Dollarla bağlı nə baş verir?

ABŞ dollarının 6 əsas valyuta səbəti qarşısında ölçülən indeksi (DXY) azalmağa davam edir.

News24.az banker.az-a istinadla xəbər verir ki, ABŞ dolları, cümə günü üçillik minimuma çatdıqdan sonra, əsas ticarət tərəfdaşlarının valyutalarından ibarət səbətə qarşı 0.6% düşüb. İnvestorlar Donald Trampın tətbiq etdiyi gömrük rüsumlarından sonra dünyanın ən böyük iqtisadiyyatından asılılığı azaltmağa çalışırlar.

Svop bazarlarının məlumatlarına görə, treyderlər ABŞ-da faiz dərəcələrinin 2025-ci ildə cəmi üç dəfə, yəni 0.75 faiz bəndi qədər azaldılacağını proqnozlaşdırırlar ki, bu da Trampın “azadlıq günü” adlandırılan gündən əvvəlki proqnozlardan bir qədər çoxdur.

“Dollar təzyiq altındadır və ABŞ aktivlərinə dair narahatlıq hələ də qalır,” — deyə “Barclays”in inkişaf etməkdə olan bazarlar üzrə makrostrategiya şöbəsinin rəhbəri Mitul Koteça bildirib.

ABŞ-a idxal rüsumlarının tətbiqi və onun sonradan təxirə salınması bazarda qeyri-müəyyənliyə səbəb olmağa davam edir ki, investorlar da daha bir qeyri-sabit həftə gözləyirlər.

Dolların əsas valyutalardan ibarət səbətə qarşı məzənnəsi 99.4 səviyyəsində qalıb, bu da cümə günü qeydə alınan üçillik minimuma yaxındır.

“Bazarlar hazırda qeyri-müəyyənlik vəziyyətindədir və ABŞ administrasiyasından gələn ziddiyyətli açıqlamalar bu vəziyyəti daha da çətinləşdirir,” — deyə “Monex Europe”un makroiqtisadi tədqiqatlar şöbəsinin rəhbəri Nik Ris qeyd edib.

“Bu, bazarların qeyri-müəyyənlikdən qaçmaq üçün dollardan uzaqlaşmağa çalışması səbəbilə dolların daha da zəifləməsi riskini artırır.”

Avro dollara qarşı 0.3% bahalaşaraq 1.1395 səviyyəsinə çatıb və bu da cümə günü qeydə alınan üçillik maksimuma yaxınlaşıb. Bu, investorların dollara olan inam böhranından sonra vahid Avropa valyutasına üz tutması ilə bağlıdır.

ABŞ aktivlərinə dair artan narahatlıq bəzi investorların mövqelərini azaltmasına və vəsaitlərini Avropa bazarları da daxil olmaqla digər bazarlara yönəltməsinə səbəb olub ki, bu da avronun möhkəmlənməsinə gətirib çıxarıb.

Dolların İsveçrə frankına qarşı məzənnəsi artım və azalma arasında dəyişsə də, sonuncu dəfə 0.36% artaraq 0.8192 frank olub.

“Bu, gərginliyin azaldığının ilk əlamətidir, lakin bunun uzun sürəcəyinə dair şübhələr var,” — deyə HSBC-nin qlobal valyuta araşdırmaları şöbəsinin rəhbəri Pol Makkel müştərilər üçün hazırlanan məlumatda bildirib.

Bazar günü Tramp növbəti həftə yarımkeçiricilərin idxalına dair rüsumların miqdarını açıqlayacağını bildirib. O, həmçinin bu sektorda fəaliyyət göstərən bəzi şirkətlərə güzəşt ediləcəyini əlavə edib.

Cümə günü Ağ Ev əsasən Çindən idxal edilən smartfonlar, kompüterlər və bəzi digər elektron cihazlar üçün yüksək tariflərdən istisna qərarı verdi. Sonradan Tramp bu qərarın müvəqqəti xarakter daşıyacağını açıqladı.

Dollara qarşı yen 0.2% ucuzlaşaraq 143.19 səviyyəsinə düşüb və bu da altı aylıq minimuma yaxındır.

Yaponiya ABŞ ilə ticarət danışıqlarına hazırlaşır və bu danışıqlarda valyuta siyasəti məsələsinin də müzakirə olunacağı gözlənilir. Bəzi rəsmilər Vaşinqtonun Tokiodan yeni dəstəkləyici mövqe gözlədiyindən narahatdır.

