun Belem Kommünikesi qəbul edilib.

“COP30 komandası ilə sıx əməkdaşlıq edirik”

Milli Məclisin deputatı, COP29-un iqlim dəyişmələri üzrə yüksəkəviyyəli çempionu Nigar Arpadarai bildirib ki, COP prosesində iqlim dəyişmələri üzrə yüksəksəviyyəli çempionun əsas rolu qeyri-dövlət aktorlarının-xüsusən də özəl sektorun və vətəndaş cəmiyyəti nümayəndələrinin iqlim gündəminə fəal şəkildə cəlb olunmasını təmin etməkdir: “Bu məqsədlə COP30-a qədər olan dövrdə bir sıra şəhərlərdə keçirilən tədbirlərdə iştirak etdik. San-Paulu və Rio-de-Janeyroda qeyri-hökumət təşkilatlarının iştirakı ilə mühüm görüşlər baş tutdu. San-Paulu bələdiyyəsinin təşkil etdiyi Dayanıqlı İnnovasiya Forumu və “Bloomberg” filantrop təşkilatının keçirdiyi Biznes Forumu bu baxımdan xüsusilə əhəmiyyətli idi. Hər iki tədbirdə yaşıl iqtisadiyyata keçid, dayanıqlı inkişaf və COP29-dan COP30-a keçid məsələləri müzakirə olundu”.

Deputat qeyd edib ki, hazırda Azərbaycan nümayəndə heyəti COP30-un rəsmi açılış mərasimindən sonra da Belem şəhərində fəaliyyətini davam etdirir: “COP29 sədrliyi artıq COP30 sədrliyinə rəsmi şəkildə təhvil verilib. Bununla belə, biz COP30 komandası ilə sıx əməkdaşlıq edirik. Məqsəd COP-lar arasında keçid prosesinin ardıcıl və effektiv şəkildə davam etməsidir. Bu, qəbul olunmuş qərarların icrası və onların təsirinin artırılması baxımından çox önəmlidir”.

Nigar Arpadarai əlavə edib ki, COP29 zamanı qəbul edilən tarixi qərarlardan biri yeni maliyyə çərçivəsi ilə bağlı idi: “Bakıdan Belemə yol xəritəsi” adlı hesabatda 300 milyard dollarlıq iqlim maliyyəsinin 1,3 trilyon dollara qədər artırılması istiqamətində tövsiyələr təqdim olundu. Həm COP29, həm də COP30 komandaları bu sənəd üzərində sıx işləyiblər”.

Yeganə

Məqalə “Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyi”nin maliyyə dəstəyi ilə “Ekologiya və ətraf mühitin mühafizəsi” istiqaməti üzrə hazırlanmışdır.