Dünyada bahalaşan və ucuzlaşan ərzaq məhsulları SİYAHI

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatı (FAO) Ərzaq Qiymətləri İndeksi (FFPI) 2025-ci ilin aprel ayında orta hesabla 128.3-ə bərabər olub. Bununla da ərzaq qiymətləri indeksi mart ayı ilə müqayisədə 1.0% artıb və ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə isə 7.6% artıb.

Bakıvaxtı.az trend-ə istinadən xəbər verir ki, dövr ərzində taxıl, ət və süd məhsulları üzrə qiymət indeksi artıb, bitki yağları və şəkər məhsulları üzrə isə azalıb.

TAXIL MƏHSULLARI (DƏNLİ BİTKİLƏR)

Taxıl məhsullarının Qiymət İndeksi aprel ayında orta hesabla 111.0 bənd təşkil edib:

Mart ayına nisbətən 1.3 bənd (1.2%) artıb;
Ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 0.6 bənd (0.5%) azalıb.
Taxıl məhsullarının qiymət indeksinin artmasının əsas səbəbləri:

Rusiyada ixrac vəziyətinin çətinləşdirilməsi və bəzi əsas ixracatçıların sabit ixrac tempi, o cümlədən ABŞ dollarının avroya nisbətən zəifləməsi fonunda buğda qiymətinin artması;
ABŞ -nin idxal tarifləri siyasətinə düzəlişlər, o cümlədən ABŞ qarğıdalısının aparıcı idxalçısı olan Meksikanın azad edilməsi və bir sıra digər ticarət tərəfdaşları üçün 10 faizdən yuxarı idxal tariflərinə 90 günlük fasilə verilməsi fonunda qarğıdalı qiymətinin artması;
Sorqo, arpa və düyü qiymətinin artması

BİTKİ YAĞLARI

Bitki yağı Qiymətləri İndeksi aprel ayında orta hesabla 158.0 bənd təşkil edib:

Mart ayına nisbətən 3.7 bənd (2.3%) azalıb;
Ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 27.1 bənd (20.7%) artıb.
Bitki yağları qiymət indeksinin azalmasının əsas səbəbləri:

Cənub-Şərqi Asiyanın əsas istehsalçı ölkələrində təklifin yüksək olması fonunda beynəlxalq palma yağının qiymətinin azalması

ƏT MƏHSULLARI

Ət Qiyməti İndeksi aprel ayında orta hesabla 121.6 bənd təşkil edib:

Mart ayına müqayisədə 3.7 bənd (3.2%) artıb;
Ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 5.0 bənd (4.3%) artıb.
Ət məhsulları qiymət indeksinin artmasının əsas səbəbləri:

Almaniyanın dabaq xəstəliyindən azad statusunun bərpasından və idxalçılar tərəfindən müvafiq məhdudiyyətlərin aradan qaldırılmasından sonra, Pasxa bayramları ilə əlaqədar artan mövsümi tələb fonunda ət qiymət indeksinin artması;
Braziliyada yüksək tələb fonunda quş əti qiymətinin artması;
Donuz əti qiymətinin artması

SÜD MƏHSULLARI

Süd məhsullarının Qiymətləri İndeksi aprel ayında orta hesabla 152.1 bənd təşkil edib:

Mart ayı ilə müqayisədə 3.5 bənd (2.4 %) artıb;
Ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 28.4 bənd (22.9%) artıb.
Süd məhsullarının qiymət indeksinin artmasının əsas səbəbləri:

Azaldılmış inventar və güclü süd yağı tələbi ilə dəstəklənən yüksək Avropa qiymətləri fonunda beynəlxalq kərə yağı qiymətləri, mart ayından etibarən artaraq pik həddə çatması;
Süd tozlarının (SMP və WMP) beynəlxalq qiymətləri də sabit daxili tələb və ixrac marağının Avropadan – daha güclü avronun rəqabət qabiliyyətini azaltdığı – Okeaniyaya doğru dəyişməsi fonunda qiymətlərinin artması;
Pendir qiymətinin artması

ŞƏKƏR

Şəkər Qiymət İndeksi aprel ayında orta hesabla 11 .8 bənd təşkil edib:

Mart ayına nisbətən 4.1 bənd (3.5 faiz) azalıb;
Ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 13.8 bənd (10.9%) azalıb.
Şəkər məhsulları üzrə qiymət indeksinin azalmasının əsas səbəbləri:

Martın ikinci yarısında Braziliyada gözləniləndən daha yüksək şəkər hasilatı fonunda dünya şəkər qiymətinin azalması;
Braziliya realının ABŞ dollarına nisbətdə ucuzlaşması və beynəlxalq xam neft qiymətlərinin aşağı düşməsi fonunda dünya şəkər qiymətinin azalması

Qeyd edək ki, Azərbaycan Mərkəzi Bankının məlumatına görə, ötən iclasdan bəri illik inflyasiya hədəf diapazonu (4±2%) daxilində qalmaqda davam edib. Belə ki, 2025-ci ilin mart ayında 12 aylıq inflyasiya 5.9% olub ki, bu da inflyasiya proqnozuna uyğun dinamikadır. Bu dövrdə illik qiymət artımı ərzaq malları üzrə 6.5%, qeyri-ərzaq malları üzrə 2.8%, xidmətlər üzrə isə 7.5% təşkil edib. İllik baza inflyasiya isə 4.5% olub.

Onu da əlavə edək ki, Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına əsasən, cari ilin aprel ayında istehlak qiymətləri indeksi 2024-cü ilin aprel ayına nisbətən 106,3% olub.

Bununla yanaşı, qida məhsulları, alkoqollu içkilər və tütün məmulatları üzrə 107,6%, qeyri-qida məhsulları üzrə 102,7%, əhaliyə göstərilmiş ödənişli xidmətlər üzrə 107,6% təşkil edib.

Bu ilin aprel ayında istehlak qiymətləri indeksi əvvəlki aya nisbətən 100,3%, yanvar-aprel aylarında isə əvvəlki ilin müvafiq dövrünə nisbətən 105,8% olub.

2025-ci ilin aprel ayında qida məhsulları, alkoqollu içkilər və tütün məmulatları üzrə istehlak qiymətləri indeksi əvvəlki aya nisbətən 100,6 faiz, yanvar-aprel aylarında isə əvvəlki ilin müvafiq dövrünə nisbətən 106,2 faiz təşkil edib.