“Gəlin, amma uşaqsız” Toylarda yeni qadağa sürətlə artır

Son vaxtlar bir çox toy dəvətnaməsində “uşaq gətirməyin” qeydi yazılır.

Cütlüklər deyir ki, uşaqlar səs-küydə narahat olur, valideynlər də toy boyu rahat ola bilmirlər. Bəziləri isə hesab edir ki, uşağın toy kimi izdihamlı yerə aparılması ümumiyyətlə düzgün deyil.

Amma bu məsələnin həm psixoloji, həm də sosial tərəfi var.

Uşaqların toylara aparılması sosial baxımdan doğrudurmu ? Bu, uşağın emosional rahatlığına və valideynin davranışına necə təsir edir?

Mövzu ilə bağlı Gununsesi.info-ya danışan sosioloq Naib Niftəliyev bildirib ki, belə qadağalar çox da məqsədəuyğun deyil:

“Uşaqları toya gətirməmək bəzi şəxslərin narahatlığını və yaşadığı problemləri başa düşmək baxımından anlaşılan ola bilər. Uşaqların dəcəlliyi və hansısa bir hərəkətlə və ya əşyalara bilərəkdən və ya bilməyərəkdən zərər vurması bəzi şəxsləri qıcıqlandırır və onları narahat edir. Bu baxımdan vəziyyət anlaşılan və başa düşüləndir.

Amma digər tərəfdən, bunun dəvətnamələrdə ifadə olunması və belə qeydlərin sayının artması heç də arzuolunan və xoşa gələn deyil. Çünki valideynlər toya ailəvi şəkildə qatılırsa, uşaqların da orada iştirakı qaçılmazdır, mütləqdir. Bu mənada belə qeydləri yazmaq əvəzinə, real vəziyyət nəzərə alınmalı və uşaqların da toyda komfort hiss etməsi üçün müəyyən şərait yaradılmalıdır. Yaşından asılı olaraq uşaqlar müxtəlif kateqoriyalara bölünə bilər.

Məsələn, kiçik yaşlı uşağı evdə qoyub valideynin tək toya gəlməsi doğru deyil. Eyni zamanda uşaqları diqqətsiz qoyub toya gəlmək də məqsədəuyğun deyil. Uşaq valideynlərinin və böyüklərinin qayğısını hiss etməlidir və belə yanaşma həm emosional, həm psixoloji baxımdan narahatlıq yaradır. Hər hansı şəxsə “özün gəl, uşağını toya gətirmə” demək, əslində onun toya gəlməməsi anlamına gəlir. Yəni “gəlirsənsə gəl, amma uşağını gətirmə” kimi ifadə insanı dəvətnamədən yayındırır və toydan qovmaq mənasına gəlir. Bu isə psixoloji baxımdan düzgün yanaşma deyil və toy sahibinin kobud davranışı qonaqların bir qismini toydan uzaqlaşdıra bilər.

Əgər bizim özümüzə və ya çevrəmizdə belə bir dəvətnamə gəlsə, “uşaqları gətirməyin” çağırışına reaksiyamız təbii ki, müsbət olmayacaq. Belə halda toy sahibi qonaqlardan, xüsusilə valideynlərdən yalnız birini – əsasən kişiləri – toya dəvət etmiş olur. Uşaqlar evdə qalırsa, anaları və ya yaxın qohumlardan biri – məsələn, nənə, baba və ya başqa bir ailə üzvü – uşağa nəzarət etməli olur. Belə vəziyyətdə artıq toyun ailəvi, qaydalı şəkildə keçirilməsi pozulur.

Bu halda vəziyyət heç də gözlənildiyi kimi alınmır. Belə bir vəziyyət yaranır ki, bəzi valideynlərin yetkin yaşlı uşaqlarının toyda iştirakı heç bir problem yaratmır. Kiçik yaşlı uşaqlarla bağlı müəyyən anlaşılmazlıqlar ola bilər. Yaş həddi, müəyyən hiperaktivlik və uşaq davranışı ilə bağlı bəzi incəliklər toyda kiçik anlaşılmazlıqlar yarada bilər.”

Sosioloqun sözlərinə görə toylarda bu məsələ ilə bağlı ciddi problem yaşanmır:

“Uşaqların iştirakı böyük bir problemə və narahatlığa səbəb olmamalıdır və əslində də olmur. Toylarda bu məsələ ilə bağlı ciddi problem yaşanmır və kiminsə bunu problemə çevirməsi şəxsi yanaşmadan irəli gəlir. Ona görə də dəvətnamələri “ailəliklə deyil, tək gəlmək” tərzində yazmaq məqsədəuyğun deyil.

Adətən valideynlər uşaqlarını nadir hallarda toya aparırlar. Bu, əsasən yaxınların, doğmaların, qohumların toylarında iştirakla bağlı olur. Amma dəvətnaməni bu tərzdə yazmaq etik qaydaların pozulmasıdır.

Düşünürəm ki, toy sahibi kimisə dəvət etmək istəmirsə, həmin şəxsə dəvətnamə göndərməməlidir. Əgər belə bir problemi varsa, hər kəs öz tanıdığı şəxsi toya dəvət etdiyi üçün açıq şəkildə bildirməlidir. Əgər o, uşaqlı şəxslərin toyda iştirakını arzulamırsa, bunu açıq deməlidir. Yox, əgər adamın özünü dəvət edib, uşaqlarını toya buraxmırsa, bu kobud və qeyri-ciddi yanaşmadır.”

Gülxanım Əliyeva

Gununsesi.info