Yaponiyanın iqtisadiyyat naziri Ryoşey Akazava bazar ertəsi bildirib ki, valyuta siyasəti məsələləri maliyyə naziri Kacunobu Kato ilə ABŞ maliyyə naziri Skott Bessent arasında müzakirə olunacaq.

“Bazarlar Bessent və Katonun valyuta məsələlərini müzakirə edəcəyini təsdiqlədikdən sonra yenin daha da möhkəmlənməsini qiymətlərə daxil etməkdə tələsdilər,” — deyə OCBC valyuta strateqi Kristofer Vonq bildirib.

Avstraliya dolları 0.5% bahalaşaraq 0.63245 səviyyəsinə çatıb və ötən həftədən bəri 4%-dən çox artım nümayiş etdirib.

Keçən həftə ABŞ-ın xəzinə istiqrazlarının qiymətindəki kəskin eniş (əsasən, hedc fondlarının bazis sövdələşmələrindən sürətlə çıxması ilə əlaqədar) dollara ciddi təsir göstərib.

Bazar ertəsi istiqrazlarda bərpa əlamətləri müşahidə olunmadı: 10 illik istiqrazların gəlirliliyi 4.438% təşkil edib, bu da son on ildəki ən böyük həftəlik artımdan sonra həftəyə demək olar ki, stabil səviyyədə başlanıldığını göstərir.

Çinin materik hissəsində yuanın məzənnəsi dollara qarşı 7.3101-ə düşüb, onun ofşor analoqu isə 7.3123-ə qədər zəifləyib.

Keçən həftə ofşor yuan rekord minimuma düşüb, ofşor vahid isə ABŞ və Çin arasında ticarət müharibəsinin gərginləşməsi fonunda 2007-ci ildən bəri ən aşağı səviyyəyə enib.

Bazar ertəsi açıqlanan məlumatlara görə, Çin ixracı mart ayında kəskin artım nümayiş etdirib. Bu, fabriklərin ABŞ-ın son tarif qərarlarından əvvəl tədarükləri sürətləndirməsi ilə əlaqələndirilir.

Funt sterlinq ABŞ dollarına qarşı artıq beşinci sessiyadır ki, güclənməyə davam edir. Sterlinqin məzənnəsi 0.5% artaraq 1.3196 səviyyəsinə çatıb, Yeni Zelandiya dolları isə 0.58915 səviyyəsinə qalxaraq dörd aylıq maksimuma çatıb.

Avroya qarşı isə Britaniya valyutası cümə günü qeydə alınan 2023-cü ilin noyabr ayının minimumundan bərpa olunaraq mövqeyini gücləndirib. Avronun məzənnəsi 0.3% azalaraq 0.8645 funt təşkil edib. Bununla belə, Avropa vahidi Trampın “qarşılıq” tariflərini açıqlamasından bəri funt sterlinqə qarşı 3.5%-dən çox bahalaşıb.

“Biz gözləyirdik ki, hətta bazarlarda ‘təhlükəsiz aktivlərə’ böyük axınlar olsa belə, sterlinq və avro mövqelərini qoruyacaq, çünki bu, illərdir davam edən bir tendensiyadır,” — deyə “Monex Europe”un makroiqtisadi tədqiqatlar rəhbəri Nik Ris bildirib.

Bazar iştirakçıları vəziyyəti qiymətləndirərkən, Böyük Britaniya da bu axınlardan fayda götürə bilər.

Bazarlar bu həftə açıqlanacaq Böyük Britaniyada məşğulluq və inflyasiya göstəricilərinə də diqqət yetirir.

Şənbə günü İngiltərə Bankının faiz siyasəti üzrə məsul şəxsi Meqan Qrin bəyan edib ki, Trampın idxal tariflərinin Böyük Britaniyada inflyasiyaya necə təsir edəcəyi aydın deyil. Dolların qeyri-proqnozlaşdırılan davranışı vəziyyətə əlavə qeyri-müəyyənlik gətirir.

Bazar ertəsi günü Trampın keçən həftəki tarif artımlarından sonra Böyük Britaniyanın dövlət istiqrazlarının gəlirliliyi azalıb.