Bu, daha təmiz bir balıqdır...

...Kiçik bir dəniz təmizləyici balığı gözlənilmədən yüksək səviyyədə idrak qabiliyyətləri nümayiş etdirdi.

Güzgü təcrübələrində o, yalnız əks olunmasında özünü tanımadı, həm də güzgünün işini yoxlamaq üçün bir parça qidadan istifadə etdi.

SİA-nın məlumatına görə, bununla bağlı tədqiqat Scientific Reports (SR) jurnalında dərc edilib.

Sözügedən balıq təxminən bir neçə santimetr uzunluğunda olan kiçik bir dəniz növü olan təmizləyici balıqdır (Labroides dimidiatus).

Vəhşi təbiətdə bu balıqlar digər balıqlardan parazitləri və ölü toxumaları təmizləmələri ilə tanınır. Alimlər öz qabiliyyətlərini heyvanlarda özünü tanıma prosesini öyrənmək üçün istifadə edilən klassik bir təcrübə olan güzgü testi ilə sınaqdan keçirdilər.

Test heyvanın bədəninə yalnız güzgüdə görə biləcəyi bir iz qoymağı əhatə edir. Əgər heyvan izi silməyə çalışarsa, əks olunmasında özünü tanıdığına inanılır.

2018-ci ildə daha təmiz bir balığın da testdən keçdiyi bildirilir, lakin nəticələr elm adamları arasında mübahisələrə səbəb oldu.

Tənqidçilər, balıqların bədənlərindəki izi sadəcə parazitlə səhv salmış ola biləcəyini irəli sürdülər, çünki vəhşi təbiətdə onlar müntəzəm olaraq digər balıqlardan parazitləri təmizləyirlər.

Bu hipotezi yoxlamaq üçün Osaka Universiteti və Neuchatel Universitetinin tədqiqatçıları eksperimental dizaynı dəyişdirdilər.

Əvvəlki tədqiqatlarda balıqlar əvvəlcə güzgüyə alışdılar və sonra onlara işarə verildi. Yeni tədqiqatda qayda tərsinə çevrildi: işarə əvvəlcə balığın bədəninə tətbiq edildi və güzgü onlara yalnız sonra göstərildi.

Bu şəkildə alimlər balığın əksini görməzdən əvvəl bədənlərində qeyri-adi bir şey tanıyıb-tanımadığını yoxlamaq istədilər.

Nəticələr gözlənilməz oldu. Orta hesabla, balıq güzgünün görünməsindən 82 dəqiqə sonra - əvvəlki təcrübələrdən xeyli tez - işarəni silməyə çalışmağa başladı.

Müəlliflərə görə, bu, heyvanın bədənində "parazit"in varlığını artıq hiss etdiyini və yerini müəyyən etmək üçün güzgüdən istifadə etdiyini göstərə bilər.

Bundan əlavə, bir neçə günlük müşahidədən sonra tədqiqatçılar qeyri-adi davranış müşahidə etdilər.

Bəzi balıqlar akvariumun dibindən kiçik bir karides parçası götürdülər, onunla birlikdə güzgüyə üzdülər və əks etdirən səthin qarşısına atdılar.

Qida parçası düşəndə ​​balıqlar onun əksini diqqətlə izləyib ağızları ilə güzgüyə toxunublar.

Alimlərin fikrincə, bu yolla heyvanlar güzgünün xüsusiyyətlərini araşdıra və real obyektlə onun əksi arasındakı əlaqəni yoxlaya biliblər.

"Uyğunluq testi" kimi tanınan bu cür davranış əvvəllər donuzlar, makakalar, manta şüaları və qarğalar da daxil olmaqla bir neçə başqa heyvanda müşahidə olunub. Tədqiqatın müəllifləri hesab edirlər ki, nəticələr özünüdərk təkamülü haqqında anlayışımızı dəyişdirə bilər.

Əvvəllər bu cür qabiliyyətlərin yalnız bir neçə yüksək inkişaf etmiş məməliyə xas olduğu düşünülürdü.

Əli Babayev