Genetiklər qar bəbirlərinin sirrini açıblar…

...Yeni bir genetik araşdırma qar bəbirlərinin (Panthera uncia) bütün böyük pişiklər arasında ən aşağı genetik müxtəlifliyə sahib olduğunu müəyyən etdi. Elm adamları hesab edirlər ki, bu, təkamül boyu onların populyasiyalarının kiçik qalması ilə bağlıdır. Bu aşağı müxtəliflik sürətlə dəyişən iqlim şəraitində növlərin yox olma riskini artırır.

SİA xəbər verir ki, bu barədə Forbes jurnalı məlumat yayıb

...Qar bəbirləri Mərkəzi Asiya dağlarında qida zəncirinin başındadır. Dağ keçisi, qoyun, maral və xırda məməliləri ovlayırlar. Lakin təbii ov azaldığından heyvanlar tez-tez mal-qaraya hücum edir ki, bu da fermerlərin narazılığına səbəb olur.

Tədqiqata görə, qar bəbirlərinin sayı 8000-dən az, Snow Leopard Trust isə bu sayının 3900-6400 arasında olduğunu təxmin edir.

Növ brakonyerlik, yaşayış yerlərinin itirilməsi və iqlim dəyişikliyi səbəbindən təhlükə altındadır.

Alimlər qlobal istiləşmənin dağ ekosistemlərinin ərazisini 30 faiz azalda biləcəyini proqnozlaşdırırlar.

Tədqiqatın aparıcı müəllifi, Stanford Universitetinin genetiki Katie Solari qeyd edir ki, “...Onların çox az genetik müxtəlifliyi var ki, bu da onların ətraf mühitdəki dəyişikliklərə uyğunlaşma qabiliyyətini azaldır”.

Bununla belə, tədqiqatçılar müsbət cəhəti də aşkar ediblər: azsaylı populyasiyalarına baxmayaraq, qar bəbirləri, məsələn, çitalardan fərqli olaraq, zərərli mutasiyaların yığılmasından əziyyət çəkmirlər.

Onların genomunun əsrlər boyu "təbii təmizlənməsi" növlərin nisbi sağlamlığını qoruyub saxlamağa imkan verdi.

Alimlər həmçinin əhalinin və heyvanların sağlamlığının qeyri-invaziv monitorinqinə imkan verəcək yeni nəcis DNT testi hazırlayıblar.

Bu üsul heyvanların özlərinə stress qoymadan qar bəbirlərini qorumağa kömək edəcək - xüsusilə iqlim təhlükələri qarşısında vacibdir.

Nazlı Almuradova