Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

Görünməyən təhlükələrin xəritəsi BİLİRDİNİZMİ...

Görünməyən təhlükələrin xəritəsi BİLİRDİNİZMİ...

Modern.az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Bir neçə gün əvvəl Nazirlər Kabinetinin qəbul etdiyi qərara əsasən Azərbaycanda xüsusi karantin rejimi yenidən üç ay müddətinə uzadıldı. Bu qərar quru sərhədlərin ən azı daha üç ay bağlı qalacağı deməkdir.

Beləliklə, pandemiya dövründə tətbiq olunan məhdudiyyətlərin altı ili tamam olur. Sərhədlərin bağlı qalmasının rəsmi səbəbi hər kəsə məlumdur.O da məlumdur ki, bu qərar bir səbəblə izah edilmir və məsələ daha geniş təhlükəsizliklə bağlıdır.

Təbii ki, iqtisadi səbəblər də istisna edilmir, amma əsas səbəbin təhlükəsizlik olduğu artıq şübhə doğurmur. Cəmiyyətdə bu mövzuda aktiv müzakirələr aparılır. Bir tərəfdən vətəndaşlar narahatdır. Uzun illərdir davam edən qadağalar insanların hərəkət azadlığını məhdudlaşdırır, ailə əlaqələrini çətinləşdirir, səfərləri bahalaşdırır. Bu narahatlıq başadüşüləndir və təbiidir. Amma dövlət qərar verən zaman emosiyalara, bir anın təsirinə köklənmir, məntiqlə hərəkət edir.

Dövlət statik mexanizm deyil, canlı orqanizm kimidir. Risklər şaxələndikcə, qərarlar da dəyişir. Tarixdə dövlət haqqında yazılmış ilk əsərlərdən tutmuş müasir konstitusiyalara qədər ortaq prinsip var: dövlətin əsas vəzifəsi vətəndaşlarını qorumaqdır. Bu qoruma bəzən rahatlığın qurban verilməsi hesabına başa gəlir.

Bir daha qeyd edək ki, bu yazının məqsədi hökumətin qərarını müdafiə etmək deyil. Məqsəd qərarın arxasında duran təhlükəsizlik məntiqini anlamağa çalışmaqdır. Təhlükəsizlik prizmasından baxanda əsas fərq hava və quru sərhədləri arasındadır. Belə ki, hava yolu ilə ölkəyə daxil olan hər kəs əvvəlcədən sistemdə görünür. Bilet alındığı andan etibarən məlumatlar formalaşır. Kim gəlir, haradan gəlir, nə vaxt gəlir, nə qədər qalacaq, hansı ünvanda qalacaq. Bu məlumatların böyük hissəsi avtomatik olaraq müxtəlif dövlət və beynəlxalq sistemlərdə mövcuddur.

Giriş-çıxış nöqtələri məhduddur, nəzarət texniki vasitələrlə aparılır, riskli profillər əvvəlcədən süzgəcdən keçirilir. Bu axını izləmək çətin deyil. Əksinə, bu, təhlükəsizlik baxımından ən idarə olunan giriş formasıdır.

Quru sərhədlər isə tam fərqli məntiq üzərində qurulub. Burada giriş nöqtələrinin sayı çoxdur, axın daha genişdir və nəzarət yalnız texniki yoxlama ilə bitmir. İnsan faktoru artır, axının həcmi böyüyür, hər bir şəxsin sonrakı hərəkətini izləmək çətinləşir. Təhlükəsizlik baxımından problem konkret bir şəxsin keçməsi deyil. Problem bu axının yaratdığı ümumi mühitdir. Nə qədər çox nəzarətsiz element varsa, sistem bir o qədər yüklənir. Bu yük həm də daha çox xərc, daha çox resurs tələb edir.

Bu gün təhlükə anlayışı da dəyişib. Təhdid silahlı hücumla bitmir. Təhlükə bəzən pasportunu əlinə alıb gələn nəzarətsiz əcnəbi, bəzən qeyri-qanuni fəaliyyətlər, bəzən radikal ideyaların səssiz yayılması, bəzən də müharibələrdən sonra yaranan qeyri-sabitlikdir.

Bu risklərin çılpaqlığı gözlə görünmür. Onlar yavaş-yavaş yığılır və müəyyən nöqtədə problemə çevrilir. Dövlətin məqsədi isə həmin nöqtəyə çatmamış riskləri məhdudlaşdırmaqdır.

Bu arqumentlər bəzən cəmiyyətdə qeyri-ciddi formada müzakirə edilir. “Təhlükə varsa, hava yolu ilə də gələ bilər” kimi fikirlər səslənir. Amma təhlükəsizliyin təmin edilməsi “gələ bilər” ehtimalı ilə ölçülmür.

Məsələ risklərə hansı səviyyədə nəzarət oluna bilməsidir. Hava yolu ilə gələn axın idarə olunur. Quru sərhədlərdə isə risk səpələnir və nəzarət çətinləşir. Regional vəziyyət bu yanaşmanı daha da vacib edir.

Rusiya–Ukrayna müharibəsi davam edir və bu müharibənin yaratdığı miqrasiya dalğası hələ də dayanmayıb.

Yaxın Şərqdə isə gərginlik artmaqdadır. Xüsusilə İran–İsrail münasibətləri təhlükəsizlik planlamasında ayrıca yer tutur. Yay aylarında iki ölkə arasında birbaşa hərbi toqquşma yaşandı. Hazırda nisbi sakitlik olsa da, bir çox beynəlxalq təhlükəsizlik mütəxəssisi yeni müharibə ehtimalını yüksək qiymətləndirir.

Azərbaycan İranla uzun quru sərhədə malikdir. İran ətrafında vəziyyət gərginləşdikcə, bu sərhəd avtomatik olaraq risk zonasına çevrilir. Müharibə ehtimalı artdıqca, hərəkətlilik artır, nəzarət çətinləşir, qeyri-müəyyənlik çoxalır. Təhlükəsizlik orqanları nə qədər peşəkar və hazırlıqlı olsa da, dövlət bütün yükü yalnız sərhəddə dayanan strukturların üzərinə qoya bilməz. Riskləri azaltmaq təhlükəsizliyin əsas hissəsidir. Məhz bu səbəbdən quru sərhədlərin bağlı saxlanması ayrıca bir qərar yox, ümumi təhlükəsizlik strategiyasının tərkib hissəsi hesab edilir.

Odur ki, bu qərarı vətəndaşlara qarşı yönəlmiş addım saymaq olmaz. Onu da nəzərə alsaq ki, hazırda Azərbaycanın qalib dövlət kimi dünya tərəfindən qəbul edilməsinin çox həssas dönəmindəyik. Bunu istəməyən qüvvələr hər məqamdan istifadə etməyə çalışırlar. Hətta daxili qüvvələrdən də bunun üçün istifadə edirlər. Ramiz Mehdiyev ƏIi Kərimli bu həlqənin özək hissəsi idi.

Bəli, bizimlə razılaşmaq da mümkündür, bizə qarşı əksini söyləmək də... Amma verilmiş qərarların arxasında emosionallıqdan uzaq, analitik hesablamaların dayandığını anlamaq bugünkü regional reallıqları düzgün qiymətləndirmək üçün çox vacibdir.

Sevinc MƏHƏRRƏMOVA

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:225
embedMənbə:https://modern.az
archiveBu xəbər 30 Dekabr 2025 00:59 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see421

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see346

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see320

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see317

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see297

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see293

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see291

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see274

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see272

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see264

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see246

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see230

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see227

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see210

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see208

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see194

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see192

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see186

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see185

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri