Dünyanın ən qədim yolu dənizin dibindən çıxdı

Arxeoloqlar sensasiyalı kəşf ediblər. 

News24.az xəbər verir ki, alimlər Adriatik dənizinin dibində materiki hazırda su basmış ada ilə birləşdirən sirli, çox qədim yol tapıblar. Alimlərin fikrincə, tapıntının tarixi yaşı təxminən 7000 ildir ki, bu da onun müasir dövrümüzə qədər gəlib çatan ən qədim daş yollardan biri olduğunu sübut edir.

Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, su altında qalan bu yol bir daha qədim zamanlarda dəniz səviyyəsinin xeyli aşağı olduğunu göstərir. Elm adamlarının sözlərinə görə, aşkar edilmiş qədim yol neolit dövründə formalaşan, elm aləmində barəsində çox az bilgilərin olduğu Xvar mədəniyyətinin bu ərazilərdə məskunlaşması ehtimalını daha da möhkəmləndirir. Elm adamları belə bir qənaətə gəliblər ki, vaxtı ilə çox münbit, yaşıllıq olan bu quru ərazilərdə zaman keçdikcə hər nə varsa, suya qərq olub. Alimlərin irəli sürdükləri ehtimallara görə, nəzəri baxımdan buralarda savaş və ya zorakılıq izləri görünmədiyindən, belə dəyişiklik ancaq təbii fəlakət nəticəsində mümkün ola bilərdi. Beləliklə də, təbiətdə baş verən iqlim dəyişiklikləri səbəbindən suyun səviyyəsində də qalxma müşahidə olunub və su bu yolu udmaqla, onu sualtı arxeoloji sirrə çevirib.

Yeni tapılan sualı və qədim yol barədə danışan ekspedisiyanın üzvlərindən biri deyib: “Biz sel basan əraziyə aparan və mükəmməl şəkildə döşənmiş çoxlu sayda daş plitələrin şahidi olduq. Bu, heç təbii formasiya da deyil, qədim insanın işidir”.

Nizamlı və tamamilə standartlara uyğun olan bu qədim yola döşənmiş daş bloklar, suyun dərinliyinə çökən Xvar tayfalarının yaşayış məskənlərinin qalıqları, həmçinin keramika parçaları, qədim artefaktlar bir zamanlar burada insanların daimi yurd saldığını, toplum halında yaşadığını sübut edir. Alimlər qeyd ediblər ki, daha bir təəccüb ediləcək fakt min illər boyu su altında qalmasına baxmayaraq bu yolun mükəmməl şəkildə qorunub saxlanılması, daş örtüyünün çökməməsidir.

Tədqiqatçıların fikrincə, yeni tapıntı həm də Balkanlardakı qədim sivilizasiyaların tarixi mənşəyi haqqında indiyədək qəbul edilmiş bütün nəzəri anlayışları tamamilə dəyişir. Əvvəllər elm aləmində belə hesab edirdilər ki, bu bölgələrdə yaşamış neolit xalqları tez-tez köç ediblər və onlar mürəkkəb infrastruktura malik obyektlər tikməyiblər. Ancaq yeni kəşfin sayəsində aydın olur ki, onlar həm bu cür yollar tikiblər, həm də memarlığı gücləndirmək, inkişaf etdirmək üçün çox ustalıqla bir sıra təbii materiallardan istifadə etməyi bacarıblar.

Arxeoloqlar tədqiqatlarını davam etdirir. Tədqiqatçılar bu yolun hara apardığını və Adriatik dənizi sularında daha hansı belə qədim sirlərin gizləndiyini araşdırmaqla bərabər, suyun altında hələ üzə çıxmayan binaların və eləcə də müxtəlif yaşayış məntəqələrinin izlərini axtarırlar.

Alimlərin fikrincə, bu çox qiymətli kəşfdir və artıq bir məsələ də tamamilə aydındır ki, sualtı qədim yol dünya tarixinin, həm də müasir elm aləminin hələlik araşdırıb, aydın dərk etmədiyi bir hissəsi kimi yeni kəşflərə açar olacaq. /medianews.az