Əgər vəkilin sorğusuna cavab verilmirsə, bu, vətəndaşın ədalətə çıxış imkanını daraltmaqdır Vəkil

"Sədr seçimi ilə bağlı məhdudiyyətlərin aradan qaldırılması ilə dəyişiklik əslində çoxdan atılmalı idi. Vəkillərin seçimi demokratik iradənin nəticəsidirsə, hər hansı məhdudiyyət bu iradəyə müdaxilədir. Çünki demokratik seçkilərdə yeganə meyar vəkilin iradəsi olmalıdır".

Bu barədə Redaktor.az-a açıqlamasında Vəkillər Kollegiyasının üzvü Vüsal Cəfərov bildirib.

Onun sözlərinə görə, əgər vəkillər öz iradəsini sərbəst ifadə edə bilirsə, hər hansı məhdudiyyət həmin iradəyə müdaxilə kimi qiymətləndirilməlidir:

"Bu məsələyə belə baxmaq lazımdır ki, əgər bir sədr kollegiyanın inkişafına, peşənin nüfuzunun yüksəlməsinə, vəkillərin problemlərinin həllinə real töhfə verirsə, niyə ikinci, üçüncü, hətta beşinci dəfə seçilməsin? Əgər o, etimadı doğrultmursa, o zaman birinci seçkidə də dəstək qazanmayacaq. Yəni qərar verən mexanizm artıq qanunda deyil, vəkillərin azad seçimindədir. Bu, demokratik prinsiplərin ən saf formasıdır. Vəkillərin müstəqilliyi yalnız hüquqi aktlarda yazılan bəndlərlə məhdudlaşmamalıdır. Bu müstəqillik özünün ən aydın ifadəsini məhz təşkilati həyatımızda tapmalıdır. Əgər biz məhkəmədə vəkil kimi azad danışmaq, azad müdafiə aparmaq hüququmuzu tələb ediriksə, niyə öz rəhbərimizi seçməkdə azad olmayaq? Bu məhdudiyyətin götürülməsi, əslində, vəkillərin özlərinə etimadın göstəricisidir. Üstəlik, dünyada mövcud təcrübəyə baxsaq, görərik ki, bir çox ölkələrin vəkillər kollegiyalarında sədrin seçilməsinə dair heç bir məhdudiyyət yoxdur. Bu dəyişiklik həm demokratiyanın güclənməsinə, həm də vəkillərin bir ailə kimi daha sıx birləşməsinə səbəb olacaq. Çünki artıq biz öz taleyimizi özümüz müəyyənləşdiririk. Mən buna peşəmizin öz ayaqları üzərində daha möhkəm dayanması kimi baxıram".

Vəkil qeyd etd ki, o, staj tələbinin 3 ildən 1 ilə endirilməsi ilə bağlı dəyişikliyi gəncliyə açılmış bir qapı, ədalət sisteminə gələn yeni nəfəs kimi görür:

"Çünki hüquq fakültəsini bitirən gənc hüquqşünas artıq nəzəri biliklərlə silahlanmış olur. Bu gənclərin üstünlüyü ondadır ki, onlar hələ öyrənməyə açıqdır, enerjiləri tükənməyib, motivasiya zirvədədir. Bir illik təcrübə dövrü isə onların bu bilikləri praktik müstəviyə gətirməsi üçün kifayət qədər yetərlidir. Əvvəlki 3 illik gözləmə müddəti əslində bir çox hallarda gənclərin həvəsini sındırırdı. Mənim təcrübəmdə də olub ki, bir illik staj dövründə tələbə həm məhkəmə zalında, həm də hüquqi araşdırmalarda özünü parlaq şəkildə göstərə bilib. Amma o gəncin peşəyə tamhüquqlu qoşulması üçün daha iki il də gözləməsi lazım gəlirdi. Bu, motivasiyanın soyumasına, bəzən də gəncin peşədən uzaqlaşmasına səbəb olurdu. Mən əminəm ki, bu dəyişiklik həm ədalətli, həm də vaxtında atılmış addımdır. Çünki ədalət mühakiməsi yalnız təcrübəli, uzun illərin vəkillərinə deyil, eyni zamanda gənc, çevik və dinamik müdafiəçilərə də ehtiyac duyur. Bu gənclər bəzən məhz enerjiləri, yenilikçi yanaşmaları və fərqli düşüncə tərzləri ilə işlərin gedişinə müsbət təsir göstərirlər. Onların vaxtında peşəyə cəlb olunması həm vəkillik institutunun, həm də ümumən ədalət sisteminin xeyrinədir. Bu qərar həm də bir mesajdır: “Azərbaycan dövləti gəncliyə inanır, onların bilik və bacarığına güvənir.” Bu etimad isə gənclərin məsuliyyət hissini artırır. Çünki vəkillik yalnız iş yeri deyil, insan taleyi ilə bağlı bir missiyadır".

