Dəmir yumruq, yoxsa sülh? Ermənistan nə istəyir?

Ermənistanın əldə etdiyi silahlara və hərbi aviasiya imkanlarını genişləndirmək istiqamətində atdığı addımlara diqqət yetirdikdə, bu silahlanmanın yalnız müdafiə məqsədi daşımadığı, hücum potensialının artırılmasına da xidmət edə biləcəyi qənaəti yaranır. 

Maraqlıdır, İrəvanın bu siyasəti ilə sülh bəyanatları arasında hansı ziddiyyətlər var?

Ermənistanın hərbi imkanlarını genişləndirməsi və sülh müqaviləsinin imzalanması prosesini uzatması regionda yeni təhlükəsizlik riskləri yarada bilər?

Mövzu ilə bağlı Moderator.az-a hərbi ekspert Telman Qasımov açıqlama verib. 

Hərbi ekspert bildirib ki, Ermənistanın son illərdə həyata keçirdiyi hərbi modernləşmə siyasəti Cənubi Qafqazda təhlükəsizlik gündəliyinin əsas məsələlərindən birinə çevrilib:

Burada diqqət çəkən məqam ondan ibarətdir ki, bir tərəfdən İrəvan sülh, sabitlik və regionda kommunikasiyaların açılmasından danışır, digər tərəfdən isə ordusunun silahlanmasını və hərbi-texniki imkanlarını genişləndirir.

Ermənistan 2020-ci il müharibəsindən sonra Rusiya ilə ənənəvi hərbi əlaqələrindən müəyyən qədər uzaqlaşaraq Fransa və Hindistan da daxil olmaqla yeni silah təchizatçılarına yönəlib.

Bu proses hava hücumundan müdafiə sistemləri, radarlar, artilleriya və digər müasir hərbi vasitələrin əldə edilməsini əhatə edir.

2026-cı ilin mayında keçirilən Ermənistan hərbi paradında da Hindistan istehsalı hava hücumundan müdafiə sistemləri, Fransa istehsalı artilleriya və zirehli texnika, Ermənistan istehsalı pilotsuz sistemlər və digər xarici mənşəli silahlar nümayiş etdirilib".

Telman Qasımov vurğulayıb ki, bu, Ermənistanın hərbi təchizat coğrafiyasının genişləndiyini göstərən açıq nümunələrdən biridir:

"Digər mühüm məsələ isə hərbi aviasiyadır. Hava hücumundan müdafiə sistemlərinin, radarların, pilotsuz uçuş aparatlarının və digər hava komponentlərinin inkişaf etdirilməsi Ermənistanın ümumi hərbi imkanlarını dəyişə bilər.

Amma bunu avtomatik olaraq “hücum hazırlığı” adlandırmaq faktoloji baxımdan düzgün olmaz. Bunun üçün konkret əməliyyat hazırlığına dair əlavə sübutlar lazımdır.

Silahların sayının müzakirəsi deyil, həm də qarşılıqlı şəffaflıq, sərhəddə etimad tədbirləri, hərbi fəaliyyət barədə məlumat mübadiləsi və gücdən istifadə etməmək öhdəliyinin praktiki mexanizmlərlə möhkəmləndirilməsidir.

Paraflanmış sülh sazişinin VII maddəsi də sərhəd bölgələrində təhlükəsizliyi və sabitliyi təmin etmək üçün hərbi sahədə qarşılıqlı razılaşdırılmış etimad və təhlükəsizlik tədbirlərini nəzərdə tutur.

Belə ki, Cənubi Qafqazın qarşısında duran əsas məsələ silahlanma yarışına deyil, sülh müqaviləsinin imzalanmasına, sərhədlərin delimitasiyasına, nəqliyyat və iqtisadi əlaqələrin açılmasına və qarşılıqlı təhlükəsizlik mexanizmlərinin yaradılmasına üstünlük verilməsidir".

Pərvin Şakirqızı 
Moderator.az/ Redaktor 
Parlament müxbiri