Dolmalıq üzüm yarpağı alarkən bunlara diqqət edin

Üzüm yarpaqları ilə bükülmüş dolma əsrlərdir Azərbaycan mətbəxinin ən qədim və sevilən yeməklərindən biridir. Dolma sadəcə sadə bir yemək deyil; o, səbr və bacarıq tələb edən kulinariya sənətidir. Lakin, əksər ənənəvi yeməklərdə olduğu kimi, dolmanın uğurun təxminən 70%-i bükülmək üçün seçilmiş üzüm yarpaqlarının keyfiyyətindən asılıdır. Yüksək keyfiyyətli yarpaq yalnız bükülmə prosesini asanlaşdırmır, həm də bişirildikdən sonra dağılmasının qarşısını alaraq ona xüsusi dad verir.

Dolmanın əsasını təşkil edən üzüm yarpaqları may ayından etibarən yığılmağa başlanır və bu da yayın gəlişindən xəbər verir. Yarpaq yığımından sonra müxtəlif saxlama üsulları sayəsində sonrakı mövsümlərdə süfrələrimizi bəzəməyə davam edir. Bu üsullardan bir çoxunu saytımızda dərc etdiyimiz Üzüm Yarpağının Qışa Saxlama Üsulları məqaləmizdən oxuya bilərsiniz. Bəs üzüm yarpaqlarını seçərkən nələrə diqqət yetirməliyik? Yarpaq nə vaxt yığılır? Üzüm yarpaqlarının yaxşı olub olmadığını necə müəyyən etmək olar?

Evdar.az yarpaqla bağlı evdar qadınları maraqlandıran sualların cavabını təqdim edir.

Təzə üzüm yarpağı necə seçilməlidir?

Təzə üzüm yarpaqlarını seçmək üçün aşağıdakı üsullara diqqət etmək lazımdır:

İlk vacib məqam üzüm yarpaqlarının çox nazik və açıq rəngli olmasıdır. Yarpağın yaşıl rəngi nə qədər açıq olarsa, bir o qədər təravətli və nazik olur.
Tünd rəngli və qalın yarpaqlar isə daha sərt olur, gec bişir və dolmanın dadına mənfi təsir göstərə bilər.
Üzüm yarpaqları nə çox kiçik, nə də çox böyük olmalıdır. Orta ölçülü yarpaqlar idealdır.
Bundan əlavə, yarpaq səthindəki damarların çox qalın və ya çox damarlı olmamasına diqqət yetirilməlidir. Çox damarlı üzüm yarpaqları da həddindən artıq yetişmiş olacaq və bu da dolmanı dadsız edəcək.
Yarpaqlar tüksüz olmalıdır. Cırıq, zədələnmiş və ya qəhvəyi yarpaqları seçməyin. Üzüm yarpaqları cırılmamalı və ya zədələnməməlidir.

Üzüm yarpaqları nə vaxt yığılır?

Üzüm yarpaqları ildə iki dəfə, may və iyun aylarında yığılır. Bu aylardan əvvəl yığılarsa, hələ yetişməmişdir; sonra yığılarsa, çox yetişmiş olurlar. Ağ üzüm yarpaqlarına ümumiyyətlə üstünlük verilir. Ağ üzüm yarpaqları həm nazik, həm də daha az damarlıdır.

Dolma üçün hansı növ yarpaqlardan istifadə edilməlidir?

Üzüm yarpaqlarını seçərkən, onları hansı yeməklərdə istifadə edəcəyinizə də diqqət yetirməlisiniz.

Zeytun yağlı dolmalar üçün geniş və nazik yarpaqlar uyğundur.
Ətli dolma hazırlayırsınızsa, daha kiçik yarpaqlar seçməlisiniz.
Balığı bükmək üçün istifadə edirsinizsə, yarpağın ölçüsü balığın ölçüsünə yaxın olmalıdır.

Azərbaycanda ən yaxşı dolmalıq yarpaq hansı bölgələrdə yetişir?

Dolma üçün yarpaq seçdikdə üzüm növündən çox bölgə və iqlim rol oynayır. Azərbaycanda bəzi bölgələrin yarpaqları xüsusilə məşhurdur:

Abşeron (Novxanı, Bilgəh, Mərdəkan) (yarpaqlar nazik, incə və elastik olur)
Şamaxı və İsmayıllı bölgəsi (yarpaqlar yumşaq və ətirli olur)
Quba və Qusar (yarpaqlar nazik və zərif olur)
Gəncə və Tovuz bölgəsi (yarpaqlar bir az iri olsa da dadlıdır)/Evdar.az

Müəllif: Ülkər Vəliyeva (Milli.Az redaktor)