Bir porsiya belə təhlükəlidir: Ultra emal olunmuş qidalar barədə xəbərdarlıq

Çipslər, şəkərli içkilər və hazır yeməklər də daxil olmaqla ultra emal olunmuş qidaların tez-tez istehlakı infarkt, insult və ürək-damar xəstəliklərindən ölüm riskini əhəmiyyətli dərəcədə artırır. Bu qidaların daha çox istehlakı isə riski 67% yüksəldir.

Oxu.Az xəbər verir ki, bu barədə "Science Daily" nəşrində məlumat verilib.

Təhlillər göstərib ki, gündə doqquz porsiyadan çox ultra emal olunmuş qida qəbul edən şəxslər, qidalanmasını təxminən bir porsiya ilə məhdudlaşdıranlarla müqayisədə ciddi ürək-damar hadisələri ilə qarşılaşma baxımından xeyli yüksək risk daşıyırlar. Bu qidalara sənaye qəlyanaltıları, həddindən artıq emal olunmuş ətlər, dondurulmuş yeməklər, şəkərli içkilər və müxtəlif qablaşdırılmış məhsullar daxildir.

Bundan əlavə, qeyd olunub ki, risk tədricən artır. Gündəlik hər əlavə porsiya infarkt, insult və ya ölüm ehtimalını 5%-dən çox yüksəldir.

Tədqiqatçılar vurğulayırlar ki, bu əlaqə kalori qəbulu, ümumi pəhriz keyfiyyəti, həmçinin diabet, hipertoniya və piylənmə kimi amillər nəzərə alındıqdan sonra belə qalır.

Araşdırmada əvvəllər ürək xəstəliyi diaqnozu qoyulmayan 45-84 yaş arası 6 800 nəfər iştirak edib. Ən çox istehlak edən qrup gündə orta hesabla 9,3 porsiya ultra emal olunmuş qida qəbul edib, ən az istehlak edənlər isə orta hesabla 1,1 porsiya ilə kifayətləniblər.

Tədqiqatın rəhbəri Əmir Haydar bildirib ki, nəticələr qida emalının dərəcəsinin riskin formalaşmasında müstəqil rol oynadığını göstərir. Onun sözlərinə görə, kalori miqdarı və pəhrizin tərkibi oxşar olsa belə, qidanın emal səviyyəsi əlavə mənfi sağlamlıq təsirləri yarada bilər.

Tədqiqatçılar həmçinin müxtəlif əhali qrupları arasında fərqləri qeyd ediblər. Xüsusilə, qaradərili iştirakçılar arasında hər əlavə porsiya ilə riskin daha da artdığı müşahidə olunub ki, bu da qidanın əlçatanlığı və istehlak vərdişləri ilə əlaqələndirilə bilər.

Alimlər bildirirlər ki, ultra emal olunmuş qidaların mənfi təsiri onların yüksək şəkər, yağ və duz tərkibi, eləcə də maddələr mübadiləsinə, iştahaya və iltihab proseslərinə təsiri ilə bağlıdır. Bu isə çəki artımına və ürək-damar xəstəlikləri üçün əsas risk faktorlarından olan visseral yağın toplanmasına səbəb olur.

Tədqiqatın bəzi məhdudiyyətlərinə, o cümlədən məlumatların anketlər əsasında toplanmasına baxmayaraq, mütəxəssislər qida rasionuna diqqət yetirməyi və mümkün qədər ultra emal olunmuş məhsulların istehlakını azaltmağı tövsiyə edirlər.