El Nino nun ilk zərbəsi: Bu ölkədə qış əvəzinə yay başladı

Perunun paytaxtında gözlənilməz isti hava bu il iqlimin fərqli davrandığının ilk əlaməti olub.

Cənub yarımkürəsində 10 milyondan çox insanın yaşadığı Perunun Lima şəhərində may və iyun ayları qışın başlanğıcını qeyd edir. Lakin bu il gözlənilən soyuq hava əvəzinə, yay bölgəyə qayıdıb.

Lent.az bildirir ki, bu barədə "The Washington Post” xəbər verir.

Limanın şimalında yerləşən Perunun Payte şəhərində suyun temperaturu orta səviyyədən 7 dərəcə Selsi yuxarı qalxıb.

Bu, son iki ay ərzində Sakit okeanın dərinliklərində rekord həddə çatan və hazırda ölkənin sahillərinə çatan temperatur dalğası ilə əlaqədardır. Bu dalğa, ən son modellərə görə, rekord həddə çata biləcək inkişaf edən El Niño ilə əlaqələndirilir.

Avropa orta müddərli hava proqnozları mərkəzi (ECMWF) tərəfindən bu yaxınlarda dərc edilən model proqnozlar bu il daha intensiv El-Niño hadisəsinə işarə edir, orta müddətli ssenari isə noyabr ayına qədər mərkəzi ekvatorial Sakit okeanında temperaturun 3,5 dərəcə Selsi artacağını proqnozlaşdırır. Bu, 2015 və 1877-ci illərdə müəyyən edilmiş rekordları qıracaq və 2027-ci ilə qədər qlobal iqlimə təsir edəcək.

Beynəlxalq səviyyədə Peru nümunəsi iqlim dəyişikliyinin qlobal təsirinin daha bir nümunəsidir. Güclü El-Niño hadisələri antropogen istixana qazı tullantılarının yaratdığı uzunmüddətli istiləşmə tendensiyası ilə qarşılıqlı təsir göstərə bilər və bu da ekstremal hadisələrin ehtimalını və şiddətini artırır.

Hansı bölgələrdə həddindən artıq istilər olacaq?

Ümumdünya meteorologiya təşkilatının (ÜMT) məlumatına görə, bu il dünyanın demək olar ki, hər yerində normadan yüksək temperatur gözlənilir. Ən güclü istilik dalğaları cənub və qərbi Şimali Amerika, Mərkəzi Amerika, Karib dənizi, Avropa, Şimali Afrika və Asiyanın böyük bir hissəsində proqnozlaşdırılır.

Asiyanın şimal hissələrində və Cənub yarımkürəsində də normadan daha isti hava şəraiti gözlənilir. Ən güclü istiləşmənin Şimali Cənubi Amerikada, Cənubi Afrikada isə normadan yüksək temperatur proqnozlaşdırılır. Dünyanın tropik bölgələrində də adi haldan daha isti hava şəraiti gözlənilir.

El-Nino 2026-cı ildə

El-Niño-Cənub salınımı min illərdir mövcuddur. Lakin müşahidələr göstərir ki, bu il tarixdə ən güclü el-ninolardan biri yaşanır. İqlim alimlərinin fikrincə, mərkəzi-şərq ekvatorial Sakit okeanında dəniz səthinin temperaturu aprelin sonundan may ayının ortalarına qədər inanılmaz dərəcədə 6°C artıb.

Elspertlər qeyd edirlər ki, bu iqlim fenomeninin gücü zəif, orta, güclü və ya çox güclü kimi təsnif edilməsindən asılı olmayaraq çox vacibdir. Sadə dillə desək, hətta mülayim El-Nino belə müəyyən ekstremal hava və iqlim hadisələrinin ehtimalını artırır.