Hər evdə metrlərlə var: Gizli dinləmə edə bildiyi məlum oldu

İnternet sürətimizi artıran və evlərimizdə metrlərlə uzanan fiber-optik kabellərin əslində həssas bir mikrofona çevrilə bildiyi sübut edilib. Honq-Konq Politexnik Universiteti və Honq-Konq Çin Universitetinin tədqiqatçıları tərəfindən aparılan və "NDSS Symposium 2026"da təqdim olunan araşdırma standart internet infrastrukturunun mühitdəki səsləri tutaraq rəqəmsal verilənlərə çevirə bildiyini ortaya çıxarıb.

Milli.Az xəbər verir ki, fiber-optik kabellər işığı minimum itki ilə ötürmək üçün hazırlansa da, xarici vibrasiyalara qarşı həddindən artıq həssas olduqları məlum olub.

Otaqdakı səs dalğaları havada yayılarkən kabelin strukturunda mikroskopik deformasiyalar yaradır.

Bu deformasiyalar kabelin içindən keçən lazer siqnallarının "fazasında" kiçik sürüşmələrə səbəb olur.

Hücum edənlər kabelin bir ucuna asanlıqla əldə edilən Paylanmış Akustik Sensor (DAS) sistemlərini bağlayaraq lazerdəki bu dəyişiklikləri analiz edir və danışıqları yenidən səs faylına çevirirlər. Mütəxəssislər 50 metrdən çox məsafədən belə aydın səs yazıla bildiyini bildirirlər.

Niyə aşkar edilə bilmir?
Bu yeni növ casusluq metodunu təhlükəli edən ən böyük amil onun aşkar olunmasının demək olar ki, qeyri-mümkün olmasıdır:

Ənənəvi dinləmə cihazları (böcəklər) radio tezliyi (RF) yaydığı üçün xüsusi cihazlarla tapıla bilir. Lakin fiber-optik üzərindən aparılan dinləmələr heç bir siqnal yaymır.

Alimlər standart fiber paylayıcı qutulara (FTTH) bənzəyən xüsusi qəbuledici hazırlayıblar. Bu cihaz mövcud şəbəkə avadanlıqlarının arasında gizlədildikdə fərq edilmir.

Bu kəşf xüsusilə dövlət binaları, maliyyə qurumları və yüksək təhlükəsizlikli ofislər üçün tamamilə yeni bir təhdid yaradır. Texnologiya dünyasında "təhlükəsiz bağlantı" rəmzi sayılan fiber xətlərin artıq akustik təhlükəsizlik baxımından da yenidən qiymətləndirilməsi lazım gələcək.
Lalə Qüdrətova
Milli.Az