Icma.az
close
up
RU
Hər evdə ölüm qoxusu: Ətirli şamlar bizi səssizcə öldürür?

Hər evdə ölüm qoxusu: Ətirli şamlar bizi səssizcə öldürür?

Icma.az, Sfera.az saytına istinadən bildirir.

Bir çox insanlar evlərini rəngli ətirli şamlar olmadan təsəvvür edə bilmirlər. Şamın yumşaq parıltısı və sakitləşdirici aroması otağı orqanizm və zehnimiz üçün sakit bir sığınacağa çevirə bilər. Bununla belə, son elmi sübutlar göstərir ki, bu məşhur ev əlavələri sağlamlığımıza ciddi ziyan vuran görünməz qapalı çirkləndiricilərin mənbəyi ola bilər.
 

Sfera.az bildirir ki, son araşdırmalar şamlar xoş qoxularla yanaşı həyatımıza ciddi sağlamlıq problemləri də gətirdiyini sübut edib.
 

Purdue Universitetində aparılan bir araşdırma, ətirli şamların dizel mühərrikləri ilə müqayisə edilə bilən daxili hava çirklənməsinə səbəb olduğunu müəyyən edib. Terpenlər, mum ərimələrinin aromasından məsul olan kimyəvi birləşmələr, evlərdə mövcud olan ozonla reaksiya verərək əhəmiyyətli dərəcədə çirklənmə yaradır. “Environmental Science & Technology Letters” jurnalında dərc edilən araşdırmaya görə, çirklənmə qaz sobaları və dizel mühərrikləri ilə müqayisə edilə bilər.
Purdue laboratoriyasında aparılan bir araşdırma bu hissəciklərlə bağlı potensial sağlamlıq risklərini müəyyən edərək, əlavə toksikoloji tədqiqatlara ehtiyac olduğunu göstərib. Tapıntılar sağlamlıq risklərini azaltmaq üçün bina dizaynında və HVAC sisteminin işində qapalı hava keyfiyyətinin nəzərə alınmasının vacibliyini vurğulayır.
Birmingem və Mançester Universitetlərinin Nature Communications jurnalında dərc edilən araşdırma da müəyyən edib ki, şam yandırmaq kimi hava çirkliliyinə qısa müddətli məruz qalma belə beyin funksiyasına təsir edir. PM2.5 hissəciklərinin tənəffüs edilməsi, insanın burun və ya ağızdan nəfəs almasından asılı olmayaraq, diqqət və emosiyaların tanınması kimi koqnitiv qabiliyyətləri zəiflədir.
 

Havanın çirklənməsinin fiziki təsirləri yaxşı bilinsə də, bu tədqiqat onun uşaqlarda demans və əqli qüsurla əlaqəli şüuraltı təsirlərinə dair sübutları əlavə edir. Tədqiqatda yanan şam və ya adi hava ilə havalandırılmayan bir otaqda bir saat keçirmədən əvvəl və sonra sınaqdan keçirilmiş 26 böyük iştirak edib.
 

Nəticələr bu cür məruz qalmadan sonra mürəkkəb tapşırıqlar üzrə zehni performansın əhəmiyyətli dərəcədə pisləşdiyini göstərib. Tədqiqatçılar şəxsi məruz qalmağı azaltmaq üçün yemək bişirərkən otaqları havalandırmaq və ya şamları söndürməklə qapalı havanın çirklənməsini azaltmağı məsləhət görürlər.
 

2022-ci ildə “Indoor Air” jurnalında dərc edilən Danimarka araşdırması, şamdan istifadə ilə ürək-damar və tənəffüs xəstəlikləri arasında əlaqəni nəzərdən keçirib. Müəlliflər qeyd ediblər ki, təsirin daha dəqiq qiymətləndirilməsi ilə təcrübələrə ehtiyac var.
 

Ətirli şamlar, şübhəsiz ki, otağın atmosferini yaxşılaşdırsa da, onların hava keyfiyyətinə potensial təsirindən xəbərdar olmaq vacibdir. Məlumatlı seçimlər edərək və daha təhlükəsiz həll yollarını qəbul etməklə, potensial sağlamlıq risklərini minimuma endirməklə yanaşı, şamların istiliyindən və qoxusundan həzz ala bilərsiniz.

Aynil

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:248
embedMənbə:https://sfera.az
archiveBu xəbər 18 Fevral 2025 23:29 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see276

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see265

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see255

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see252

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see249

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see235

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see235

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see234

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see229

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see226

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see217

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see215

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see214

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see213

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see208

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see208

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see203

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see202

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see196

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see193
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri