Danimarka XİN: Arktikada yeni təhlükəsizlik vəziyyəti yaranıb

Danimarkanın xarici işlər naziri Lars Lokke Rasmussen ABŞ rəsmiləri ilə Qrenlandiyanın statusu barədə keçirdiyi görüşdən sonra mühüm açıqlamalar verib. Nazir ABŞ prezidenti Donald Trampın regionla bağlı narahatlıqlarını qismən bölüşdüyünü və Şimal Qütbündə geosiyasi vəziyyətin dəyişdiyini etiraf edib.

Milli.Az xəbər verir ki, Donald Trampın Qrenlandiyanı satın almaq istəyi və adanın strateji əhəmiyyəti ilə bağlı israrlı bəyanatları Danimarka və ABŞ arasında diplomatik trafikin intensivləşməsinə səbəb olub. Görüşdən sonra danışan Rasmussen bildirib: "Biz Trampın Qrenlandiya ilə bağlı narahatlıqlarını müəyyən dərəcədə anlayırıq. Arktikada qətiyyən yeni bir təhlükəsizlik vəziyyəti hökm sürür."

Nazir ABŞ-nin regionda Çin və Rusiya təhlükəsi ilə bağlı iddialarına da toxunub. O, kəşfiyyat məlumatlarına istinad edərək bildirib ki, son 10 il ərzində Qrenlandiya sularında heç bir Çin hərbi gəmisi müşahidə edilməyib. Rasmussen vurğulayıb ki, Qrenlandiya 1949-cu ildən NATO üzvüdür və alyansın 5-ci maddəsinin (kollektiv müdafiə) mühafizəsi altındadır.

Prezident Donald Tramp isə sosial media hesabında etdiyi son paylaşımda Qrenlandiyanın ABŞ-ın tərkibinə qatılmasının NATO-nu daha güclü və effektiv edəcəyini müdafiə edib. Trampın fikrincə, adada sadəcə hərbi bazaların olması kifayət deyil, tam mülkiyyət hüququ əldə edilməlidir: "Biz Qrenlandiyanı almasaq, onu Rusiya və ya Çin ələ keçirəcək. Mən prezident olduğum müddətdə buna icazə verməyəcəm."

Danimarkaya bağlı muxtar bölgə olan Qrenlandiya rəhbərliyi isə indiyədək ABŞ-dən gələn bütün "satın alma" və ya "suverenliyin dövriyyəsi" təkliflərini qətiyyətlə rədd edib. Rəsmi Kopenhagen adanın satılmaq üçün olmadığını dəfələrlə bəyan etsə də, ABŞ-nin təzyiqləri qarşısında təhlükəsizlik əməkdaşlığını artırmağa meyilli görünür.
Lalə Qüdrətova
Milli.Az