Icma.az
close
up
RU
“Bu halda heç bir müəllimin maaşı azalmır...” İqtisadçı

“Bu halda heç bir müəllimin maaşı azalmır...” İqtisadçı

Adelet.az saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

“Müəllimlərin əmək haqqına yeni mexanizmin mümkün təsirləri Müəllimlərin gündəlik 8 saatlıq iş rejiminə keçidi ilə bağlı cavabsız qalan ən vacib sual budur: - Bu dəyişiklikdən sonra təxminən 146 min müəllimin əmək haqqı fondu üçün ayrılan ümumi vəsaitin həcmi nə qədər artacaq? Bütün məsələlərin həllinin arxasında iqtisadi faktor (pul!) dayandığı üçün bu məsələyə də ən vacib baxış iqtisadi baxışdır”. 

Adalet.az xəbər verir ki, iqtisadçı Eldəniz Əmirov deyib. 

Onun sözlərinə görə, odur ki, bu sual çox önəmlidir:

“Tutaq ki, hazırda ümumi təhsil müəssisələrində çalışan 146 min müəllimin əmək haqqı fondu üçün ŞƏRTİ olaraq ildə 1 milyard manat nəzərdə tutulur. Bəs, 8 saatlıq iş saatına keçiddən sonra bu məbləğ 1,2 milyard və ya 1,3 milyard (və ya daha çox) olacaqmı? Yoxsa dəyişiklik ümumi həcmdə ciddi fərq yaratmayacaq? 8 saatlıq iş prosesinin mahiyyəti əslində iki mümkün maliyyə modelinə söykənə bilər: Birinci model əmək haqqı fondunun real genişlənməsi modeldir. Bu halda heç bir müəllimin maaşı azalmır, 8 saatlıq iş rejiminə keçənlərin maaşı isə əlavə büdcə vəsaiti hesabına artır. Nəticədə təhsil sisteminin maliyyə öhdəliyi böyüyür və bu iqtisadi məntiqlə həqiqi maaş artımı deməkdir. İkinci modeldə isə fondun həcmi dəyişmir, sadəcə daxili bölgü yenilənir. Yəni bu halda əmək haqqı fondu əvvəlki kimi qalır, amma bölgü dəyişir.  8 saatlıq rejimə keçməyən müəllimlərin maaşı müəyyən qədər azalır, həmin vəsaitin hesabına 8 saat işləyənlərin maaşı isə artır. Bu, mahiyyətcə statistik artım effektidir, real artım deyil. Maliyyə baxımından bu, mühasibat balansının bir maddədən digərinə keçirilməsindən ibarətdir. Xüsusilə qeyd edim ki, hazırkı dövrdə kiminsə əmək haqqının azaldılmasına gediləcəyini də gözləmirəm. İkinci modelin tətbiq edilməsi ağlabatan deyil. Odur ki, kiminsə narahatlıq keçirməsinə ehtiyac yoxdur. Bu sadəcə nəzəri baxımdan mümkün modellərdən biridir. Beləliklə, birinci modeldə sistem güclənir, real inkişaf baş verir. Əgər məqsəd bu modeldirsə və Azərbaycan müəllimin əmək haqqını Azərbaycanda orta aylıq əməkhaqqı səviyyəsindən yüksəyə qaldıracaqsa, o zaman bu alqışlanacaq addımdır. 
İndi məsələnin ən vacib tərəfinə gələk. Əgər birinci maliyyə modeli tətbiq ediləcəksə onda deməli, bu modelin tətbiq ediləcəyi ilin dövlət büdcəsi ilə bağlı kontekst də nəzərə alınmalıdır. Məsələn, gələn ilin dövlət büdcəsinin ümumi xərcləri cəmi 0,3 faiz artıb. Təhsil xərcləri isə 1,6 faiz artıb.  Bu hazırkı iqtisadi mərhələnin xüsusiyyətlərini əks etdirir və fiskal siyasətin daha ehtiyatlı, balanslaşdırılmış çərçivədə həyata keçirildiyini göstərir. Təbii ki, belə bir şəraitdə müəllimlərin əməkhaqqı fondunun ümumi yükünü əhəmiyyətli dərəcədə artırmaq çətin olacaq. Çünki mövcud fiskal çərçivədə bu praktik baxımdan çətin icra olunan bir öhdəlikdir. Deməli, bütün bu məqamlar nəzərə alındıqda, ideya kimi, model kimi, konseptual səviyyədə bu məsələnin müzakirə olunması tamamilə mümkündür və müəyyən istiqamətlər üzrə təhsil sistemi üçün üstünlüklər də yarada bilər. Lakin mövcud fiskal imkanların hazırkı konfiqurasiyası fonunda “8 saatlıq iş” mexanizminin məhz indiki mərhələdə gündəmə gətirilməsi optimal zamanlama hesab edilmir”.

Vasif ƏLİHÜSEYN

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:150
embedMənbə:https://adalet.az
archiveBu xəbər 19 Noyabr 2025 09:49 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see293

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see282

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see279

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see274

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see274

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see269

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see260

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see259

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see253

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see252

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see234

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see229

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see228

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see228

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see225

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see222

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see217

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see216

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see213

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see210
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri