Icma.az
close
up
RU
Balıqlar suda boğula bilərmi?

Balıqlar suda boğula bilərmi?

Icma.az, Xalq qazeti saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

Həyatlarını tamamilə suyun altında keçirən canlıların “boğulması” ilk baxışdan paradoksal görünə bilər. Lakin biologiya elmi bizə deyir ki, bəli, balıqlar suyun içində nəfəssiz qala və “boğula” bilərlər. Sadəcə, bu proses insanların quru mühitində boğulmasından fərqli mexanizmlərlə baş verir.

Balıqlar suda həll olunmuş oksigeni qəlsəmələr vasitəsilə mənimsəyirlər. Burada “əks-axın” (counter-current) prinsipi işləyir: qan qəlsəmə ləçəklərində suyun axış istiqamətinin əksinə hərəkət edir. Bu, oksigenin maksimum səmərəliliklə qana keçməsini təmin edir. Lakin bu sistemin qüsursuz işləməsi üçün suyun tərkibində kifayət qədər oksigen olmalıdır.

Bəs balıqlar suda niyə boğulurlar? Elmi araşdırmalara görə, planktonların hədsiz çoxalması və ya suyun temperaturunun kəskin artması oksigen səviyyəsini aşağı salır. İsti su oksigeni soyuq su qədər yaxşı saxlamır. Nəticədə balıq nə qədər çox su udsa da, qanına lazımi oksigen keçmir. 

Bundan başqa, bakteriyalar, parazitlər və ya fiziki zədələr qəlsəmə ləçəklərini sıradan çıxarır. Bu, insanda ağciyərlərin fəaliyyətinin dayanmasına bənzəyir: su var, amma qaz mübadiləsi mümkün deyil. 

Daha bir səbəb hərəkətsizlikdir. Bəzi köpəkbalığı növləri və digər hava qabarcığı olmayan balıqlar oksigen almaq üçün daim hərəkət etməlidirlər (məcburi ventilyasiya). Onlar dayandıqları an həm oksigensiz qalırlar, həm də ağır olduqları üçün dibə batmağa başlayırlar.

Əlavə etmək yerinə düşər ki, iqlim Dəyişikliyi Okeanları “səssizləşdirir”. Yəni qlobal istiləşmə səbəbindən okeanlarda oksigen səviyyəsi son 50 ildə 2% azalıb. Bu, bəzi dəniz canlıları üçün nəfəs almağı getdikcə çətinləşdirir.

Amma boğulmayan balıq növləri də var. Labirintli balıqlar (məsələn, qurami və ya betta) suyun səthinə çıxaraq birbaşa atmosfer havası ilə nəfəs ala bilirlər. Onlar oksigeni az olan sulara uyğunlaşıblar.

Bəzi balıqlar nəmli mühitdə dəriləri vasitəsilə nəfəs alaraq quruda bir neçə saat, hətta günlərlə sağ qala bilirlər.

Bir sözlə, balıqlar üçün su, sadəcə, yaşayış yeri deyil, həm də “hava”dır. Suyun çirklənməsi və temperaturun artması onların tənəffüs sistemini sıradan çıxarır. Okeanların qorunması, əslində, milyonlarca canlının “boğulmasının” qarşısını almaq deməkdir.

Hazırladı:

S.ELAY

XQ

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:152
embedMənbə:https://xalqqazeti.az
archiveBu xəbər 03 Fevral 2026 14:47 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see304

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see295

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see292

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see288

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see287

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see284

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see274

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see272

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see266

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see265

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see245

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see239

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see238

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see236

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see235

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see232

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see226

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see225

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see223

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see221
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri