CNN: “Orban tələyə düşüb..?”

...Macarıstanın Baş naziri Viktor Orban Donald Tramp administrasiyasının Vladimir Putinlə Budapeştdə planlaşdırılan zirvə görüşünü ləğv etməsindən və Rusiya neft şirkətlərinə qarşı yeni sanksiyalar elan etməsindən sonra siyasi zərbə alıb.

SİA xəbər verir ki, CNN-in məlumatına görə, bunlar Trampın Ağ Evə qayıtmasından bəri Vaşinqtonun Moskvaya qarşı ilk məhdudiyyətləridir.

Ötən həftə Orban ölkəsinin iki dünya lideri arasında görüşə ev sahibliyi edəcəyinə sevinib və Budapeşti “sülhə gedən yol” adlandırıb. Lakin, diplomatik qələbə əvəzinə, Macarıstan indi ikiqat iqtisadi təzyiq altındadır.

ABŞ sanksiyaları və yeni Aİ qadağaları: Macarıstana ikiqat zərbə...

Trampın Rusiya neft nəhənglərinə qarşı sanksiyaları Kremlin gəlirlərini azaltmaq məqsədi daşıyır, lakin onlar həm də Macarıstan iqtisadiyyatına böyük zərbədir.

Əksər Avropa ölkələri 2022-ci ilə qədər Rusiya enerjisindən asılılığını azaltsa da, Budapeşt daha da asılı vəziyyətə düşüb. CSD və CREA beyin mərkəzlərinə görə, Macarıstanın xam neft idxalının 92 faizi hazırda Rusiyadan gəlir ki, bu da müharibədən əvvəlki 61 faizdən çoxdur.

Təkcə ilin əvvəlindən bəri Macarıstanın satınalmaları Kremlə 5,4 milyard avro qazandırıb ki, bu da 1800 ədəd “İsgəndər-M” raketinin dəyərinə bərabərdir.

Avropa Birliyi həmçinin 2027-ci ildən etibarən Rusiyanın mayeləşdirilmiş təbii qazının (LNG) idxalını qadağan etmək planlarını təsdiqləyib ki, bu da Budapeştin enerji vəziyyətini daha da çətinləşdirib. Orban özü etiraf edir ki, Rusiya enerjisi olmadan ölkəsinin iqtisadiyyatı “diz çökdürülə bilər”.

Orban sanksiyaları "keçəcəyinə" söz verib...

ABŞ və Brüsselin təzyiqlərinə baxmayaraq, Orban cümə günü hökumətinin bunu necə etməyi planlaşdırdığını dəqiqləşdirmədən "sanksiyaları necə keçmək üzərində işlədiyini" bildirib.

Bu mövqe Tramp administrasiyası üçün ciddi bir problem yarada bilər. Peterson Beynəlxalq İqtisadiyyat İnstitutunun baş elmi işçisi Elina Rıbakovanın qeyd etdiyi kimi, Vaşinqtonun Macarıstanın sanksiyalardan yayınmaq cəhdlərinə reaksiyası Trampın Putinin müttəfiqləri ilə qarşılaşmaqda nə qədər qətiyyətli olduğunu göstərəcək.

…Bu nə olacaq: Macarıstanda Putin və Tramp arasında dostluq görüşü, yoxsa Orban administrasiyası sanksiyalardan yayınmağa çalışsalar, onları rədd edəcək?.

Rıbakova bunu CNN-ə bildirib.

Evdə siyasi böhran...

Orban üçün daxili cəbhədə də vəziyyət pisləşir. O, yaz seçkilərində ciddi çətinlik yarada biləcək keçmiş müttəfiqi Peter Maqyarın rəhbərlik etdiyi artan müxalifət hərəkatı ilə üzləşir.

On ildən çoxdur hakimiyyətdə olan Orban ümid edirdi ki, Tramp-Putin sammiti onun siyasi uğurunu və beynəlxalq təsirini simvolizə edəcək. Bunun əvəzinə, o, ləğv edilmiş sammit, yeni sanksiyalar və seçkilərdən əvvəl mövqeyini sarsıda biləcək iqtisadi böhran təhlükəsi ilə üzləşdi.

Əli Babayev