Icma.az
close
up
RU
Əməliyyat üçün ən ideal gün: Bazar ertəsi, yoxsa cümə? ARAŞDIRMA

Əməliyyat üçün ən ideal gün: Bazar ertəsi, yoxsa cümə? ARAŞDIRMA

Sherg.az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Kadir Kaymakçı


Pilləkən altından keçməmək, qara pişik görəndə yolunu dəyişmək, 13 rəqəminin uğursuz olduğuna inanmaq kimi batil inanclara çox da əhəmiyyət vermirəm... Amma bəzən taxtaya vururam və ya, illər əvvəl futbol oynaya bildiyim vaxtlar, sahəyə sağ ayağımla girirdim. Bir dostum viza görüşünə gedərkən uğur gətirsin deyə alt paltarını tərs geyindiyini demişdi... Hələ pasport səfirlikdədir – cavabdan asılı olaraq bəlkə mən də bu üsulu yoxlayaram. İnsanların batil inancları haqqında çox şey eşitmişəm. Özünü yaxşı hiss edirsə, məncə heç bir problem yoxdur! Axşamlar dırnaq kəsməyin uğursuz olduğuna inanan birinə nə demək olar ki?

Amma bir dostum var – onun halı biraz ironiya doğururdu... ta ki dünən bir yazı oxuyana qədər!

Bir neçə ay əvvəl o, kiçik bir əməliyyat keçirəcəyini dedi. Elə böyük bir sağlamlıq problemi deyildi, amma həkim bu “kiçik əməliyyatı” tövsiyə etmişdi. Əməliyyat üçün şənbə gününü təklif etdilər. Dostum isə “Mən şənbə günü əməliyyat olmuram” dedi. Mən daha vacib bir işi olduğunu düşündüm, amma “Yox, sadəcə şənbə günü mənə uğursuz gəlir, əməliyyat olmuram” dedi. Niyəsini bilmir, sadəcə içindən gəlirmiş belə – şənbə günü əməliyyat olmazmış. Başda da dediyim kimi, heç kəsi hisslərinə görə mühakimə etmirəm. Həkimdən həftə içi başqa günə təyin alıb, əməliyyatı çərşənbə axşamı günü etdirdi. İndi maşallah çox yaxşıdır.

Onun bu “şənbə” inadını da unutmuşdum – ta ki dünən "Vox"-da yayımlanan xəbəri oxuyana qədər!

Amerika Tibb Assosiasiyası Jurnalı (JAMA) tərəfindən ABŞ və Kanadadan olan ondan çox elm adamı cümə günü edilən əməliyyatların nəticələrini araşdırıb. Kanadanın Ontario şəhərində 2007–2019 illəri arasında ən çox rast gəlinən 25 cərrahi müdaxilədən birini keçirmiş 450 mindən çox xəstənin məlumatları araşdırılıb.

Nəticəyə görə: Cümə günü əməliyyat olunan xəstələr, bazar ertəsi əməliyyat olunanlara nisbətən qısa, orta və uzunmüddətli fəsadları daha çox yaşayıblar!

Bundan əvvəlki tədqiqatlar da müxtəlif ölkələrin səhiyyə sistemlərində oxşar nəticələr verib. Məsələn, Böyük Britaniyada aparılan bir araşdırma göstərib ki, bazar ertəsi günləri edilən əməliyyatlar 30 gün sonra daha yaxşı nəticələr verib. Niderlandda edilən bir başqa araşdırmada isə cümə günü edilən əməliyyatlardan sonra ölüm hallarının bazar ertəsinə nisbətən daha yüksək olduğu müəyyən olunub.

Bu nəticə artıq ölkə fərqi olmadan qlobal bir tendensiya kimi qiymətləndirilir. ABŞ-da aparılan digər araşdırmalar da bunu təsdiqləyib.

Araşdırma bütün cərrahiyyə sahələrini – ortopedik cərrahiyyə, damar cərrahiyyəsi və ginekologiya da daxil olmaqla – əhatə edib. Xəstələr bir il ərzində izlənilib və onların əməliyyatdan sonra ölüb-ölmədiyi, yenidən xəstəxanaya yatırılıb-yatırılmadığı və ya infeksiya kimi hər hansısa bir komplikasiya yaşayıb-yaşamadıqları izlənilib.

Nəticəyə görə, cümə və cümə axşamı əməliyyat olunanlar, bazar ertəsi və çərşənbə axşamı əməliyyat olunanlara nisbətən orta hesabla 5% daha çox fəsadla qarşılaşıblar. Bu təsir ürək və damar əməliyyatlarında daha güclü, ginekoloji və estetik əməliyyatlarda isə demək olar ki, yox dərəcəsində olub.

Tədqiqatçılar bu nəticənin səbəbləri arasında həftə sonları xəstəxanalarda daha az sayda və təcrübəsiz personalın işləməsini göstərirlər. Rhode Island Universitetindən professor Betty Rambur deyir: “Az personal və təcrübəsiz personalın kombinasiyası komplikasiyaların artmasına səbəb ola bilər.”

Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, bu nəticələr xəstəxana rəhbərlərinə cümə və həftə sonları üçün personal planlamalarını yenidən gözdən keçirmə ehtiyacı barədə siqnal verməlidir.

Dostumun şənbə günü əməliyyatdan qaçması əvvəllər mənə yersiz bir batil inanc kimi gəlirdi. Bu yazını oxuyandan sonra onu zəng edib məlumatlandırdım. O isə güldü, üç dəfə taxtaya vurub “Şeytanın qulağına qurşun, verdiyim sədəqəymiş” dedi...

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:318
embedMənbə:https://sherg.az
archiveBu xəbər 20 Aprel 2025 21:56 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see309

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see301

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see268

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see248

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see248

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see247

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see240

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see232

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see230

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see225

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see206

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see205

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see204

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see203

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see203

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see198

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see197

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see195

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see191

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri