Icma.az
close
up
RU
BMT də dəniz biomüxtəlifliyi üzrə qlobal müqavilə müzakirə olunur

BMT də dəniz biomüxtəlifliyi üzrə qlobal müqavilə müzakirə olunur

Azertag portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Bakı, 24 avqust, AZƏRTAC

Dünyanın hər yerindən olan nümayəndələr Nyu-Yorkdakı BMT baş qərargahında çoxdan gözlənilən açıq dəniz biomüxtəlifliyi müqaviləsini müzakirə etmək üçün bir araya gəlib, prosedur qaydalarından tutmuş klirinq mərkəzi mexanizminin yaradılmasına, habelə müqavilənin katibliyinin yerləşməsinə qədər məsələlər ətrafında müzakirələr aparırlar.

AZƏRTAC BMT-nin məlumatına istinadla xəbər verir ki, milli yurisdiksiyadan kənar ərazilərin dəniz bioloji müxtəlifliyinin mühafizəsi və davamlı istifadəsi haqqında Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Dəniz Hüququ Konvensiyasına uyğun olaraq hazırlanan sənəd uzun illər davam edən danışıqlardan sonra 2023-cü ilin iyununda təqdim edilib və sentyabrın 20-dək onun imzalanacağı gözlənilir.

Dənizin genetik ehtiyatlarını, ətraf mühitə təsirin qiymətləndirilməsini, ərazi əsaslı idarəetmə vasitələrini və dəniz texnologiyalarının transferini əhatə edən müqavilə okeanın qorunmasında mərkəzi rol oynayacaq.

BMT-nin hüquq müşaviri Elinor Hammarskjöld sessiyanın açılışında deyib: “Qətiyyətli və razılaşdırılmış fəaliyyətə ehtiyac heç vaxt bu qədər təcili olmamışdı”. Onun sözlərinə görə, iştirak və maliyyələşdirmə qaydalarından tutmuş rəqəmsal girişə və institusional hostinqə qədər danışıqlar aparan şəxslər mühüm güzəştlər alırlar. Sənədin təcili olması beynəlxalq ictimaiyyətin ağır reallığa daha çevik reaksiya verməsi ilə bağlıdır.

İyun ayında Nitsa (Fransa) və Kosta-Rikanın birgə ev sahibliyi etdiyi 2025-ci il BMT-nin Okean Konfransını xatırladan xanım Hammarskjöld bildirib ki, bu konfrans dəniz ekosistemlərini riskə atan təzyiqlərin aradan qaldırılmasında çoxtərəfliliyin mühüm rolunu bir daha təsdiqləyir. Bundan əlavə, həmin konfrans zamanı bütün regionlardan olan dövlətlərin müzakirə etdiyi tədbirlər beynəlxalq ictimaiyyətin okeanı, onun ehtiyatlarını qorumaq və davamlı şəkildə istifadə etmək üçün güclü öhdəliyini nümayiş etdirib. “İndi imzalanacaq sənəd okeanların kritik bir məqamda olduğunu vurğulayır”, -deyə o əlavə edib.

Bu aktuallığı Komissiyanın həmsədri Janine Koye-Felson da təkrarlayıb O bildirib ki, “bu ilin iyununda Nitsada keçirilən Birləşmiş Millətlər Təşkilatının üçüncü Okeanlar Konfransı tərəfindən müəyyən edilən temp davam edərsə, müqavilənin 2025-ci ilin ikinci yarısında və ya 2026-cı ilin əvvəlində qüvvəyə minə biləcəyini əsaslı şəkildə gözləmək olar”.

Sessiyanın ilkin müzakirələri zamanı inkişaf etməkdə olan kiçik ada dövlətləri (SIDS) çeviklik, o cümlədən COP Bürosunda virtual iştirak və zəmanətli təmsilçilik üçün təzyiq göstəriblər. Sakit okeanın inkişaf etməkdə olan kiçik ada dövlətləri adından danışan Mikroneziya Federativ Dövlətlərinin nümayəndəsi də inkişaf etməkdə olan kiçik ada dövlətlərinə bir yerin ayrılmasını dəstəkləyib. Bundan əlavə, o, beynəlxalq hüquqa əsasən, yerli xalqların sadəcə maraqlı tərəflər kimi deyil, hüquq sahibləri kimi fərqli statusunun tanınmasına çağırıb.

Müzakirələrdə maliyyə məsələlərinə də xüsusi diqqət yetirilib. G7, Çin, Afrika Qrupu, CARICOM və Sakit okean SIDS daxil olmaqla qruplarda təmsil olunanlar inkişaf etməkdə olan dövlətlərin iştirakının maliyyələşdirilməsinin istəyə bağlı deyil, müqavilə əsasında öhdəlik olduğunu vurğulayıblar. Həmçinin məhdudiyyətlər tətbiq edərkən ən az inkişaf etmiş ölkələrdən, dənizə çıxışı olmayan dövlətlərdən və SIDS-dən gələn nümayəndələrin tam xərclərini ödəmək üçün könüllü bir fond yaradılması təklif olunub.

Artıq müqavilənin lehinə 139 imza və 52 ratifikasiya təmin edilib, onun qısa müddətdə qüvvəyə minməsi üçün 60 ölkənin təsdiqi lazımdır.

Toplantı BMT-nin baş qərargahında avqustun 29-dək davam edəcək.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:184
embedMənbə:https://azertag.az
archiveBu xəbər 24 Avqust 2025 11:41 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see333

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see314

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see305

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see302

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see293

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see284

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see264

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see260

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see253

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see250

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see247

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see244

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see238

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see237

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see230

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see217

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see211

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see202

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see202

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri