Fridrix Merzin ittihamı

Xaqani CƏFƏRLİ

Almaniyada son parlament seçkilərinin qalibi olan Xristian Birlik İttifaqının (CDU/CSU) lideri və yaxın zamanlarda kansler olacaq Fridrix Merz Ukrayna prezidenti Volodimir Zelenskinin Vaşinqtona səfəri zamanı baş verən qalmaqalın ABŞ rəhbərliyi tərəfindən əvvəlcədən təşkil edildiyini bildirib. Ağ evdəki görüşün videosunu dəfələrlə izlədiyini bildirən Merz baş verənlərin açıq-aydın təxribatlı gərginlik olduğunu bəyan edib.

Prezident Donald Trampa və vitse-prezident Cey-Di Vensə yönəlik tənqidlərini sərtləşdirən Merz bildirib ki, bu cür ritorika ABŞ-ın yeni administrasiyasının ümumi davranış xəttinə uyğun gəlir: "Son bir neçə həftə ərzində baş verən silsilə hadisələrdə, o cümlədən Münhendəki təhlükəsizlik konfransında Amerika nümayəndə heyətinin iştirakı ilə Vaşinqtonda gördüklərimizdə müəyyən bir davamlılıq var".

Yaxın zamanlarda Almaniya hökumətinə rəhbərlik edəcək Merz Rusiyaya qarşı dayana bildikləri kimi, ABŞ-a qarşı da dayana biləcəklərini bəyan etmişdi. Ağ evdə baş verənlərin Zelenskiyə qarşı təxribat olduğu haqqında iddialar ilk olaraq ABŞ mətbuatında meydana gəlib. "New York Times"ın köşə yazarı və Pulitzer mükafatının üçqat laureatı Tomas Fridman baş verənlərin "açıqca planlaşdırılmış pusqu" olduğunu bildirib. Amerikanın ən qədim jurnallarından biri olan "The Atlantic"in analitiki və ABŞ Hərbi Dəniz Müharibəsi Kollecinin fəxri professoru Tom Nikols vitse-prezident Vensi qalmaqalı təşkil etməkdə günahlandırıb. Professor Tom Nikols vitse-prezidenti "ciddi məqamlarda öz əhəmiyyətini göstərməyə çalışan etibarsız adam" kimi xarakterizə edib. Nüfuzlu "Financial Times" nəşrinin redaktor məqaləsində deyilir ki, "Zelenski alçaldılmaq üçün tələyə salınıb".

Polşanın keçmiş prezidenti, Nobel Sülh Mükafatı laureatı Lex Valesa Trampa ünvanladığı məktubda belə yazıb: "Ukrayna prezidenti Volodimir Zelenski ilə söhbətinizi dəhşət və ikrah hissi ilə izlədik. Biz Ukraynanın ABŞ-ın Rusiyaya qarşı mübarizədə ona göstərdiyi maddi dəstəyə görə minnətdarlığını bildirməsi ilə bağlı gözləntinizi təhqiramiz hesab edirik".

ABŞ-da Ağ evdə baş vermiş hadisə ilə bağlı etirazlar elə böyük miqyas alıb ki, Tramp administrasiyasının üzvüləri ard-arda açıqlamalarla çıxış edərək, baş verən hadisənin öncədən hazırlanmış təxribat olduğunu təkzib etməyə çalışırlar. Almaniyanın yaxın günlərdə kansleri olacaq Merzin ittihamı isə Ağ evdə yaşananlarla bağlı şübhələri siyasi müstəviyə keçirəcək. Merzin ittihamına Tramp və Vensin səssiz qalmayacağı halda Berlinlə Vaşinqton arasında münasibətlər gərginləşəcək. Bu isə Avropa dövlətlərini Almaniya ilə ABŞ arasında seçim etmək məcburiyyətində qoya bilər. Belə görünür ki, Merz ABŞ-dan asılı olmayan Avropa təhlükəszilik sisteminin qurulması ideyasını gerçəkləşdirmək üçün münbit şərait qazanıb. Tramp və administrasiyasının üzvləri isə səhvləri düzətmək əvəzinə, yeni səhvlərə yol verirlər.