İflic xəstələri üçün “danışan cihaz” düzəltdi, ABŞ yə dəvət olundu

150 min dollara satılır

Türkiyənin Kayseri bölgəsi, Melikqazi rayonundakı Mustafa Eminoğlu Anadolu Liseyinin 12-ci sinif şagirdi iflic xəstələrinin rahat danışa bilmələri üçün cihaz düzəldib. Lisey şagirdi Hüseyn Akbaba babası insult keçirdikdən sonra belə bir cihaz düzəltmək qərarına gəldiyini deyib. 

“Sherg.az” “milliyet.com.tr”yə istinadən bildirir ki, liseyin fizika müəllimi Ferhat Çekim ilə işə başlayan Akbaba, iflic olan şəxslərin təxminən 2 ildən sonra göz hərəkətləri ilə ünsiyyət qurmasına imkan verən EOG əsaslı bir layihə hazırlayıb. Layihəsini ABŞ-nin Nyu-York şəhərində keçiriləcək və dünyanın hər yerindən təxminən 10.000 orta məktəb şagirdinin iştirak edəcəyi “Dahilər Olimpiadası”na göndərib. İlkin qiymətləndirmələr nəticəsində Akbabanın layihəsi 500-ə yaxın layihə arasında yer alıb. ABŞ-də təxminən 77 ölkənin iştirakı ilə keçiriləcək "Dahilər Olimpiadası"nda finalçı seçilən Akbaba yarışmaya Türkiyədən qatılan yeganə dövlət məktəbi şagirdi olub. Prosesi izah edən Hüseyn Eren Akbaba, "hər il Amerikada keçirilən GENIUS Olimpiadasına müraciət etdik. Hazırladığım sistemlə finalçı olaraq iştirak edəcəyik. İyunun 9-da GENIUS Olimpiadası keçiriləcək. 

Məktəbimizi ABŞ-nin Nyu-York şəhərində təmsil edəcəyik. Yarışmaya 77 ölkədən iştirakçı qatılacaq. Orada Nyu-Yorkun hər yerindən orta məktəb şagirdləri işlərlə tanış olacaq. GENIUS Olimpiadasına ölkəmizdən 20-yə yaxın şagird qatılacaq. Mən Anadolu liseylərindən bu yarışmaya qatılacaq yeganə şagirdəm”, deyib. Layihəsi haqqında məlumat verən Akbaba, "Layihəm 90 faiz və ya daha çox iflic olan insanlara göz və ətrafdakı əzələlərdən istifadə edərək ünsiyyət qurmağa imkan verir. Danışmaqda çətinlik çəkən bu xəstələrin ünsiyyət qurmasına şərait yaradacağıq. Təxminən 2 ildir ki, bu araşdırma üzərində işləyirəm. Fikir çoxdan ağlıma gəlib. İndi Amerikada final yarışmasında iştirak edəcəyimiz üçün təcrübəli məsləhətçilərimlə bu araşdırmanı apardım. EOG əsaslı cihazlar ABŞ-də təxminən 150 min dollara satılır. Ölkəmizdə insanların bu cihazı almağa maddi imkanı çatmır”, söyləyib. Babasının xəstəliyindən danışan Akbaba, "Mən balaca olanda babam insult keçirdi və 90 faizdən çox iflic olmuşdu. Danışa bilmirdi. Uşaqlıqdan özümə sual verirəm ki, buna necə çarə tapa bilərəm?" Əslində, mən bu layihəni düşünərək hazırladım: 

“Mən dünyadakı bütün iflicləri necə danışdıra bilərəm, təkcə babam üçün deyil? Nüvə fizikası və süni intellekt sahələrində də təhsilim var və EOG əsaslı bir layihəm var ki, Amerikada keçiriləcək Dahilər Olimpiadasına qatılacaq bir süni intellektimiz var. Dövlətimizdən hər cür maddi və mənəvi dəstək gözləyirik”. Hüseyn Eren Akbabanın fizika müəllimi Ferhat Çekim bunları deyib: "Liseyimiz 16 ildir fənn olimpiadalarında, layihə yarışmalarında, ölkə və beynəlxalq yarışlarda şagirdlərimizə hər zaman dəstək olub. Hüseyn də bunlardan biri, parlayan ulduzumuzdur. Amerikada keçiriləcək elmi müsabiqəyə finalçı kimi dəvət olunub. Biz nitqində çətinlik çəkən xəstələrimizin görmə sinirlərindən istifadə edərək, gözləri iflic olan xəstələrimizdən və əsəblərinizdən istifadə edərək danışa bilməsini hədəflədik. Xəstənin öz səsini eşitməyi və onlarla psixoloji əlaqə qurmasını hədəflədik. Məsələn, “acdım, susuzam, necəsən”, deyə bilmələrinin xəstənin yaxınlarına psixoloji dəstək verəcəyini düşünürük”.