Vüsal Cəfərov hesab edir ki, vəkil sorğularının 7 iş günündən gec olmayaraq cavablandırılması ilə bağlı dəyişiklik yerində bir dəyişiklikdir:

"Çünki vəkilin sorğusu sadə bir sənəd deyil, çox vaxt işin taleyini həll edən açar olur. Əgər vəkilin sorğusuna cavab verilmirsə, bu, sadəcə bir vəkilin işinə mane olmaq deyil, əslində, vətəndaşın ədalətə çıxış imkanını daraltmaqdır. Odur ki, 7 gün müddəti yalnız praktiki rahatlıq deyil, həm də ədalət prinsipi baxımından fundamental əhəmiyyət daşıyır. Mən hətta düşünürəm ki, gələcəkdə cavab verməyənlər üçün inzibati məsuliyyət tətbiqi qaçılmaz olacaq.

Bəzən vəkil olmayan hüquqşünas şəxslər özlərini vəkil kimi təqdim edirlər, guya məsləhət verir, hətta məhkəmə proseslərinə müdaxilə etməyə çalışırlar. Bu, cəmiyyət üçün ikiqat təhlükədir: həm vətəndaş yanlış yönləndirilir, həm də vəkilliyə olan ictimai etimad zədələnir. Düşünürəm ki, inzibati cərimələr kifayət etmir, bu sahədə cinayət məsuliyyəti də gündəmə gətirilməlidir. Çünki vəkil adına edilən saxta müdaxilə, əslində, ədalət mühakiməsinə qarşı edilən hücumdur".

Vəkillər Kollegiyasının üzvü onu da vurğuladı ki, Azərbaycan vəkilliyi bu gün intibah dövrünü yaşayır.

"İllər öncə təsəvvür olunmazdı ki, vəkil bu qədər müstəqil, bu qədər nüfuzlu, bu qədər sistemli fəaliyyət göstərə bilər. Bu gün isə artıq vəkil cəmiyyətin hüquqi dayağına çevrilib. Mənim üçün vəkillik sadəcə iş deyil, həm də həyat fəlsəfəsidir. Hər bir işdə, hər bir müdafiədə, hər bir müraciətdə mən insan taleyini, onun ümidini, onun ədalət arzusunu görürəm. Bu sahəyə göstərilən dəstək bizim üzərimizə həm də böyük məsuliyyət qoyur. Mən hesab edirəm ki, bu dəyişikliklər yalnız vəkilin deyil, bütövlükdə hüquqi dövlətin güclənməsinə xidmət edir. Vəkilliyin nüfuzunu artırmaq əslində dövlətin ədalətini gücləndirmək deməkdir. Burada həm dövlətin siyasi iradəsi, həm də Vəkillər Kollegiyasının rəhbərliyinin yorulmaz fəaliyyəti mühüm rol oynayır. Xüsusilə də cənab Anar Bağırovun bu peşəyə verdiyi dəyər və göstərdiyi həssaslıq bütün vəkillərin motivasiyasını artırır. Mən hesab edirəm ki, bu gün biz sadəcə qanun dəyişikliyi yox, həm də ədalətin yeni mərhələsini yaşayırıq", - deyə o yekunlaşdırdı.

Turan İSMAYIL