Icma.az
close
up
RU
Menu

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

Dərmanların saxlanma şəraiti kefiyyətinə necə təsir edir? HƏKİM AÇIQLADI

Dərmanların saxlanma şəraiti kefiyyətinə necə təsir edir? HƏKİM AÇIQLADI

Icma.az bildirir, Sia Az saytına əsaslanaraq.

“Dərmanların saxlanma şəraiti onların effektivliyi, təhlükəsizliyi və farmakoloji təsirinin qorunması baxımından son dərəcə vacibdir. İstehsal mərhələsindən başlayaraq istifadə anına qədər dərman preparatları müxtəlif xarici faktorların təsiri altında qala bilər və bu faktorlar düzgün idarə olunmadıqda preparatın keyfiyyətində ciddi dəyişikliklər baş verə bilər”.

Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında həkim pediatr Səbinə Məmmədova deyib.


O bildirib ki, temperatur dərmanların sabitliyinə təsir edən əsas amillərdən biridir:

“Əksər dərman preparatları üçün optimal saxlanma temperaturu 15–25°C arası hesab olunur. Bu aralıqdan yuxarı temperatur dərman maddələrinin kimyəvi quruluşunu dəyişdirərək onların parçalanmasına səbəb ola bilər. Nəticədə dərmanın təsir gücü azalır və ya tamamilə itə bilər. Məsələn, antibiotiklər, insulin kimi hormon preparatları və bəzi vitaminlər yüksək temperaturda tez sıradan çıxır. Digər tərəfdən, bəzi dərmanların dondurulması da onların strukturunu pozur və istifadəyə yararsız hala gətirir. Bu səbəbdən soyuducuda saxlanmalı olan preparatlar (məsələn, insulin, bəzi peyvəndlər) üçün xüsusi temperatur rejiminə (adətən 2–8°C) riayət olunmalıdır.

Rütubət də dərmanların fiziki və kimyəvi sabitliyinə ciddi təsir göstərir. Yüksək rütubət şəraitində saxlanılan dərmanlar, xüsusilə tablet və kapsullar, nəm çəkərək formasını dəyişə, yapışa və ya parçalanmağa başlaya bilər. Bu, onların doza dəqiqliyini və bioyararlılığını azaldır. Bundan əlavə, rütubətli mühit mikroorqanizmlərin inkişafı üçün əlverişli şərait yaradır ki, bu da dərmanın təhlükəsizliyini risk altına alır. Bu səbəbdən dərmanların vanna otağı kimi nəmli yerlərdə saxlanılması tövsiyə edilmir.
İşıq təsiri də bəzi dərmanlar üçün təhlükəlidir. Günəş şüaları və ultrabənövşəyi işıq bir çox dərman maddələrinin fotokimyəvi parçalanmasına səbəb olur. Bu proses nəticəsində dərmanın aktiv maddəsi zəifləyir və ya zərərli yan məhsullar əmələ gələ bilər. Xüsusilə maye preparatlar və antibiotiklərin bəzi növləri işığa həssasdır. Buna görə də bir çox dərmanlar tünd rəngli şüşə qablaşdırmada istehsal olunur və birbaşa günəş işığından uzaqda saxlanmalıdır.
Havanın təsiri və oksigenlə təmas da dərmanların keyfiyyətinə təsir edə bilər. Bəzi preparatlar hava ilə təmasda oksidləşərək təsirini itirir. Bu baxımdan dərman qablarının istifadədən sonra möhkəm bağlanması vacibdir. Xüsusilə damcılar, siroplar və krem formasında olan preparatlar açıldıqdan sonra müəyyən müddət ərzində istifadə olunmalıdır.
Dərmanların saxlanma müddəti də mühüm faktordur. Hər bir preparatın üzərində göstərilən son istifadə tarixi onun müəyyən şərtlər daxilində effektiv və təhlükəsiz olduğunu göstərir. Lakin qeyd etmək lazımdır ki, düzgün olmayan şəraitdə saxlanılan dərmanlar son istifadə tarixindən əvvəl də təsirini itirə bilər. Eyni zamanda bəzi dərmanlar (məsələn, açıldıqdan sonra istifadə olunan siroplar və göz damcıları) qablaşdırma açıldıqdan sonra daha qısa müddətdə istifadə edilməlidir.

Dərmanların saxlanmasında qablaşdırmanın rolu da böyükdür. Orijinal qablaşdırma dərmanı xarici təsirlərdən qorumaq üçün xüsusi olaraq hazırlanır. Bu səbəbdən dərmanların başqa qablaşdırmaya köçürülməsi tövsiyə edilmir. Bundan əlavə, blister paketlər dərmanı rütubət və hava ilə təmasdan qoruyaraq onun sabitliyini təmin edir.

Nəqliyyat və daşınma zamanı da saxlanma şəraiti qorunmalıdır. Xüsusilə istilik həssas dərmanların (məsələn, peyvəndlər və bəzi bioloji preparatlar) daşınması zamanı “soyuq zəncir” prinsipi gözlənilməlidir. Bu zəncirin pozulması dərmanın tam təsirsiz hala düşməsinə səbəb ola bilər.

Yanlış saxlanma şəraiti yalnız dərmanın təsirini azaltmaqla kifayətlənmir, eyni zamanda toksik və arzuolunmaz təsirlərin yaranma riskini də artırır. Kimyəvi dəyişikliklər nəticəsində bəzi hallarda zərərli maddələr əmələ gələ bilər ki, bu da xüsusilə uşaqlar və xroniki xəstələr üçün ciddi təhlükə yaradır.

Dərmanların düzgün saxlanması üçün əsas tövsiyələrə sərin, quru və günəş işığından uzaq mühitdə saxlanma, soyuducu tələb edən preparatlar üçün uyğun temperatur rejiminə əməl olunması, qablaşdırmanın möhkəm bağlanması və istifadə təlimatına riayət edilməsi daxildir. Bu qaydalara əməl etməklə dərmanların effektivliyini qorumaq və müalicənin uğurunu təmin etmək mümkündür”.

Ayşən Vəli

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:133
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 01 Aprel 2026 20:00 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see331

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see312

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see308

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see289

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see285

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see282

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see275

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see265

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see258

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see249

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see241

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see237

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see236

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see229

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see224

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see215

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see210

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see210

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see207

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see202
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri