Icma.az
close
up
RU
“Gecəquşları” narahatlıq və depressiyaya daha MEYİLLİDİR

“Gecəquşları” narahatlıq və depressiyaya daha MEYİLLİDİR

Redaktor.az saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

Gec yatmağa və səhər gec oyanmağa meyilli insanlar, yəni “gecəquşları”, erkən yatıb erkən oyananlarla müqayisədə narahatlıq və depressiya əlamətləri ilə daha çox qarşılaşırlar.

Redaktor.az xəbər verir ki, araşdırmanın nəticələri “Sleep Health” jurnalında dərc olunub.

Xronotip insanın səhər və ya axşam saatlarında daha aktiv olmağa olan bioloji meylidir. Alimlər uzun müddətdir xronotiplə psixi sağlamlıq arasında əlaqənin olduğunu ehtimal etsələr də, bunun hansı mexanizmlə baş verdiyi tam aydın deyildi.

Şərqi Finlandiya Universitetinin İlonа Merikantonun rəhbərliyi ilə apardığı araşdırmada 2266 işləyən fin iştirak edib. Onlar “səhərquşları”, “gecəquşları” və aralıq xronotip olmaqla üç qrupa bölünüb.

İştirakçılarda narahatlıq və depressiya əlamətləri, işdən sonra zehni olaraq uzaqlaşmaq və bərpa olunmaq qabiliyyəti, həmçinin işlə bağlı məsələlərin şəxsi həyata təsiri qiymətləndirilib.

Nəticədə məlum olub ki, psixi sağlamlıqla bağlı problemlər xüsusilə gecə saatlarında aktiv olan insanlarda daha qabarıq özünü göstərir.

Alimlər müəyyən ediblər ki, bunun əsas səbəbi qeyri-sağlam həyat tərzi deyil. Müxtəlif xronotiplərə sahib insanların vərdişləri onların psixoloji vəziyyətindəki fərqi izah etməyib.

Əsas əlaqələndirici amil işdən sonra bərpa olunmaq qabiliyyətinin zəif olmasıdır. “Gecəquşları” işdən sonra dincəlməkdə daha çox çətinlik çəkir və uzun müddət iş gərginliyinin təsiri altında qalırlar.

Tədqiqatın müəllifləri bu insanlarda istirahət və bərpa prosesinə xüsusi diqqət yetirilməsini, mümkün olduğu hallarda isə daha çevik iş qrafiklərinin tətbiq edilməsini tövsiyə edirlər.

Alimlərin fikrincə, işəgötürənlərin əməkdaşların xronotiplərini nəzərə alması erkən iş rejiminə uyğunlaşmaq məcburiyyətində qalan insanların narahatlıq və depressiya riskinin azalmasına kömək edə bilər.

NURİYYƏ

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:171
embedMənbə:https://redaktor.az
archiveBu xəbər 04 Sentyabr 2026 15:24 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see393

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see380

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see377

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see372

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see371

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see351

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see350

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see334

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see331

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see330

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see313

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see311

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see306

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see295

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see282

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see265

Sabunçu rayonunda YAP ın yaradılmasının 34 illiyi münasibətilə ağacəkmə aksiyası keçirilib

20 Noyabr 2026 21:11see228

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see226

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see217

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see209
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri