Icma.az
close
up
RU
BMT də dəniz biomüxtəlifliyi üzrə qlobal müqavilə müzakirə olunur

BMT də dəniz biomüxtəlifliyi üzrə qlobal müqavilə müzakirə olunur

525.az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

Dünyanın hər yerindən olan nümayəndələr Nyu-Yorkdakı BMT baş qərargahında çoxdan gözlənilən açıq dəniz biomüxtəlifliyi müqaviləsini müzakirə etmək üçün bir araya gəlib, prosedur qaydalarından tutmuş klirinq mərkəzi mexanizminin yaradılmasına, habelə müqavilənin katibliyinin yerləşməsinə qədər məsələlər ətrafında müzakirələr aparırlar.

525.az BMT-nin məlumatına istinadən xəbər verir ki, milli yurisdiksiyadan kənar ərazilərin dəniz bioloji müxtəlifliyinin mühafizəsi və davamlı istifadəsi haqqında Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Dəniz Hüququ Konvensiyasına uyğun olaraq hazırlanan sənəd uzun illər davam edən danışıqlardan sonra 2023-cü ilin iyununda təqdim edilib və sentyabrın 20-dək onun imzalanacağı gözlənilir.

Dənizin genetik ehtiyatlarını, ətraf mühitə təsirin qiymətləndirilməsini, ərazi əsaslı idarəetmə vasitələrini və dəniz texnologiyalarının transferini əhatə edən müqavilə okeanın qorunmasında mərkəzi rol oynayacaq.

BMT-nin hüquq müşaviri Elinor Hammarskjöld sessiyanın açılışında deyib: “Qətiyyətli və razılaşdırılmış fəaliyyətə ehtiyac heç vaxt bu qədər təcili olmamışdı”. Onun sözlərinə görə, iştirak və maliyyələşdirmə qaydalarından tutmuş rəqəmsal girişə və institusional hostinqə qədər danışıqlar aparan şəxslər mühüm güzəştlər alırlar. Sənədin təcili olması beynəlxalq ictimaiyyətin ağır reallığa daha çevik reaksiya verməsi ilə bağlıdır.

İyun ayında Nitsa (Fransa) və Kosta-Rikanın birgə ev sahibliyi etdiyi 2025-ci il BMT-nin Okean Konfransını xatırladan xanım Hammarskjöld bildirib ki, bu konfrans dəniz ekosistemlərini riskə atan təzyiqlərin aradan qaldırılmasında çoxtərəfliliyin mühüm rolunu bir daha təsdiqləyir. Bundan əlavə, həmin konfrans zamanı bütün regionlardan olan dövlətlərin müzakirə etdiyi tədbirlər beynəlxalq ictimaiyyətin okeanı, onun ehtiyatlarını qorumaq və davamlı şəkildə istifadə etmək üçün güclü öhdəliyini nümayiş etdirib. “İndi imzalanacaq sənəd okeanların kritik bir məqamda olduğunu vurğulayır”, -deyə o əlavə edib.

Bu aktuallığı Komissiyanın həmsədri Janine Koye-Felson da təkrarlayıb O bildirib ki, “bu ilin iyununda Nitsada keçirilən Birləşmiş Millətlər Təşkilatının üçüncü Okeanlar Konfransı tərəfindən müəyyən edilən temp davam edərsə, müqavilənin 2025-ci ilin ikinci yarısında və ya 2026-cı ilin əvvəlində qüvvəyə minə biləcəyini əsaslı şəkildə gözləmək olar”.

Sessiyanın ilkin müzakirələri zamanı inkişaf etməkdə olan kiçik ada dövlətləri (SIDS) çeviklik, o cümlədən COP Bürosunda virtual iştirak və zəmanətli təmsilçilik üçün təzyiq göstəriblər. Sakit okeanın inkişaf etməkdə olan kiçik ada dövlətləri adından danışan Mikroneziya Federativ Dövlətlərinin nümayəndəsi də inkişaf etməkdə olan kiçik ada dövlətlərinə bir yerin ayrılmasını dəstəkləyib. Bundan əlavə, o, beynəlxalq hüquqa əsasən, yerli xalqların sadəcə maraqlı tərəflər kimi deyil, hüquq sahibləri kimi fərqli statusunun tanınmasına çağırıb.

Müzakirələrdə maliyyə məsələlərinə də xüsusi diqqət yetirilib. G7, Çin, Afrika Qrupu, CARICOM və Sakit okean SIDS daxil olmaqla qruplarda təmsil olunanlar inkişaf etməkdə olan dövlətlərin iştirakının maliyyələşdirilməsinin istəyə bağlı deyil, müqavilə əsasında öhdəlik olduğunu vurğulayıblar. Həmçinin məhdudiyyətlər tətbiq edərkən ən az inkişaf etmiş ölkələrdən, dənizə çıxışı olmayan dövlətlərdən və SIDS-dən gələn nümayəndələrin tam xərclərini ödəmək üçün könüllü bir fond yaradılması təklif olunub.

Artıq müqavilənin lehinə 139 imza və 52 ratifikasiya təmin edilib, onun qısa müddətdə qüvvəyə minməsi üçün 60 ölkənin təsdiqi lazımdır.

Toplantı BMT-nin baş qərargahında avqustun 29-dək davam edəcək.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:176
embedMənbə:https://525.az
archiveBu xəbər 24 Avqust 2025 14:25 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see346

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see333

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see319

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see312

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see289

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see276

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see271

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see254

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see240

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see235

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see234

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see228

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see220

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see217

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see215

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see213

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see213

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see209

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see206

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see193
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri