Enerji tranziti və təchizat zəncirinin davamlılığı ŞƏRH

Müasir dünyada enerji təhlükəsizliyi artıq təkcə iqtisadi məsələ deyil, bu, milli təhlükəsizlik, siyasi sabitlik və sosial rifah məsələsidir. Qlobal miqyasda baş verən geosiyasi gərginliklər, enerji bazarlarında dalğalanmalar və iqlim dəyişiklikləri bir daha göstərdi ki, bu sahədə təkbaşına fəaliyyət göstərmək mümkün deyil. Dövlətlərin bir masa arxasında toplaşması, qarşılıqlı etimada əsaslanan dialoq aparması və ortaq qərarlar qəbul etməsi həyati əhəmiyyət daşıyır.

Bu gün enerji təhlükəsizliyi anlayışı daha geniş məna kəsb edir. Söhbət yalnız enerji resurslarının mövcudluğundan deyil, onların dayanıqlı, fasiləsiz və əlçatan şəkildə təmin edilməsindən gedir. Enerji marşrutlarının şaxələndirilməsi, yeni infrastruktur layihələrinin reallaşdırılması və alternativ enerji mənbələrinə keçid məhz beynəlxalq əməkdaşlıq mühitində daha effektiv şəkildə həyata keçirilə bilir.

Azərbaycanın təşəbbüsü və fəal iştirakı ilə həyata keçirilən iri enerji layihələri bu baxımdan mühüm nümunədir. Xəzər hövzəsinin enerji resurslarının dünya bazarına çıxarılmasında SOCAR mühüm rol oynayır və ölkəmiz bir çox dövlətlər üçün etibarlı tərəfdaş kimi qəbul edilir. Eyni zamanda, Cənub Qaz Dəhlizi kimi strateji təşəbbüslər Avropanın enerji təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsinə real töhfə verir.

Prezident İlham Əliyev dəfələrlə çıxışlarında vurğulamışdır ki, enerji layihələri heç vaxt siyasi təzyiq alətinə çevrilməməlidir. Enerji əməkdaşlığı qarşılıqlı hörmət və maraqlar balansı üzərində qurulmalıdır. Bu yanaşma həm regional sabitliyə, həm də uzunmüddətli iqtisadi inkişafa xidmət edir.

Birlikdə toplaşmaq və açıq müzakirələr aparmaq həm də etimad mühitinin formalaşmasına səbəb olur. Enerji təhlükəsizliyi ilə bağlı qərarlar birtərəfli qaydada qəbul edildikdə risklər artır, lakin çoxtərəfli platformalarda aparılan dialoq problemlərin daha rasional və ədalətli həllinə imkan yaradır. Bu, xüsusilə enerji tranziti və təchizat zəncirinin davamlılığı baxımından vacibdir.

Eyni zamanda, yaşıl enerji keçidi məsələsi də kollektiv yanaşma tələb edir. Bərpa olunan enerji mənbələrinin inkişafı, texnologiya transferi və investisiya imkanlarının genişləndirilməsi üçün dövlətlər arasında koordinasiya zəruridir. Bu gün artıq hər bir ölkə anlayır ki, enerji təhlükəsizliyi yalnız bugünkü tələbatı ödəmək deyil, gələcək nəsillər üçün davamlı enerji sistemi qurmaq deməkdir.

Bütün bunlar göstərir ki, enerji təhlükəsizliyi məsələlərinin müzakirə yolu ilə həlli alternativsizdir. Birlik, qarşılıqlı anlaşma və strateji tərəfdaşlıq müasir dünyanın əsas tələbidir. Məhz indi biz daha aydın şəkildə dərk edirik ki, ortaq çağırışlara yalnız ortaq iradə və əməkdaşlıqla cavab vermək mümkündür.

Əmir Babayev

YAP Şərur rayon təşkilatının sədri