Bu nə natamamlıqdır? İnsanları soyurlar Dünyada axın başlayıb, Azərbaycanda isə...

Toy və nişan hazırlıqları deyəndə çoxlarının ağlına ilk gələn şeylərdən biri bəy-gəlin geyimi, salon və bəzəklər olur. Son illərdə isə bu siyahıya “ev dekoru” da əlavə olunub. Xüsusilə toy və nişan günü bəy-gəlinin evlərinin bəzədilməsi, artıq adi bir mərasim deyil, “instagram” və “tiktok” estetikası ilə uyğunlaşdırılmış vizual şouya çevrilir. 

Dekor və nişan dekorlarının qiymətləri isə 120 manatdan başlayaraq 3000, hətta bəzən 5000 manata qədər dəyişir. Bəziləri bunu vacib detal kimi görsə də, bir çox ailə üçün artıq xərc hesab olunur. 

Bəs bu göstəriş ehtiyacı haradan qaynaqlanır? 

Mövzu ilə bağlı Ölkə.az-a danışan sosioloq Lalə Mehralı bildirib ki, bu, əslində, tək toy mədəniyyətindən deyil, ümumi yaşam standartları ilə bağlı vəziyyətdir.

Onun sözlərinə görə, insanlar sübut etməyə çalışırlar ki, “mən yaxşı səviyyədə yaşayıram”: “Bir növ göstərişdir. Başqalarına özünü sübut etmək həvəsidir. Çünki heç kim anını yaşamır, heç kim anın ləzzətini, dadını çıxarmır. Hamı həyata smartfonun ekranından, yəni dolayı baxır. Biri var həmin toyu ürək dolusu yaşayasan, biri də var yalnız nümayiş etdirmək məqsədilə yaşayasan. 

Tutaq ki, insanlar nəsə deyir, nəsə geyinir, hamısını sosial şəbəkələrin standartlarına uyğun etməyə çalışır. Bu toyda da, elçilikdə də, nişanda da belədir. Yəni bütün hamısında insanlar yalnız başqalarının xoşuna gələ bilmək üçün çalışırlar”. 

Sosioloq onu da qeyd edib ki, öz həyatını yaşayan insanların sayı artıq azdır: “Toy mədəniyyəti ümumiyyətlə bizdə çox ifrata varılıb. Toy artıq toyluqdan çıxıb, biznesə çevrilib və insanları sözün həqiqi mənasında soyurlar. Bunun cürbəcür qollarını fikirləşiblər, evin bəzədilməsi, xınayaxtı dəstəsinin çağırılması, 5 manatlıq şəkil albomunu 500 manata satılması və s. Bütün bunların hamısı əslində biznesdir. İnsanlar bunu görmək istəmirlər. Başqası necə edib, özü də etmək istəyir. Bir anlayan yoxdur ki, bu, insanların cibinə girməkdir. 

Bu gün dünyada axın başladılıb. Minimum büdcə ilə necə evlənə bilərəm? İnsanlar evdə olan paltarını geyinib, nikah kəsdirib toysuz, hətta ən yaxın qohumlarının bir yerə cəmlənməsi ilə kiçik bir yemək masası ətrafında evlilik qərarlarını həyata keçirirlər. Bizdə isə hamı başqasının bəhsinə, daha çox kreditə girərək, göstəriş nümayiş etdirirlər. Nəticədə banklar qazanır. 

İnsan niyə 20-30 min verib bir müğənnini toyuna gətirmək ehtiyacı duysun? Bu nə natamamlıqdır? Bu, evlənmək deyil, bu, özünü təsdiq etməyə çalışmaqdır”.

Həmidə İbrahimova